Hamaney, söz konusu gelişmelerin ardından Körfez ve Hürmüz Boğazı için farklı bir dönemin başladığını ifade ederek, bölgedeki güç dengelerine ilişkin mesajlar verdi.

“HÜRMÜZ VE KÖRFEZ İÇİN YENİ DÖNEM”

Hamaney, açıklamasında 28 Şubat’ta başlayan çatışmaların ardından bölgesel dengelerin değiştiğini belirtti. Körfez ve Hürmüz Boğazı için yeni bir döneme girildiğini ifade eden Hamaney, bu sürecin bölge ülkeleri açısından farklı sonuçlar doğuracağını kaydetti.

Bölgedeki gelişmelerin yalnızca askeri değil, ekonomik ve stratejik etkiler de içerdiğini belirten Hamaney, İran’ın bu süreçte aktif rol üstleneceğini dile getirdi.

“SU YOLUNUN KÖTÜYE KULLANILMASINA İZİN VERİLMEYECEK”

İran lideri, Tahran yönetiminin Körfez bölgesinde güvenliği sağlamaya yönelik adımlar atacağını ifade etti. Hürmüz Boğazı’nda “düşmanın su yolunu kötüye kullanmasına” izin verilmeyeceğini belirten Hamaney, açıklamasında ABD ve İsrail’e yönelik mesajlar verdi.

Hamaney, su yollarının kontrolünün bölgesel güvenlik açısından kritik olduğunu vurgulayarak, İran’ın bu alandaki tutumunun süreceğini kaydetti.

“YENİ YÖNETİM EKONOMİK FAYDA SAĞLAYACAK”

Hamaney, Hürmüz Boğazı için yeni bir yönetim anlayışının devreye gireceğini açıkladı. Söz konusu yaklaşımın yalnızca İran için değil, Körfez ülkeleri için de ekonomik sonuçlar doğuracağını belirten Hamaney, bölgesel iş birliği vurgusu yaptı.

Yeni dönemin Körfez’de sükunet ve ekonomik kazanımlar getireceğini ifade eden Hamaney, bu sürecin bölge ülkeleri açısından önemli bir dönüşüm anlamına geldiğini dile getirdi.

“KÖRFEZ’DE DIŞ MÜDAHALE OLMADAN GELECEK”

Mesajında ABD’nin bölgedeki varlığına da değinen Hamaney, Körfez’in geleceğinin dış müdahaleler olmadan şekillenmesi gerektiğini belirtti. Amerikan varlığı olmadan bölgenin daha farklı bir gelişim sürecine gireceğini ifade eden Hamaney, bu çerçevede yeni bir vizyon ortaya koydu.

HÜRMÜZ BOĞAZI STRATEJİK ÖNEMİNİ KORUYOR

Hürmüz Boğazı, küresel enerji taşımacılığı açısından kritik bir geçiş noktası olmayı sürdürüyor. Bölgedeki gelişmeler ve İran’dan gelen açıklamalar, uluslararası kamuoyu ve enerji piyasaları tarafından yakından takip ediliyor.

İran’ın Hürmüz Boğazı’na ilişkin “yeni yönetim” vurgusu, bölgedeki güç dengeleri ve güvenlik politikaları açısından dikkat çeken başlıklar arasında yer alıyor.

BÖLGE ÜLKELERİNE YÖNELİK MESAJLAR

Hamaney’in açıklamalarında Körfez ülkelerine yönelik mesajlar da yer aldı. Bölgesel ekonomik fayda ve iş birliği vurgusuna rağmen, İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol iddiası güvenlik dengeleri açısından önemini koruyor.

Söz konusu gelişmenin, ülkenin enerji ihtiyacını karşılamaya yönelik uzun vadeli planların bir parçası olduğu ifade edildi. Yetkililer, yeni kuyuların devreye alınmasıyla birlikte iç üretimin artırılmasının hedeflendiğini belirtti.

AMU DERYA HAVZASI’NDA ÜRETİM GENİŞLİYOR

Afganistan’da petrol üretiminin büyük bölümü Amu Derya Havzası’nda gerçekleştiriliyor. Bölge, ülkenin mevcut üretim kapasitesi açısından stratejik öneme sahip bulunuyor.

