Fas’tan İspanya’nın Kuzey Afrika’daki toprağı Ceuta’ya yönelik düzensiz göç hareketliliği, bölgede insani ve güvenlik krizine yol açtı. İspanya İçişleri Bakanlığı, 30-31 Temmuz tarihlerindeki 24 saatlik dönemde yaklaşık 49 bin kişinin denizden ve karadan Ceuta’ya geçtiğinin tahmin edildiğini açıkladı. Yerel kaynaklar ise kente ulaşanların sayısının 60 bine yakın olabileceğini bildirdi.
Yaklaşık 85 bin nüfusa sahip Ceuta’ya kısa sürede on binlerce kişinin ulaşması nedeniyle kabul merkezlerinin kapasitesi aşıldı. Kentte barınma ve temel ihtiyaçların karşılanmasında sorunlar yaşanırken, çok sayıda göçmen geceyi parklarda, kaldırımlarda ve açık alanlarda geçirmek zorunda kaldı.
İspanyol ve Faslı güvenlik birimlerinin sınırın iki tarafında aldığı önlemlerin ardından geçişlerin yavaşladığı bildirildi. İspanyol yetkililer, cuma akşamına kadar yaklaşık 48 bin 300 kişinin gönüllü olarak Fas’a döndüğünü açıkladı.
EN AZ 57 KİŞİ HAYATINI KAYBETTİ
Düzensiz geçişler sırasında en az 57 kişinin yaşamını yitirdiği bildirildi. Hayatını kaybedenlerin büyük bölümünün Ceuta’ya yüzerek ulaşmaya çalışırken boğulduğu, bazı kişilerin ise sınır hattında oluşan yoğunluk sırasında yaşamını yitirdiği belirtildi.
Göçmenlerin bir bölümü güçlü akıntılara rağmen saatlerce yüzerek Ceuta kıyılarına ulaşmaya çalıştı. Tarajal Plajı ve kıyıdaki sınır yapılarının çevresinde yaşanan yoğunluk nedeniyle sağlık ve kurtarma ekipleri bölgede çalışma yürüttü.
Ceuta’daki kabul merkezlerinin dolmasının ardından binlerce kişi açık alanlarda bekletildi. Yiyecek, içme suyu ve barınma ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla geçici düzenlemeler yapılırken, göçmenlerin kayıt işlemlerinin yürütülmesi için ilave personel görevlendirildi.
SANCHEZ CEUTA’YA GİTTİ
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, gelişmelerin ardından Ceuta’ya giderek güvenlik birimleri ve yerel yöneticilerle görüştü. Sanchez, kitlesel geçişleri İspanya’nın egemenliği ve toprak bütünlüğüne yönelik bir ihlal olarak nitelendirdi.
Hükümetin Ceuta’nın güvenliğini sağlamak amacıyla bütün imkanları kullanacağını belirten Sanchez, düzensiz geçişlerin insan kaçakçılığı şebekeleri tarafından teşvik edildiğini savundu.
Sanchez, deniz yoluyla Ceuta ve Melilla’ya ulaşan kişilerin doğrudan Fas’a gönderilmesini engelleyen yargı kararına ilişkin yanlış bilgilerin kaçakçılık şebekeleri tarafından kullanıldığını ifade etti. İspanyol hükümeti, ülkenin göçmenlere yönelik düzenlemelerinin yalnızca daha önce İspanya’ya gelmiş ve belirlenen ikamet şartlarını karşılayan kişileri kapsadığını bildirdi.
ASKER VE POLİS TAKVİYESİ YAPILDI
İspanya, Ceuta’daki güvenlik birimlerini desteklemek amacıyla ana karadan asker ve polis sevk etti. İlk aşamada 200 uzman polis ile 60 askerin bölgeye gönderildiği açıklandı.
İçişleri Bakanlığı, sınır güvenliği ve denetim faaliyetlerinde kullanılmak üzere insansız hava araçları, dalgıç ekipleri ve sahil güvenlik unsurlarının da görevlendirildiğini bildirdi. Deniz yoluyla yapılabilecek yeni geçişlerin önlenmesi amacıyla kıyı hattındaki önlemler artırıldı.
