Suriye'de devrik Beşar Esed yönetiminin eski yetkililerine yönelik yürütülen geçiş dönemi adaleti sürecinde yeni bir gelişme yaşandı. Başkent Şam'da faaliyet gösteren ve geçiş dönemi adaleti davalarını ele alan 4. Ağır Ceza Mahkemesi, Beşar Esed, kardeşi Mahir Esed ve firari durumdaki diğer sanıklar hakkında gıyaplarında verilen hükümlerin uluslararası düzeyde takip edilmeleri amacıyla Interpol'e sevk edildiğini duyurdu.
Suriye resmi haber ajansı SANA'nın aktardığına göre mahkeme, perşembe günü yaptığı açıklamada gıyabi hükümlerin hukuki sonuçlar doğurduğunu ve uluslararası takip işlemlerinin yasal prosedürler çerçevesinde yürütüldüğünü bildirdi. Mahkeme Başkanı Fahreddin el Iryan, geçiş dönemi adaleti sürecinin devam ettiğini belirterek suçlara karışan kişilerin yargılanması ve hak sahiplerinin haklarının iade edilmesi yönündeki çalışmaların sürdüğünü ifade etti.
BEŞAR ESED VE MAHİR ESED'İN DOSYALARI INTERPOL'E SEVK EDİLDİ
Şam 4. Ağır Ceza Mahkemesi, Beşar Esed ve kardeşi Mahir Esed'in de aralarında bulunduğu firari sanıklar hakkında verilen gıyabi kararların uluslararası takip işlemlerine konu edildiğini açıkladı. Mahkemenin bildirimine göre dosyalar, sanıkların uluslararası düzeyde takip edilmesi amacıyla hukuki prosedürler kapsamında Interpol'e sevk edildi.
Mahkeme tarafından yapılan açıklamada, gıyabi kararların hukuki sonuçlar doğurduğu ancak kesin hüküm niteliğinde olmadığı belirtildi. Interpol'e yapılan sevkin uluslararası takip sürecine yönelik olduğu bildirilirken sanıklar hakkında Interpol tarafından ayrıca bir kırmızı bülten çıkarılıp çıkarılmadığına ilişkin bilgi paylaşılmadı.
MAHKEME BAŞKANI: ADALET SUÇLARA KARIŞAN HERKESİN PEŞİNE DÜŞECEK
Mahkeme Başkanı Fahreddin el Iryan, SANA'ya yaptığı açıklamada Suriye'deki geçiş dönemi adaleti sürecinin ilerlemeye devam ettiğini söyledi. Eski yönetim döneminde işlendiği belirtilen suçlarla ilgili yargılamaların sürdüğünü ifade eden Iryan, sorumluluğu bulunan kişilerin yargı önüne çıkarılması ve mağdurların haklarının iade edilmesi gerektiğini vurguladı.
Iryan, sürece ilişkin açıklamasında, "Geçiş dönemi adaleti süreci ilerlemeye devam ediyor. Adalet, suçlara karışan herkesin peşine düşecek ve haklar sahiplerine iade edilecek" ifadelerini kullandı.
FİRARİ SANIKLAR YAKALANIRSA YENİDEN YARGILANACAK
Fahreddin el Iryan, gıyabi hükümlerin hukuki niteliğine ilişkin de bilgi verdi. Sanıkların mahkemede hazır bulunmadığı durumlarda verilen kararların adalet sürecinin kesintiye uğramasını önlemeyi amaçladığını belirten Iryan, söz konusu hükümlerin kesinleşmiş kararlar olarak değerlendirilmediğini açıkladı.
Mahkeme Başkanı'nın verdiği bilgilere göre firari sanıkların yakalanması veya yetkili makamlara teslim olması halinde haklarında verilen gıyabi hükümler kendiliğinden düşecek. Sanıkların hazır bulunduğu yeni bir yargılama süreci işletilecek ve mahkeme huzurunda yeni bir karar verilene kadar yargılama işlemleri yeniden yürütülecek.