Yeni kuyuların açılmasıyla birlikte sahadaki üretim faaliyetlerinin genişletildiği ve mevcut altyapının güçlendirildiği bildirildi. Sahada boru hatları ve teknik ekipmanların yer aldığı, yerel yetkililer ile teknik ekiplerin üretim çalışmalarını sürdürdüğü aktarıldı.

ÇİN DESTEKLİ YATIRIMLAR DİKKAT ÇEKİYOR

Taliban yönetiminin 2023 yılında Çin bağlantılı bir şirketle Amu Derya petrol sahalarının geliştirilmesine yönelik kapsamlı bir anlaşma imzaladığı belirtildi. Söz konusu anlaşma, yönetimin yeniden iktidara gelmesinin ardından gerçekleştirilen ilk büyük yabancı yatırımlardan biri olarak kayıtlara geçti.

Anlaşma kapsamında Çin tarafının ilk üç yıl için yüksek miktarda yatırım taahhüdünde bulunduğu ifade edildi. Bu yatırımların petrol üretim altyapısının geliştirilmesine katkı sağladığı bildirildi.

ENERJİDE DIŞA BAĞIMLILIĞI AZALTMA HEDEFİ

Afgan yetkililer, petrol üretimini artırarak ülkenin enerji ithalatına olan bağımlılığını azaltmayı amaçlıyor. Aynı zamanda rafineri kapasitesinin büyütülmesi ve yerli kaynakların ekonomiye kazandırılması planlanıyor.

Ülkenin uzun süredir akaryakıt ihtiyacının önemli bölümünü dış kaynaklardan karşıladığı, bu nedenle yerli üretimin artırılmasının ekonomik açıdan önem taşıdığı ifade edildi.

BATI DIŞI ORTAKLIKLARLA ENERJİ STRATEJİSİ

Yeni üretim adımının, Afganistan’ın enerji sektöründe Batılı şirketler dışında alternatif ortaklıklarla ilerleme arayışını da yansıttığı belirtildi. Yönetimin, doğal kaynakları bölgesel iş birlikleri ve yerli kapasiteyle değerlendirmeyi hedeflediği kaydedildi.

Daha önce yapılan açıklamalarda, yeni kuyularla birlikte üretimin artırılması ve günlük üretimin daha yüksek seviyelere çıkarılması hedeflerinin bulunduğu ifade edilmişti.

SÖZLEŞME SÜRECİ VE ÜRETİMİN DEVAMI

2025 yılında, Amu Derya sahasına ilişkin Çinli şirketle yapılan uzun vadeli sözleşmenin yükümlülüklerin yerine getirilmemesi gerekçesiyle iptal edildiğine dair haberler gündeme gelmişti. Bu gelişmeye rağmen sahadaki üretim faaliyetlerinin sürdüğü belirtildi.

Raporda yer alan bulguların ardından açıklama yapan Yerli kökenli Avustralyalı Senatör Lidia Thorpe, ülkedeki mevcut durumun giderek kötüleştiğini ifade etti. Thorpe, artan ırkçılık vakalarının yalnızca bireysel tutumlarla sınırlı olmadığını, daha geniş bir çerçevede ele alınması gerektiğini dile getirdi.

RAPORDA “KESKİN ARTIŞ” VURGUSU

Australia Palestine Advocacy Network tarafından hazırlanan raporda, Filistinlilere yönelik ayrımcı söylem ve eylemlerde belirgin bir yükseliş olduğu kaydedildi. Rapor, son dönemde yaşanan gelişmelerin toplumda kutuplaşmayı artırdığına işaret etti.

Raporda ayrıca, Filistin yanlısı görüşlerini dile getiren kişilerin de çeşitli baskılarla karşı karşıya kaldığı ifade edildi.

THORPE: KURUMLAR VE MEDYA ROL OYNUYOR

Senatör Thorpe, yaptığı değerlendirmede hükümetler, kurumlar ve medyanın Filistinlilere yönelik ırkçılığı körüklediğini savundu. Açıklamasında, söz konusu aktörlerin söylemlerinin toplumsal algıyı etkilediğini belirtti.

Thorpe, artan ırkçılık vakalarının sistematik bir boyut kazandığını öne sürdü.

