Pakistan’ın başkenti İslamabad, ABD ile İran arasında yürütülen diplomatik sürecin yeni durağı olmaya hazırlanıyor. Tarafların, 28 Şubat’ta başlayan çatışmaların ardından ilan edilen iki haftalık ateşkesi kalıcı hale getirmek amacıyla hafta sonu görüşmelere başlaması planlanıyor.
Görüşmeler, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan ve binlerce kişinin hayatını kaybettiği savaşın ardından gerçekleşiyor. Süreçte enerji fiyatlarının yükselmesi ve küresel ticaretin etkilenmesi, diplomatik çözüm arayışını hızlandırdı.
GÖRÜŞMELERİN YERİ VE GÜVENLİK ÖNLEMLERİ
Müzakerelerin, İslamabad’daki Serena Oteli’nde yapılması planlanıyor. Otelin bulunduğu “Red Zone” olarak bilinen diplomatik bölgede güvenlik önlemleri artırıldı, giriş-çıkışlar sınırlandırıldı.
Pakistan yönetimi, görüşmeler öncesinde başkentte 9-10 Nisan tarihlerinde resmi tatil ilan etti. Şehir genelinde güvenlik önlemleri üst seviyeye çıkarılırken, kritik noktalarda yoğun denetimler uygulamaya alındı.
KİMLER KATILACAK?
ABD heyetine, Başkan Donald Trump’ın temsilcileriyle birlikte Başkan Yardımcısı JD Vance’ın liderlik etmesi bekleniyor. Heyette ayrıca Steve Witkoff ve Jared Kushner’in de yer alacağı bildirildi.
İran tarafında ise Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ile Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin görüşmelere katılması öngörülüyor.
MÜZAKERE YÖNTEMİ
Görüşmelerin doğrudan değil, dolaylı şekilde yürütülmesi planlanıyor. Tarafların ayrı salonlarda bulunacağı ve mesajların Pakistanlı yetkililer aracılığıyla iletileceği ifade edildi.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif’in süreci ev sahipliği yaparak yönlendireceği, Dışişleri Bakanı İshak Dar’ın ise arabuluculuk rolü üstleneceği bildirildi.
GÜNDEMDEKİ KRİTİK BAŞLIKLAR
Müzakerelerde öne çıkan başlıklar arasında İran’ın sunduğu 10 maddelik plan yer alıyor. Bu plan kapsamında, Hürmüz Boğazı üzerinde İran denetimi, ABD güçlerinin Orta Doğu’dan çekilmesi ve bölgedeki askeri operasyonların durdurulması talepleri bulunuyor.
ABD tarafı ise İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarından vazgeçmesini “vazgeçilmez şart” olarak öne sürüyor. Taraflar arasında bu konuda ciddi görüş ayrılıkları bulunduğu ifade ediliyor.
LÜBNAN GERİLİMİ VE ATEŞKES TARTIŞMASI
Görüşmeler öncesinde en önemli kriz başlıklarından biri de Lübnan oldu. İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarını artırması, ateşkesin kapsamına ilişkin tartışmaları derinleştirdi.
İran, ateşkesin Lübnan’ı da kapsadığını savunurken, ABD tarafı bu yorumu kabul etmiyor. Bu durumun müzakereleri zorlaştırabileceği değerlendiriliyor.
PAKİSTAN’IN ARABULUCULUK ROLÜ
Pakistan’ın, hem ABD hem de İran ile ilişkilerini sürdürebilen nadir ülkelerden biri olması nedeniyle süreçte arabulucu rolü üstlendiği belirtildi. Ülkenin İran ile sınır paylaşması ve ABD ile stratejik ilişkileri, diplomatik konumunu güçlendiriyor.
Pakistan ordusu ve diplomatik kanalların son haftalarda yoğun temaslarda bulunduğu, ateşkesin sağlanmasında aktif rol oynadığı ifade edildi.
OLASI SONUÇLAR VE BELİRSİZLİKLER
Uzmanlar, taraflar arasındaki derin güvensizlik nedeniyle kısa vadede kapsamlı bir anlaşmanın zor olduğunu değerlendiriyor. İsrail’in sürece dahil olmaması ve sahadaki askeri gelişmelerin devam etmesi, müzakerelerin önündeki en büyük engeller arasında gösteriliyor.
Buna rağmen görüşmelerin başlamasının, diplomatik çözüm açısından önemli bir adım olarak değerlendirildiği ifade ediliyor.