BEŞAR ESED'İN SORUMLULUĞU EMİR-KOMUTA ZİNCİRİ ÜZERİNDEN TESPİT EDİLDİ
Mahkeme Başkanı Fahreddin el Iryan, Beşar Esed hakkında verilen hükmün yalnızca geçmişte devlet başkanlığı görevini yürütmüş olmasına dayanmadığını belirtti. Iryan, Esed'in sorumluluğunun eski yönetimin emir ve komuta zinciri üzerinden tespit edildiğini ve mahkemenin elinde buna ilişkin deliller bulunduğunu söyledi.
Iryan'ın açıklamasına göre söz konusu deliller, hiyerarşinin en üst kademesinden sahadaki uygulayıcılara kadar uzanan emirlerin verilmesine Beşar Esed'in doğrudan katıldığını belgeliyor. Mahkeme, eski yönetim döneminde işlendiği belirtilen suçlara ilişkin sorumluluk değerlendirmesini emirlerin verilmesi ve uygulanmasındaki rol üzerinden yürüttüğünü bildirdi.
DEVRİK REJİMİN DELİLLERİ GİZLEMEYE ÇALIŞTIĞI AÇIKLANDI
Fahreddin el Iryan, devrik Esed yönetiminin iktidardan düşmeden önce suçlara ilişkin delilleri ortadan kaldırmaya ve sorumluluktan kaçmaya yönelik girişimlerde bulunduğunu ileri sürdü. Özellikle tutukluların akıbetini ortaya koyabilecek belgelerin ve diğer kanıtların gizlenmeye çalışıldığını ifade etti.
Mahkeme Başkanı, eski yönetimin faaliyetlerine ilişkin şu açıklamayı yaptı:
"Devrik rejim, düşüşünden önce delilleri karartmaya ve işlediği suçların sorumluluğundan kaçmak için tutukluların akıbetini ortaya koyabilecek her türlü kanıtı gizlemeye çalıştı."
Iryan, delillerin gizlenmesine yönelik girişimlerin kayıp kişilerin akıbetinin belirlenmesini zorlaştırdığını bildirdi. Mahkemenin, eski yönetim döneminde kaybolan veya tutuklanan kişilerin durumlarının ortaya çıkarılması konusunda son derece zorlu bir görevle karşı karşıya bulunduğunu belirtti.
BEŞAR ESED VE ESKİ REJİM YETKİLİLERİNE İDAM VE MÜEBBET HAPİS CEZALARI VERİLMİŞTİ
Şam 4. Ağır Ceza Mahkemesi, daha önce devrik Esed yönetiminin önde gelen isimleri hakkında çeşitli mahkûmiyet kararları vermişti. Yargılamalarda Beşar Esed, kardeşi Mahir Esed, eski askeri ve güvenlik yetkilileri ile siyasi ve dini görevlilerin de aralarında bulunduğu sanıklar hakkında idam ve müebbet hapis cezaları kararlaştırılmıştı.
Mahkemenin önceki kararlarında bazı sanıklar duruşmalarda hazır bulunurken firari durumdaki diğer kişiler hakkında gıyabi hükümler kurulmuştu. Beşar Esed hakkında da gıyaben idam cezası verilmişti.
ATIF NECİB, VESİM ESED VE AHMED HASSUN HAKKINDAKİ KARARLAR
Eski yönetim yetkililerine yönelik yargılamalarda Atıf Necib, Vesim Esed ve Ahmed Hassun hakkında sanıkların huzurunda hükümler verildi. Mahkeme, söz konusu kişilerin dosyalarını firari sanıkların yargılandığı dosyalardan ayrı bir usulle ele aldı.
Beşar Esed, Mahir Esed ve firari durumdaki diğer sanıklar hakkında ise gıyabi kararlar verildi. Son açıklamayla birlikte bu kararların uluslararası takip işlemlerine konu edildiği duyuruldu. Mahkeme, firari sanıkların yakalanması veya teslim olması halinde yeniden yargılama yapılacağını da bildirdi.