PROTESTO YASALARINA ELEŞTİRİ

Thorpe, ülkede protesto yasalarının sıkılaştırılmasının da Filistin yanlısı sesleri bastırmaya yönelik olduğunu ifade etti. Protesto hakkına yönelik düzenlemelerin, Gazze’deki gelişmelere karşı çıkan kişileri de etkilediğini belirtti.

Yasal düzenlemelerin ifade özgürlüğü üzerindeki etkilerine dikkat çeken Thorpe, bu durumun toplumsal tartışma ortamını daralttığını kaydetti.

“IRKÇILIKLA MÜCADELE” ÇAĞRISI

Thorpe açıklamasında, ülkede tüm ırkçılık türleriyle mücadele edilmesi gerektiğini vurguladı. Toplumsal iyileşmenin ancak bu şekilde mümkün olabileceğini ifade eden Thorpe, konuya ilişkin daha kapsamlı adımlar atılması çağrısında bulundu.

NNA, söz konusu su istasyonunun beldede kalan siviller için temel su kaynağı olduğunu ve pompalama faaliyetlerinin buradan yürütüldüğünü aktardı. Saldırı sonrası istasyonun durumu hakkında detaylı bilgi verilmedi.

SU ALTYAPISINA YÖNELİK SALDIRI İDDİASI

Lübnan resmi ajansı tarafından yayımlanan bilgide, Batuliye’deki su istasyonunun hedef alınmasının bölgede yaşayan sivillerin su erişimini doğrudan etkileyebileceği ifade edildi. Beldede kalan nüfusun büyük ölçüde bu tesise bağımlı olduğu bildirildi.

Saldırının ne zaman gerçekleştiği ve can kaybı olup olmadığına ilişkin ayrıntılar paylaşılmadı.

TURİSTİK TESİSİN HAVAYA UÇURULDUĞU BİLDİRİLDİ

NNA’nın geçtiği bir diğer haberde ise İsrail güçlerinin El-Bayyad bölgesinde bulunan bir turistik tesisi patlayıcılarla imha ettiği belirtildi. Tesisin kullanım durumu ve olay sırasında bölgede bulunan kişilere ilişkin bilgi verilmedi.

Bölgede son dönemde çok sayıda yapının yıkıldığı ve altyapının zarar gördüğüne dair haberlerin arttığı kaydedildi.

İSRAİL ORDUSUNDAN “ŞÜPHELİ HEDEF” AÇIKLAMASI

İsrail ordusu, güney Lübnan’da görev yapan birliklerin bulunduğu bölgede “şüpheli bir hava hedefi”ne karşı önleme füzesi fırlatıldığını duyurdu. Açıklamada, hedefin İsrail hava sahasına girmediği ve müdahalenin sonuçlarının incelendiği belirtildi.

Ayrı bir açıklamada ise Lübnan sınırına yakın Zar’it bölgesinde sirenlerin çaldığı bildirildi.

SINIR HATTINDA YIKIM VE HAREKETLİLİK

29 Nisan 2026 tarihinde İsrail’in kuzeyindeki Yukarı Celile bölgesinden çekilen görüntülerde, İsrail ordusunun güney Lübnan’daki bazı bina ve evleri yıktığı, bölgeden dumanların yükseldiği görüldü.

Açıklamada, İsrail askeri unsurlarının filoda bulunan teknelere müdahale ettiği, bazı teknelerin motorlarının kullanılamaz hale getirildiği ve navigasyon sistemlerinin tahrip edildiği öne sürüldü. Müdahalenin ardından askeri unsurların bölgeden ayrıldığı, teknelerin ise hareketsiz şekilde açık denizde bırakıldığı ifade edildi.

TEKNELERİN MOTORLARININ HEDEF ALINDIĞI İDDİASI

Global Sumud Flotilla tarafından yapılan açıklamada, teknelerin motorlarının parçalandığı ve navigasyon sistemlerinin sistematik şekilde devre dışı bırakıldığı belirtildi. Açıklamada, “Motorlar kırıldıktan ve navigasyon sistemleri yok edildikten sonra askeri güçler bölgeden çekildi” ifadelerine yer verildi.

Yüzlerce sivilin bulunduğu teknelerin güçsüz ve kontrolsüz şekilde denizde sürüklendiği, bölgede yaklaşan büyük bir fırtına olduğu bilgisi de paylaşıldı. Açıklamada, söz konusu durumun ciddi bir güvenlik riski oluşturduğu kaydedildi.

