Almanya ile Rusya arasındaki ilişkiler, Leipzig-Halle Havalimanı’nda Ukrayna’ya ait bir nakliye uçağının yakınında patlayıcı düzenek tespit edilen bir insansız hava aracının bulunmasının ardından yeni bir gerilim dönemine girdi. Alman makamları olayı “hibrit saldırı” olarak nitelendirerek sorumluluğun Rusya’ya ait olduğunu açıkladı.
Leipzig-Halle Havalimanı, Ukrayna’ya yönelik askeri yardımların önemli bölümünün sevk edildiği ve NATO’nun doğu kanadına cephane gönderiminde kullanılan stratejik merkezlerden biri olarak biliniyor. Olayın ardından yürütülen soruşturma, iki ülke arasındaki diplomatik ilişkileri doğrudan etkileyen kararların alınmasına yol açtı.
ALMANYA SORUMLULUĞU RUSYA’YA YÜKLEDİ
Almanya İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt ile Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, Leipzig’deki olayın ardından ortak basın toplantısı düzenledi. Bakanlar, polis soruşturması, olay örgüsü ve istihbarat verilerine dayanarak federal hükümetin saldırının sorumluluğunu Rusya’ya yüklediğini duyurdu.
Dobrindt, ele geçirilen İHA’da Rusya’nın daha önceki hibrit operasyonları ile Ukrayna savaşında bilinen parça, patlayıcı ve ateşleme tekniklerinin kullanıldığını savundu. Alman Bakan, olayın profesyonel biçimde planlandığını belirterek Almanya’nın klasik anlamda savaşta olmadığını ancak her gün hibrit savaşın hedefi haline geldiğini söyledi.
BONN BAŞKONSOLOSLUĞU KAPATILACAK
Alman hükümeti, Leipzig-Halle’deki olayın ardından Rusya’nın Bonn Başkonsolosluğunun 18 Eylül’de kapatılacağını açıkladı. Berlin’de faaliyet gösteren Rus Evi’nin, diğer adıyla Rus Kültür Merkezi’nin sözleşmesinin de iptal edileceği bildirildi.
Rusya’nın Berlin Büyükelçisi Sergey Neçayev, Almanya Dışişleri Bakanlığına çağrılarak protesto notası verildi. Berlin yönetimi ayrıca istihbarat alanında ek tedbirler alınacağını ve Ukrayna’ya yönelik sivil ve askeri desteğin sürdürüleceğini duyurdu.
LAVROV: ALMANLAR YİNE SAVAŞ İSTİYOR
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Alman hükümetinin aldığı kararların ardından Rus devlet televizyonuna açıklamalarda bulundu. Almanya’nın Leipzig-Halle Havalimanı’nda bulunan İHA üzerinden Rusya’yı suçlamasına tepki gösteren Lavrov, olayın yeterince araştırılmadan Moskova’nın sorumlu ilan edildiğini savundu.
Lavrov, Almanların bir İHA bulduğunu ve bunun Rusya’ya ait olduğunu açıkladığını belirterek kimsenin olayın esasını araştırmadığını ileri sürdü. Rus Bakan, yaşananları “gerçek bir savaşın başlangıcı” olarak nitelendirdi ve Almanya’nın İkinci Dünya Savaşı öncesinde de diplomatik temsilcilikleri kapattığını hatırlattı. Lavrov, sözlerinin devamında “Onlar yine savaş istiyor” ifadesini kullandı.
LAVROV ALMANYA’YI TARİHTEN DERS ÇIKARMAMAKLA SUÇLADI
Lavrov, Almanya’nın geçmişte yaşananlardan gerekli dersleri çıkarmadığını savundu. Bonn Başkonsolosluğu ile Berlin’deki Rus Kültür Merkezi’ne yönelik kararları diplomatik ilişkiler açısından kabul edilemez olarak değerlendirdi.
Rus Bakan, Berlin’in attığı adımların iki ülke arasındaki diplomatik ve kültürel bağları daha da zayıflattığını öne sürdü. Moskova yönetimi, Almanya’nın suçlamalarının somut kanıtlara dayanmadığını savunmayı sürdürüyor.
RUSYA SUÇLAMALARI REDDETTİ
Rusya, Leipzig-Halle Havalimanı’nda bulunan İHA ile bağlantılı olduğu yönündeki suçlamaları kabul etmedi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Alman makamlarının sunduğu kanıtları yetersiz ve “uydurma” olarak nitelendirdi.
