Takvim; zamanı günlere, aylara, yıllara bölme metodudur. Böyle olmasına rağmen Dünya'da farklı takvim çeşitleri mevcuttur.

İnsanlar tarihler boyunca zamanı ölçmek için bazı çağlarda Güneşten bazı çağlarda ise Ay’dan yararlanmışlardır. Peki, Tarih boyunca Türklerde ve dünyada Kullanılan Takvimler hangileri?

Oniki Hayvanlı Türk Takvimi;
İslamiyet öncesi Türk Devletleri ve toplulukları tarafından kullanılmıştır.

Güneş yılı esasına göre hazırlanan bir takvimdir.Bir yıl 365 gün olarak hesaplanmış ve her yıl bir hayvan ismiyle anılmıştır.

Bu takvim Türkler’den başka Çin,Moğol,Hint ve Tibetliler tarafından da kullanılmıştır.Günümüzde Asya’nın bazı bölgelerinde hala kullanılmaktadır.

Hicri Takvim (Kameri Takvim);
Ay yılı esasına göre hazırlanmıştır.

Hz.Muhammed’in Mekke’den Medine’ye Hicret’i (göç) başlangıç olarak kabul edilmiş ve Hz. Ömer döneminden itibaren kullanılmaya başlanmıştır.

Miladi takvim ile Hicri takvim arasında 622 yıllık bir fark bulunmaktadır.Türklerin İslamiyet’i kabul etmesinden sonra bu takvim Türk Devletleri tarafından da kullanılmaya başlanmıştır.Hicri takvim Türkiye Cumhuriyetinde 1 Ocak 1926’da yürürlükten kalkmıştır.Günümüzde sadece dini gün,gece ve ayların belirlenmesinde kullanılmaktadır.

Celali Takvim;
Büyük Selçuklularda Celaleddin Melikşah zamanında eski İran takvimi esas alınarak mali işlerde kullanılmak üzere hazırlanmıştır.

Güneş yılı esasına göre hazırlanan bu takvimde Türkler arasında bahar bayramı olarak kutlanan Nevruz yılbaşı olarak kabul edilmiş ve 1079 Miladi yılda tarih başlangıcı olarak kabul edilmiştir.

Babürşahlar tarafından Hindistan’da kullanılmıştır.

Rumi Takvim;
Mali işlerde kullanılmak üzere eski Bizans takvimi esas alınarak hazırlanmıştır.

1839’da bütün resmi ve mali işlemlerde Hicri takvimle beraber kullanılmaya başlandı.

Başlangıç olarak Hicret alınmış ancak Güneş yılı esasına göre hazırlanmıştır.Rumi takvim 1 ocak 1926’da Miladi takvimin yürürlüğe girmesine kadar kullanılmıştır.

Miladi takvimin kabul edilmesine rağmen mali yılbaşı mart ayı olarak kabul edilmiş ve bu uygulama 1982’ye kadar devam etmiştir.

Miladi Takvim;
Güneş yılı esasına göre hazırlanan bu takvim ilk defa Mısırlılar tarafından kullanılmıştır.

Bu takvim İyonlar,Yunanlar ve Romalılar tarafından geliştirilmiştir.Roma İmparatoru Jullius Cesar ve Papa XII.Gregor tarafından düzenlenerek günümüzdeki şeklini almıştır.

Başlangıç olarak (Milat) Hz.İsa’nın doğum günü kabul edilmiştir.

Milattan önceki tarihlerde rakamsal değeri büyük olan tarih daha eski bir tarihi gösterir.

Kendine özgü takvim hazırlayan uygarlıklar takvim başlangıçlarını ayarlarken kendileri için önemli görülen olayları dikkate almışlardır.

Musevilerde ilk yaradılış günü(M.Ö 3760),Yunanlarda ilk olimpiyatlar(M.Ö 776),Romalılarda Roma’nın kuruluşu (M.Ö 753),Hristiyanlarda Hz.İsa’nın doğumu (0),Mü0slümanlarda ise “Hicret olayı” (M.S 622) Başlangıç olarak alınmıştır.

Editör Hakkında