İLETİŞİM SİSTEMLERİNİN ENGELLENDİĞİ ÖNE SÜRÜLDÜ

Filo organizatörleri, tekneler arasındaki iletişimin de kesildiğini bildirdi. Açıklamada, bazı gemilerle iletişimin tamamen koptuğu ve koordinasyon sağlanamadığı belirtildi.

İletişim sistemlerinin engellendiği iddiasına ilişkin olarak, teknelerin yardım çağrısı yapma imkanlarının da ortadan kaldırıldığı ifade edildi. Açık denizde bulunan sivillerin durumuna ilişkin net bilgi alınamadığı kaydedildi.

İSRAİL MÜDAHALEYİ DOĞRULADI

İsrail tarafından yapılan açıklamada ise uluslararası sularda bazı gemilere müdahale edildiği doğrulandı. Müdahalenin kapsamı ve teknelerde meydana geldiği öne sürülen hasara ilişkin detay verilmedi.

Olayın ardından bölgede bulunan sivillerin durumu ve olası kurtarma çalışmalarına ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı.

📌 TIMELINE – Global Sumud Flotilla near Crete

🗓️ April 29, 2026
📍 Around 58 vessels sail in international waters, hundreds of miles from Gaza

🕘 21:00 GMT – Israeli speedboats, drones approach flotilla
🕤 21:30 GMT – Forces identify themselves, order course change
🕤 21:30… pic.twitter.com/2WtkWRB5fN

— Anadolu English (@anadoluagency) April 30, 2026

Hurst, söz konusu maliyetin büyük bölümünün kullanılan mühimmat harcamalarından kaynaklandığını ifade etti. Ayrıca operasyonel giderler ve savaş sırasında kaybedilen ekipmanların yenilenmesine yönelik harcamaların da toplam maliyet içinde yer aldığı belirtildi.

İLK RESMİ MALİYET AÇIKLAMASI

Pentagon tarafından paylaşılan bu rakam, İran ile yaşanan çatışmaların başlangıcından bu yana yapılan ilk resmi maliyet açıklaması olarak kayıtlara geçti. Savaşın 28 Şubat 2026’da ABD’nin İran’a yönelik askeri operasyonlarıyla başladığı bildirildi.

Taraflar arasında aktif çatışmaların büyük ölçüde durduğu, ancak sahada kırılgan bir ateşkesin sürdüğü ifade edildi.

MÜHİMMAT HARCAMALARI ÖNE ÇIKIYOR

Pentagon verilerine göre, toplam harcamaların önemli kısmını füze, bomba ve diğer askeri mühimmat giderleri oluşturuyor. Ayrıca bölgeye askeri sevkiyat, lojistik destek ve hasar gören ekipmanların yerine yenilerinin alınması da maliyet kalemleri arasında yer aldı.

KONGRE’DE TARTIŞMA KONUSU

Savaşın maliyeti, ABD’de siyasi tartışmaların da merkezinde yer alıyor. Komite oturumlarında bazı üyeler, savaşın stratejisi ve uzun vadeli ekonomik etkileri konusunda eleştiriler yöneltti.

ABD yönetiminin önümüzdeki dönemde artan harcamalar nedeniyle ek bütçe talebinde bulunabileceği değerlendirmeleri de gündemde yer alıyor.

UNCTAD verilerine göre, Mart ayı başından bu yana boğazdaki gemi geçişleri yüzde 95 oranında geriledi. Küresel deniz yoluyla taşınan petrol ticaretinin yaklaşık dörtte birinin geçtiği bu stratejik hattaki aksama, enerji fiyatlarının yanı sıra nakliye ücretleri ve savaş riski sigorta primlerinde artışa neden oldu.

HÜRMÜZ’DEKİ AKSAMA KÜRESEL TEDARİK ZİNCİRİNİ ETKİLİYOR

Körfez bölgesinden yapılan gübre sevkiyatlarında yaşanan aksamaların, tarımsal üretim üzerinde uzun vadeli etkiler oluşturabileceği belirtiliyor. Mevsimsel üretim döngüsü nedeniyle gübre tedarikindeki kesintilerin yaklaşık bir yıl boyunca verimlilik üzerinde etkili olacağı ifade ediliyor.