Putin, Almanya’nın aldığı yaptırım niteliğindeki kararları “ciddi hata” olarak değerlendirdi. Rusya Dışişleri Bakanlığı da Almanya’nın Moskova Maslahatgüzarını çağırarak protesto notası verdi ve Berlin yönetimini ilişkileri zayıflatmak amacıyla provokasyon yapmakla suçladı.
ALMANYA’YA GOETHE ENSTİTÜSÜ MİSİLLEMESİ
Almanya’nın Berlin’deki Rus Evi’nin sözleşmesini iptal etme kararının ardından Moskova yönetimi de karşı adım attı. Sergey Lavrov, Vladivostok’ta düzenlenen Doğu Ekonomik Forumu’nda yaptığı açıklamada Goethe Enstitüsü’nün Rusya’daki faaliyetlerine son verileceğini duyurdu.
Lavrov, Moskova’daki merkez ile St. Petersburg ve Yekaterinburg’daki şubelerin kapatılacağını açıkladı. Rus Bakan, Rus Kültür Merkezi’nin Almanya’dan çıkarılmasının ardından Goethe Enstitüsü şubelerinin kapatılmasının karşılık niteliğinde olduğunu belirtti.
GOETHE ENSTİTÜSÜ 1992’DEN BERİ RUSYA’DAYDI
Goethe Enstitüsü, Almanya’nın dünya çapında faaliyet gösteren resmi kültür kurumları arasında bulunuyor. Kurumun temel faaliyetleri arasında Almancanın yurt dışında öğrenilmesini desteklemek, uluslararası kültürel iş birliklerini geliştirmek ve Almanya’nın kültürel, toplumsal ve siyasi yaşamını tanıtmak yer alıyor.
Enstitü 1992 yılından bu yana Rusya’da faaliyet gösteriyordu. Yaklaşık 100 ülkede Almanca dil kursları ve kültürel programlar yürüten Goethe Enstitüsü, son yıllarda Rusya’da faaliyetini sürdüren önemli Alman kültürel kurumlarından biri olarak öne çıkıyordu.
ST. PETERSBURG BAŞKONSOLOSLUĞU DA GÜNDEMDE
Rus medyasında yer alan haberlerde Kremlin yönetiminin St. Petersburg’daki Alman Başkonsolosluğunun kapatılmasını da değerlendirdiği belirtildi. Moskova yönetiminin söz konusu konuda henüz resmi bir karar açıklamadığı bildirildi.
Rusya son yıllarda birçok yabancı vakıf ve kuruluşu “istenmeyen örgüt” ilan ederek ülkedeki faaliyetlerine son vermişti. Goethe Enstitüsü ise Rusya’da faaliyet göstermeye devam eden az sayıdaki büyük Alman kültür kurumlarından biri olarak kalmıştı.
AB VE NATO ALMANYA’YA DESTEK VERDİ
Almanya’nın Leipzig-Halle’deki olay sonrası aldığı kararlara Avrupa Birliği ve NATO’dan destek geldi. Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Berlin yönetimiyle dayanışma mesajı verdi.
Von der Leyen ayrıca Rusya’ya yönelik olası yeni yaptırımların Avrupa Birliği dışişleri bakanları tarafından ele alınacağını açıkladı. Almanya ise Ukrayna’ya yönelik askeri ve sivil desteğini devam ettireceğini bildirdi.
RUSYA-ALMANYA İLİŞKİLERİNDE YENİ GERİLİM
Leipzig-Halle Havalimanı’nda bulunan İHA ile başlayan kriz, kısa sürede diplomatik ve kültürel yaptırımlara dönüştü. Almanya Rusya’nın diplomatik temsilciliklerinden biri ile kültür merkezine yönelik karar alırken Moskova da Goethe Enstitüsü’nün Rusya’daki faaliyetlerini sonlandırma kararı açıkladı.
Taraflar karşılıklı olarak protesto notaları verirken Rusya suçlamaları reddediyor, Almanya ise elindeki istihbarat ve soruşturma bulgularının Moskova’nın sorumluluğuna işaret ettiğini savunuyor. İki ülke arasındaki gerilim, Ukrayna-Rusya savaşının devam ettiği dönemde Avrupa’daki güvenlik tartışmalarının da merkezinde yer alıyor.
