Aralık 2024’te Beşar Esad yönetiminin devrilmesinin ardından Suriye’de eski rejim döneminde işlendiği öne sürülen suçlara yönelik yargı süreçleri hızlandı. Geçiş dönemi adalet süreci kapsamında eski yönetimle bağlantılı üst düzey siyasi, askeri, güvenlik ve dini isimlerin dosyaları mahkemelerin önüne taşınırken, yargılanan isimlerden biri de Beşar Esad döneminin Cumhuriyet Müftüsü Ahmed Bedreddin Hassun oldu. Hassun hakkında yürütülen dava, 24 Ağustos 2026’da görülen altıncı duruşmada karara bağlandı.
Şam’daki 4. Ceza Mahkemesi, Hassun’u “iç savaşa ve mezhepsel çatışmaya yol açan saldırı” suçundan mahkum ederek müebbet hapis cezasına çarptırdı. Mahkeme Başkanı Yargıç Fahreddin el-Aryan, yürütülen soruşturma ve yargılama kapsamında Hassun’un insanlığa karşı suçlar ve savaş suçlarına karıştığı yönünde delillere ulaşıldığını açıkladı. Kararla birlikte Hassun’un tüm taşınır ve taşınmaz mallarına el konularak kamu hazinesine aktarılmasına da hükmedildi.
16 YILDAN FAZLA CUMHURİYET MÜFTÜLÜĞÜ YAPTI
1949 yılında Halep’te doğan Ahmed Bedreddin Hassun, dini eğitimini Suriye’de aldıktan sonra Mısır’daki El Ezher Üniversitesi’nde öğrenim gördü. Arap edebiyatı eğitiminin yanı sıra Şafii fıkhı alanında doktora yapan Hassun, dini görevlerinin yanında siyasette de yer aldı. 1990-1998 yılları arasında iki dönem Suriye Halk Meclisi üyeliği yaptı.
Hassun, 2005 yılında Beşar Esad döneminde Suriye Cumhuriyet Müftülüğü görevine getirildi. Ülkenin en üst düzey resmi dini makamlarından birini 16 yılı aşkın süre yürüten Hassun’un görevi, Beşar Esad’ın 2021 yılında Cumhuriyet Müftülüğü makamını kaldırmasıyla sona erdi. Makama ait dini karar ve fetva yetkileri Fıkıh Alimleri Konseyi’ne devredildi.
İÇ SAVAŞ DÖNEMİNDE REJİME DESTEĞİYLE ÖNE ÇIKTI
Ahmed Bedreddin Hassun, 2011’de başlayan Suriye iç savaşı boyunca Beşar Esad yönetimine verdiği açık destekle tanındı. Eski müftü, rejimin askeri politikalarını destekleyen açıklamaları, muhaliflerin kontrolündeki bölgeler hakkında kullandığı ifadeler ve Esad yönetiminin askeri operasyonlarına dini meşruiyet sağladığı yönündeki suçlamalarla gündeme geldi.
Hassun hakkında mahkemeye taşınan suçlamalar arasında sivil bölgelere yönelik varil bombası saldırılarının kullanımını meşrulaştırdığı iddiası da yer aldı. Eski müftü, söz konusu tutumu nedeniyle muhalif çevrelerde “varil bombası müftüsü” olarak anıldı. Yargılama dosyasında ayrıca Rusya ve İran’ın Suriye’deki askeri müdahalelerine verdiği destek ile savaş suçlarıyla ilişkilendirilen bazı isimlere yönelik açıklamaları da yer aldı.
MART 2025’TE YAKALANDI
Beşar Esad yönetiminin Aralık 2024’te devrilmesinin ardından hakkında yakalama kararı bulunan Ahmed Bedreddin Hassun, Mart 2025’te Suriye makamları tarafından gözaltına alındı. Kaynaklarda Hassun’un ülkeyi terk etmeye çalıştığı sırada yakalandığı belirtilirken, gözaltı işleminin eski rejim dönemindeki ihlallerle bağlantılı isimlerin soruşturulması kapsamında gerçekleştirildiği açıklandı.
Hassun hakkındaki dosya daha sonra Şam’daki 4. Ceza Mahkemesi’ne taşındı. Mahkeme sürecinin ilk duruşması 25 Haziran 2026 tarihinde yapıldı ve iddianamede eski müftüye yönelik çok sayıda suçlama sıralandı.
YARGILANMASINA 25 HAZİRAN’DA BAŞLANDI
Şam 4. Ceza Mahkemesi’nde 25 Haziran 2026’da başlayan yargılamanın ilk duruşmasında Hassun hakkındaki suçlamalar mahkeme heyeti tarafından ele alındı. Dosyada makamını kişisel çıkar sağlamak amacıyla kötüye kullanma, Beşar Esad ile güvenlik ve askeri yetkililerle resmi çerçevenin dışında ilişkiler kurma, mezhep çatışmasını körükleyen faaliyetlerde bulunma ve sivillere karşı şiddeti teşvik etme suçlamaları yer aldı.
Savcılık ayrıca Hassun’un konuşmaları ve açıklamaları yoluyla muhalif bölgelerde yaşayan sivillere karşı askeri operasyonları teşvik ettiğini öne sürdü. Doğu Halep ve İdlib başta olmak üzere muhaliflerin kontrolünde bulunan bölgeler hakkında yaptığı açıklamalar ile rejim ordusuna yönelik çağrılar da dava dosyasındaki deliller arasında gösterildi.