Katar’da doğal gaz üretiminden elde edilen ve yarı iletken üretiminde kullanılan neon, kripton ve ksenon gibi asil gazların sevkiyatında yaşanan kesintiler de dikkat çekiyor. Bu gazların özellikle litografi süreçlerinde kritik rol oynadığı ve kesintilerin küresel çip arzını olumsuz etkileyebileceği kaydediliyor.

UNCTAD İZLEME PANELİ KURDU

UNCTAD, krizin çok boyutlu etkilerini takip etmek amacıyla “Hürmüz Boğazı İzleme Paneli”ni devreye aldı. Panel kapsamında deniz taşımacılığı, enerji, gıda ve finans göstergeleri düzenli olarak izlenerek küresel etkiler analiz edilecek.

Kurum, gerilimin kısa sürede sona ermesi halinde dahi bazı kalıcı ekonomik etkilerin kaçınılmaz olacağını vurguladı.

KRİZ İÇİN ÜÇ OLASI SENARYO

Uzmanlar, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeleri üç temel senaryo üzerinden değerlendiriyor.

İlk senaryoda, krizin diplomatik yollarla hızlı şekilde çözülmesi halinde piyasalarda kısa sürede toparlanma yaşanacağı öngörülüyor. Ever Given Kazası örneğinde olduğu gibi, borsaların hızlı tepki vereceği ve akaryakıt fiyatlarının birkaç hafta içinde normalleşeceği ifade ediliyor.

İkinci senaryoda, gerilimin uzun süre düşük yoğunluklu şekilde devam etmesi halinde risk primlerinin kalıcı hale geleceği belirtiliyor. Kızıldeniz’de yaşanan saldırılara benzer bir sürecin, alternatif güzergahların sınırlı olması nedeniyle daha ağır sonuçlar doğurabileceği değerlendiriliyor.

Üçüncü ve en olumsuz senaryoda ise krizin Rusya-Ukrayna Savaşı benzeri uzun süreli bir çatışmaya dönüşmesi ihtimali öne çıkıyor. Bu durumda enerji fiyatlarında kalıcı artış, sanayi üretiminde maliyet baskısı ve küresel arz zincirlerinde köklü değişiklikler yaşanabileceği ifade ediliyor.

GÜBRE GEMİLERİ BEKLEMEDE

Krizin başlangıcından bu yana boğazdan yalnızca 11 gübre gemisinin geçiş yapabildiği bildirildi. Bu gemilerin sadece 4’ünün üre taşıdığı belirtilirken, Körfez’de yarısı üre yüklü olmak üzere toplam 44 gübre gemisinin beklediği kaydedildi.

Uzmanlar, azot bazlı gübre üretim tesislerinin yeniden devreye alınmasının teknik olarak zor olduğunu ve çatışma sona erse dahi üretim kapasitesinin eski seviyelere ulaşmasının zaman alacağını ifade ediyor.

“FRANSIZCA KONUŞURDUNUZ” ÇIKIŞI

Kral Charles, konuşmasında Trump’ın geçmişte Avrupa müttefiklerine yönelik kullandığı ifadeleri hatırlatarak karşılık verdi. Trump’ın “ABD olmasaydı Almanca konuşuyor olurdunuz” sözlerine gönderme yapan Charles, “Eğer biz olmasaydık siz Fransızca konuşuyor olurdunuz” dedi.

Söz konusu ifade, Kuzey Amerika’daki İngiliz ve Fransız sömürge geçmişine yapılan bir gönderme olarak kaydedildi. Açıklama, davet sırasında en çok dikkat çeken anlardan biri oldu.

DAVOS ZİRVESİ’NDEKİ AÇIKLAMAYA ATIF

Trump, Ocak ayında Davos Zirvesi kapsamında yaptığı konuşmada, ABD’nin İkinci Dünya Savaşı’ndaki rolüne değinmişti. Trump konuşmasında, “Biz olmasaydık Almanca ve biraz da Japonca konuşuyor olurdunuz” ifadelerini kullanmıştı.

Beyaz Saray’daki yemekte yapılan gönderme, bu açıklamaya doğrudan yanıt olarak değerlendirildi.