Yetkililer, göçmenlerin kayıt altına alınabilmesi için geçici kabul alanları oluşturulacağını, İspanya’da yasal kalış hakkı bulunmayan kişiler hakkındaki geri gönderme işlemlerinin hızlandırılacağını açıkladı. Kıyı hattına şamandıralardan oluşan fiziksel bir engel kurulması da alınan tedbirler arasında yer aldı.
AVRUPA BİRLİĞİ’NDE GÖÇ GÜNDEMİ
Avrupa Birliği Konseyi Dönem Başkanlığını Temmuz-Aralık 2026 döneminde yürüten İrlanda, Ceuta’daki gelişmelerin ardından üye ülkeler arasındaki temasları hızlandırdı. Görüşmelerde bölgedeki durum, Fas ile yürütülen diplomatik çalışmalar ve İspanya’ya sağlanabilecek destek ele alındı.
Avrupa Birliği kurumları, İspanya’ya sınır yönetimi konusunda operasyonel destek sağlanabileceğini bildirdi. Üye ülkeler arasında düzensiz göçün yönetimi, sınır güvenliği ve Schengen Bölgesi’ndeki kontroller konusunda farklı görüşler dile getirildi.
Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi de yaşamını yitirenler için başsağlığı mesajı yayımlayarak göç alanında iş birliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.
FRANSA VE İTALYA SINIR ÖNLEMLERİNİ ARTIRDI
Fransa, İspanya sınırındaki kontrolleri sıkılaştırırken bölgede görevlendirilen polis ve jandarma sayısını artırdı. İtalya ise Ceuta’daki kitlesel geçişlerin ardından İspanya’dan hava ve deniz yoluyla gelen yolculara yönelik sınır kontrollerini geçici olarak yeniden başlattı.
İtalya’nın uygulamasının özellikle Avrupa Birliği vatandaşı olmayan yolculara yönelik kontrolleri kapsadığı bildirildi. İtalyan hükümeti, kararın ulusal güvenlik gerekçesiyle alındığını açıklarken İspanya yönetimi Schengen Bölgesi’nin güvenliğinin sağlandığını belirtti.
İspanya Dışişleri Bakanı Jose Manuel Albares, düzensiz göçmenlerin büyük bölümünün Fas’a geri döndüğünü ve Ceuta’dan İspanya ana karasına yönelik kitlesel bir geçiş yaşanmadığını bildirdi.
TRUMP CEUTA’DAKİ GELİŞMELERİ DEĞERLENDİRDİ
ABD Başkanı Donald Trump, Ceuta’daki gelişmeleri ülkesindeki göç tartışmaları kapsamında değerlendirdi. Trump, yaşananları bir ülkenin işgal edilmesine benzeyen bir durum olarak nitelendirerek ABD’nin sınır politikalarına ilişkin açıklamalarda bulundu.
İspanyol yetkililer ise göç hareketliliğinin insan kaçakçılığı ağları, sosyal medyada yayılan yanlış bilgiler ve Fas’taki ekonomik koşullarla bağlantılı olduğunu belirtti. Fas’ın geçişleri siyasi gerekçelerle organize ettiğine ilişkin iddiaların doğrulanmadığı bildirildi.
2021’DEKİ GÖÇ DALGASINI GERİDE BIRAKTI
Ceuta’da yaşanan son göç dalgası, Mayıs 2021’de iki gün içinde yaklaşık 10 bin kişinin Fas’tan kente geçtiği olayların üzerindeki sayılara ulaştı. Söz konusu gelişmeler, İspanya ile Fas arasında diplomatik krize neden olmuştu.
İspanya’nın Kuzey Afrika’daki özerk şehirleri Ceuta ve Melilla, Avrupa Birliği’nin Afrika kıtasındaki kara sınırlarını oluşturuyor. İki kent, Avrupa’ya ulaşmaya çalışan düzensiz göçmenlerin kullandığı başlıca geçiş noktaları arasında bulunuyor.
Ceuta’daki güvenlik ve kayıt işlemleri sürerken İspanya ile Fas’ın yeni geçişleri önlemek ve göçmenlerin geri dönüşünü sağlamak amacıyla koordinasyon içinde çalıştığı bildirildi.