Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri, Endonezya, Katar, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan ve Ürdün dışişleri bakanları, İsrail’in işgal altındaki Doğu Kudüs’te bulunan Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’e yönelik eylemlerine ilişkin ortak açıklama yayımladı.
Ortak açıklamada, aşırılıkçı İsrailli bakanların öncülüğünde ve İsrail güvenlik güçlerinin koruması altında yerleşimciler tarafından Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’e düzenlenen kitlesel baskınlar en güçlü biçimde kınandı. Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’in avlusunda İsrail bayrağı açılması, İsrail polisi tarafından iki çadır kurulması ve bölgede gerçekleştirilen diğer tahrik edici eylemler de kınanan uygulamalar arasında sıralandı.
SEKİZ ÜLKE ORTAK AÇIKLAMA YAYIMLADI
Türkiye, BAE, Endonezya, Katar, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan ve Ürdün dışişleri bakanlarının ortak açıklamasında, Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’te İsrail’in neden olduğu gerilimin yakından takip edildiği belirtildi.
Açıklamada, “Türkiye, BAE, Endonezya, Katar, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan ve Ürdün dışişleri bakanları, Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’te İsrail’in neden olduğu tırmanmayı, özellikle aşırılıkçı İsrailli bakanların öncülüğünde ve İsrail güvenlik güçlerinin koruması altında yerleşimcilerin Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’e yönelik devam eden kitlesel baskınlarını, Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’in avlusunda İsrail bayrağı açılmasını, İsrail polisi tarafından iki çadır kurulmasını ve diğer tüm tahrik edici eylemleri en güçlü biçimde kınamaktadır.” ifadelerine yer verildi.
EYLEMLERİN ULUSLARARASI HUKUKU İHLAL ETTİĞİ VURGULANDI
Dışişleri bakanları, provokatif ve kabul edilemez olarak nitelendirilen eylemlerin uluslararası hukukun, ilgili Birleşmiş Milletler kararlarının ve işgal altındaki Doğu Kudüs’te bulunan kutsal mekanların tarihi ve hukuki statükosunun açık ihlalini oluşturduğunu vurguladı.
İsrailli aşırılıkçı bakanlar ve gruplar tarafından gerçekleştirilen yasa dışı tahrikler, Mescid-i Aksa’ya baskın düzenlenmesine yönelik çağrılar ve şiddet eylemleri de ortak açıklamada en güçlü biçimde kınandı.
Açıklamada, söz konusu provokatif eylemlerin nefret ve aşırılıkçılığı körüklediği, iki devletli çözüm temelinde adil ve kalıcı bir barışın kurulmasına yönelik uluslararası çabaları sekteye uğrattığı kaydedildi.
KUDÜS’E ERİŞİM KISITLAMALARINA TEPKİ
Kudüs Eski Şehri’ne ve buradaki ibadet mekanlarına erişime getirilen kısıtlamaların yanı sıra Eski Şehir’deki diğer ibadet yerlerine yönelik ayrımcı ve keyfi engellemelerin uluslararası hukukun açık ihlali olduğu bildirildi.
Ortak açıklamada, erişim engellerinin uluslararası insancıl hukuk dahil olmak üzere uluslararası hukuk kurallarına aykırı olduğu ve kutsal mekanların tarihi ve hukuki statükosunu değiştirmeye yönelik hukuksuz bir girişim niteliği taşıdığı ifade edildi.
Bakanlar, İsrail’in işgal altındaki Kudüs ile kentte bulunan Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanları üzerinde herhangi bir egemenliğinin bulunmadığını belirtti.
İSRAİL’İN KUDÜS’TEKİ UYGULAMALARI KINANDI
Açıklamada, “işgalci güç” olarak tanımlanan İsrail’in, işgal altındaki Doğu Kudüs’ün tarihi, hukuki ve demografik yapısını değiştirmeye yönelik sistematik ihlal ve uygulamaları kınandı.
Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarının kutsiyetini ve statüsünü zayıflatmayı amaçladığı belirtilen uygulamalara tepki gösterilirken, Kudüs’ün mevcut tarihi ve hukuki yapısının korunması gerektiği vurgulandı.
Bakanlar, Kudüs’ün ve kentte bulunan Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarının tarihi ve hukuki statükosunu değiştirmeye yönelik her türlü girişimi kesin biçimde reddettiklerini yineledi.
HAŞİMİ HAMİLİĞİNİN ROLÜNE VURGU
Ortak açıklamada, Kudüs’teki kutsal mekanların tarihi ve hukuki statükosunun korunmasının önemi belirtilirken, tarihi Haşimi hamiliğinin bu alandaki özel rolünün tanındığı kaydedildi.
Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’in 144 dönümlük alanının tamamının yalnızca Müslümanlara ait bir ibadet mekanı olduğu yinelendi.
Ürdün Evkaf ve İslami İşler Bakanlığına bağlı Kudüs Evkaf ve Mescid-i Aksa İşleri Dairesinin, Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif’in idaresi ve bölgeye girişlerin düzenlenmesi konusunda münhasır yetkiye sahip tek hukuki merci olduğu bildirildi.
ERİŞİM KISITLAMALARININ KALDIRILMASI İSTENDİ
Sekiz ülkenin dışişleri bakanları, İsrail’e Kudüs Eski Şehri’ne yönelik erişim kısıtlamalarını derhal kaldırma ve Müslümanların Mescid-i Aksa’ya erişimini engelleyen uygulamalara son verme çağrısında bulundu.
Uluslararası toplum da İsrail’in Kudüs’teki Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarına yönelik devam eden ihlallerini ve yasa dışı uygulamalarını durdurmak amacıyla kararlı bir tutum benimsemeye davet edildi.
Açıklamada, kutsal mekanların dokunulmazlığını ihlal eden eylemlere son verilmesi için İsrail üzerinde etkili baskı kurulması gerektiği belirtildi.
BEN-GVİR MESCİD-İ AKSA’YA BASKIN DÜZENLEMİŞTİ
İsrail’in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, polis koruması ve fanatik Yahudi yerleşimcilerin eşliğinde işgal altındaki Doğu Kudüs’te bulunan Mescid-i Aksa’ya baskın düzenlemişti.
Ben-Gvir’in öncülüğündeki baskın ile Mescid-i Aksa’nın avlusunda gerçekleştirilen eylemler, Türkiye’nin de aralarında bulunduğu sekiz ülkenin yayımladığı ortak açıklamada kınandı.