TARİHİ GÖNDERMELER VE ESPRİLER

Kral Charles, konuşmasında ayrıca 1814 yılına da atıfta bulundu. İngiliz askerlerinin o yıl Beyaz Saray’ı yakmasını hatırlatan Charles, Trump’ın Beyaz Saray’ın Doğu Kanadı’nı yıkarak yaklaşık 400 milyon dolarlık yeni bir balo salonu inşa ettirme planına gönderme yaptı.

Charles, “1814’te biz de Beyaz Saray’da kendi yeniden geliştirme girişimimizi yapmıştık” ifadelerini kullandı. Açıklama, salonda dikkat çeken bir diğer espri olarak kayda geçti.

TRUMP’TAN İÇ POLİTİKAYA YÖNELİK YANIT

Trump ise konuşmasında mizahını iç politikaya yöneltti. Kral Charles’ın ABD Kongresi’nde yaptığı konuşmaya değinen Trump, “Demokratları ayağa kaldırmayı başardı, ben bunu hiç yapamadım” dedi.

İki liderin açıklamaları, karşılıklı esprilerle devam eden bir diyalog şeklinde gerçekleşti.

“HMS TRUMP” ÇANI HEDİYESİ

Görüşme sırasında Kral Charles, Trump’a 1944 yılında İkinci Dünya Savaşı sırasında denize indirilen HMS Trump adlı İngiliz denizaltısına ait çanı hediye etti.

Charles, hediyeyi sunarken bunun iki ülke arasındaki ortak tarihin ve geleceğin sembolü olduğunu ifade etti. Ayrıca, “Bize ulaşmak isterseniz, çanı çalmanız yeterli” sözlerini kullandı.

“ÖZEL İLİŞKİ” VURGUSU

Yemekte iki lider, Birleşik Krallık ile ABD arasındaki “özel ilişki” olarak tanımlanan diplomatik bağlara vurgu yaptı.

BAE Enerji ve Altyapı Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, değişen enerji profili ve özellikle yurt içi üretim yatırımlarının artmasının bu kararda etkili olduğu ifade edildi. Açıklamada, ülkenin enerji sektöründe daha esnek hareket etme hedefinin ön plana çıktığı belirtildi.

1 MAYIS İTİBARIYLA YÜRÜRLÜĞE GİRECEK

Açıklamada, ayrılık kararının 1 Mayıs itibarıyla yürürlüğe gireceği bildirildi. BAE’nin hem OPEC hem de OPEC+ koalisyonundan çekileceği ve mevcut üretim politikalarını bu tarihten sonra bağımsız şekilde belirleyeceği aktarıldı.

BAE’nin, örgütten ayrıldıktan sonra da küresel enerji piyasalarına yönelik üretimini kademeli ve ölçülü şekilde sürdüreceği ifade edildi. Üretim artışlarının piyasa koşulları ve talep dengesi gözetilerek gerçekleştirileceği kaydedildi.

PETROL ÜRETİMİNDE ESNEKLİK VURGUSU

BAE Enerji Bakanı tarafından yapılan değerlendirmede, OPEC’ten ayrılma kararının ülkeye daha fazla esneklik sağlayacağı belirtildi. Petrol üretiminin kademeli olarak artırılmasının planlandığı ve değişen küresel talep koşullarına uyum sağlanmasının hedeflendiği ifade edildi.

Kararın, yatırımcılar ve uluslararası ortaklarla iş birliği imkanlarını artırma amacı taşıdığı da aktarıldı.

1967’DEN BU YANA SÜREN ÜYELİK SONA ERİYOR

BAE’nin, OPEC’e 1967 yılında katıldığı ve 1971’de ülkenin kurulmasının ardından üyeliğini sürdürdüğü belirtildi. Yaklaşık yarım asrı aşan üyeliğin sona ermesiyle birlikte ülkenin petrol politikalarında yeni bir döneme girdiği kaydedildi.

Açıklamada, BAE’nin küresel enerji piyasasında istikrarın korunmasına yönelik taahhütlerinin devam edeceği ve üretici-tüketici iş birliğine dayalı yaklaşımını sürdüreceği ifade edildi.