DURUŞMALARDA VİDEOLAR VE TANIK İFADELERİ İNCELENDİ
Yargılamanın ikinci duruşmasında kamu tanıkları dinlenirken, üçüncü duruşmada savcılık tarafından Hassun’a ilişkin video görüntüleri mahkemeye sunuldu. Savunma tarafı söz konusu görüntüler üzerinde teknik inceleme yapılmasını talep etti ve mahkeme talebi kabul ederek görüntülerin içeriğinin ve bütünlüğünün incelenmesine karar verdi.
30 Temmuz’da yapılan dördüncü duruşmada ise tanık ifadeleri doğrultusunda Hassun’a yönelik mali çıkar sağlama ve nüfuzunu kullanma suçlamaları gündeme geldi. Tanıklardan biri, eski rejimin güvenlik birimlerince gözaltına alınan bir yakınının serbest bırakılması için Hassun’un müdahalesi karşılığında para ve ayni yardım vermek zorunda kaldığını öne sürdü.
SAVCILIK İDAM CEZASI TALEP ETTİ
Davanın 6 Ağustos 2026 tarihinde görülen beşinci duruşmasında savcılık mütalaasını açıkladı. Savcılık, dosyada yer alan deliller ve tespitler doğrultusunda Hassun hakkında uygulanabilecek en ağır cezanın verilmesini istedi ve idam cezası talebinde bulundu. Savunma avukatı ise mahkemeden son savunma dilekçesini hazırlamak için süre talep etti.
Mahkeme, karar duruşmasının 24 Ağustos 2026 tarihinde yapılmasını kararlaştırdı. Altıncı duruşmada Hassun hazır bulunurken, mahkeme heyeti dosyaya ilişkin hükmünü açıkladı.
“İÇ SAVAŞ VE MEZHEPSEL ÇATIŞMAYA YOL AÇAN SALDIRI” SUÇUNDAN MAHKUM EDİLDİ
Yargıç Fahreddin el-Aryan başkanlığındaki Şam 4. Ceza Mahkemesi, Ahmed Bedreddin Hassun’u “iç savaşa ve mezhepsel çatışmaya yol açan saldırı” suçundan suçlu buldu. Mahkeme, soruşturma kapsamında elde edilen delillerin Hassun’un insanlığa karşı suçlar ve savaş suçlarına karıştığını ortaya koyduğunu bildirdi.
Kararda, Hassun’un dönemin resmi dini kurumundaki konumunun askeri ve güvenlik operasyonlarına dini meşruiyet sağlamak amacıyla kullanıldığı yönündeki delillere yer verildi. Mahkeme ayrıca sivil yerleşimlere yönelik varil bombalarının kullanımının haklı gösterilmesi ve uluslararası insancıl hukuk ihlallerinin meşrulaştırılması yönündeki eylemleri de dava kapsamında değerlendirdi.
MAHKEMEDEN “DİNİ KILIF” TESPİTİ
Mahkeme Başkanı Fahreddin el-Aryan, dava dosyasındaki delillerin devrik rejim döneminde resmi dini kurumların askeri ve güvenlik operasyonlarına dini gerekçe oluşturmak ve söz konusu operasyonları kamuoyu önünde meşru göstermek amacıyla kullanıldığına işaret ettiğini açıkladı.
Mahkeme ayrıca Hassun’un eski rejime bağlı güvenlik birimleri tarafından gözaltında tutulan bazı sivillerin serbest bırakılmasına aracılık etme karşılığında para ve hediyeler aldığı yönünde tespitlerde bulunulduğunu bildirdi. Kararda söz konusu eylemler de Hassun’un makamını kullanmasına ilişkin suçlamalar kapsamında değerlendirildi.
HASSSUN’A MÜEBBET HAPİS CEZASI VERİLDİ
Şam 4. Ceza Mahkemesi, tüm yargılama sürecinin ardından Ahmed Bedreddin Hassun hakkında müebbet hapis cezasına hükmetti. Kararla Hassun’un taşınır ve taşınmaz bütün mal varlığına el konulması ve söz konusu varlıkların kamu hazinesine aktarılması da kararlaştırıldı.
Mahkemenin kararıyla birlikte Beşar Esad yönetimi döneminde ülkenin en üst düzey dini makamlarından birini yürüten Hassun, eski rejimin devrilmesinden sonra yargılanarak ağır hapis cezasına mahkum edilen üst düzey isimler arasına girdi. Hassun hakkındaki karar 24 Ağustos 2026 tarihinde ve sanığın mahkemede hazır bulunduğu duruşmada verildi.
BEŞAR ESAD VE MAHİR ESAD HAKKINDA DA İDAM KARARI VERİLMİŞTİ
Suriye’de eski rejim yetkililerine yönelik yargılamalar Hassun dosyasıyla sınırlı kalmadı. Şam 4. Ceza Mahkemesi, 11 Ağustos 2026 tarihinde eski Suriye lideri Beşar Esad, kardeşi Mahir Esad ve diğer bazı sanıklar hakkında da karar verdi.
Mahkeme, eski istihbarat yetkilisi Atıf Necib’i huzurda, Beşar Esad ve Mahir Esad ile beş firari sanığı ise gıyaplarında idam cezasına mahkum etti. Dosyada sivillerin öldürülmesi, işkence, özgürlükten yoksun bırakma, insanlığa karşı suçlar ve savaş suçları yer aldı. Eski rejimle bağlantılı diğer isimlere yönelik yargılamalar da geçiş dönemi adalet süreci kapsamında devam ediyor.