OPEC ÜYELERİ ARASINDA YER ALIYORDU

2026 itibarıyla OPEC üyeleri arasında Suudi Arabistan, Irak, İran, Kuveyt, Venezuela, Nijerya, Libya, Cezayir, Gabon, Kongo Cumhuriyeti ve Ekvator Ginesi bulunuyordu. BAE’nin ayrılığıyla birlikte örgütün üye yapısında değişiklik yaşanacak.

OPEC’in küresel petrol üretiminin önemli bir bölümünü kontrol ettiği ve üye ülkeler arasında üretim politikalarını koordine ettiği biliniyor.

Sokoto Eyaleti Sağlık Bakanı Faruk Wurno, yaptığı açıklamada salgının eyaletin Kurawa köyünde yaşayan çocuklar arasında tespit edildiğini belirtti. Salgının kısa sürede yayıldığı ve özellikle çocukları etkilediği ifade edildi.

SALGIN KURAWA KÖYÜNDE TESPİT EDİLDİ

Yetkililer, ilk vakaların Kurawa köyünde görüldüğünü ve bölgede yaşayan çocuklar arasında kızamık belirtilerinin ortaya çıktığını bildirdi. Sağlık ekiplerinin saha çalışmaları sonucunda salgının yayılım gösterdiği tespit edildi.

Bölgede vaka sayısına ilişkin detaylı incelemelerin sürdüğü ve hastalığın kontrol altına alınmasına yönelik çalışmaların başlatıldığı aktarıldı.

SAĞLIK EKİPLERİ BÖLGEYE SEVK EDİLDİ

Wurno, salgının ardından bölgeye sağlık personeli ve ilaç sevkiyatının hızla gerçekleştirildiğini açıkladı. Sağlık ekiplerinin köyde tarama faaliyetlerine başladığı ve hastalığın yayılmasını önlemek amacıyla müdahalede bulunduğu belirtildi.

Şiddetli enfeksiyon belirtileri gösteren çocukların hastanelere sevk edileceği ifade edildi.

MÜDAHALE ÇALIŞMALARI SÜRÜYOR

Eyalet yönetimi, salgının kontrol altına alınması için çalışmaların sürdüğünü duyurdu. Sağlık yetkilileri, hastalığın yayılımını engellemek amacıyla bölgedeki müdahalelerin devam ettiğini bildirdi.

Söz konusu özel pasaportta ayrıca, kurucu babaların Bağımsızlık Bildirgesi’ni imzalarken tasvir edildiği bir sahneye de yer verileceği bildirildi. Tasarımın, ülkenin kuruluş sürecine atıf yapan sembollerle hazırlandığı aktarıldı.

DAĞITIM TEMMUZ AYINDA BAŞLAYACAK

Özel tasarım pasaportun, Temmuz ayında gerçekleştirilecek 250. yıl kutlamaları sırasında kullanıma sunulmasının planlandığı belirtildi. Pasaportların stoklarla sınırlı olacağı ve her ABD vatandaşının erişimine açık olacağı ifade edildi.

Dağıtımın yalnızca Washington Pasaport Ajansı üzerinden yapılacağı kaydedildi. Başvuruların bu merkez aracılığıyla kabul edileceği bildirildi.

GÜVENLİK ÖZELLİKLERİ STANDARTLARLA AYNI OLACAK

Tommy Pigott, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, ABD’nin 250. kuruluş yıl dönümüne hazırlık sürecinde bu adımın atıldığını belirtti. Pigott, özel tasarım pasaportların mevcut ABD pasaportlarıyla aynı güvenlik standartlarına sahip olacağını ifade etti.

Açıklamada, söz konusu pasaportların dünyanın en güvenli belgeleri arasında yer alan mevcut sistemle aynı teknik özellikleri barındıracağı vurgulandı.

HATIRA ALTIN PARA VE BANKNOT DETAYI

ABD Darphanesi de kuruluş yıl dönümü kapsamında üzerinde Donald Trump’ın görselinin yer aldığı hatıra altın para basılacağını daha önce duyurdu.

Hazine Bakanlığı ise banknotlarda Trump’ın imzasının bulunacağını açıkladı. Açıklanan düzenleme ile görevdeki bir başkanın imzasının ilk kez ABD parasında yer alacağı belirtildi.

İran Dışişleri Bakanı Arakçi, Umman ve Pakistan ziyaretlerinin ardından Rusya’ya geçerek Putin ile temaslarda bulundu. Görüşmenin ana gündem maddesini Moskova ile Tahran arasındaki ilişkiler ile bölgesel gelişmeler oluşturdu.

STRATEJİK ORTAKLIK VURGUSU

Putin, Rusya ile İran arasındaki ilişkilerin güçlendirilmesine yönelik kararlılığı vurguladı. Moskova yönetiminin, Tahran ile stratejik ortaklığı geliştirmeye devam edeceğini belirten Putin, bölgedeki ülkelerin çıkarlarının gözetileceğini ifade etti.

Rusya’nın Orta Doğu’da barışın sağlanmasına yönelik çabalara katkı sunacağını kaydeden Putin, “Rusya, İran ve bölgedeki diğer ülkelerin çıkarları doğrultusunda Orta Doğu’ya en kısa sürede barışın gelmesi için her şeyi yapacak” dedi.

HAMANEY’DEN MESAJ

Putin, İran lideri Mücteba Hamaney’den mesaj aldığını açıkladı. Mesajın iletilmesinin ardından Putin’in, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve Hamaney’e iyi dileklerini ilettiği bildirildi.

Rus lider, İran halkının mevcut süreci atlatacağına inandığını ifade ederek bölgede barışın tesis edilmesine yönelik beklentisini dile getirdi.

ARAKÇİ’DEN TEŞEKKÜR

Abbas Arakçi ise görüşmede yaptığı açıklamada, İran’ın ABD’ye karşı direncini sürdürdüğünü belirtti. Arakçi, Rusya’nın verdiği destek dolayısıyla Putin’e teşekkür etti.

Görüşmede, Orta Doğu’daki gelişmeler ve diplomatik süreçlere ilişkin değerlendirmelerin ele alındığı bildirildi.

Uluslararası ajansların aktardığına göre İran, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için ABD’nin deniz ablukasını kaldırmasını ve çatışmaların sona ermesini şart koştu. Teklif kapsamında nükleer program konusunun ise daha sonraki müzakerelere bırakılması önerildi. İran tarafı, önceliğin ateşkes ve deniz trafiğinin normalleşmesi olduğunu vurguladı.

İRAN’IN ÖN KOŞULLARI VE ABD’NİN YAKLAŞIMI

İran’ın sunduğu teklif, deniz güvenliğinin sağlanması ve enerji akışının yeniden başlamasını hedeflerken, ABD yönetimi bu yaklaşımı yeterli bulmadı. Washington, nükleer program konusunun ertelenmesine karşı çıkarak, bu başlığın anlaşmanın merkezinde yer alması gerektiğini dile getirdi. ABD’li yetkililer, nükleer faaliyetlerin kapsam dışı bırakılmasının kabul edilemez olduğunu ifade etti.

TRUMP’IN TUTUMU VE BEYAZ SARAY TOPLANTISI

ABD basınına konuşan kaynaklar, Donald Trump’ın Beyaz Saray’daki toplantıda danışmanlarına İran’ın önerisinden memnun olmadığını açık şekilde ilettiğini aktardı. Reuters’a konuşan bir ABD yetkilisi de Trump’ın teklifi “beğenmediğini” ve özellikle nükleer programın dışarıda bırakılmasına karşı olduğunu belirtti. Dış basında yer alan değerlendirmelerde, Trump’ın İran’ın nükleer silah geliştirme ihtimalini kritik bir eşik olarak gördüğü vurgulandı.

NÜKLEER PROGRAM ANLAŞMAZLIĞI

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da İran’ın teklifine temkinli yaklaşarak, temel sorunun nükleer silah riski olduğunu ifade etti. Washington yönetimi, İran’ın nükleer faaliyetlerinin sınırlandırılmasına yönelik net taahhütler olmadan herhangi bir anlaşmaya sıcak bakmıyor. İran ise mevcut teklifinde bu konunun ertelenmesini savunarak, öncelikli olarak çatışmasızlık ortamının oluşturulmasını hedefliyor.

HÜRMÜZ BOĞAZI KRİZİNİN KÜRESEL ETKİLERİ

Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz, küresel enerji piyasalarında etkisini sürdürüyor. Dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği bu stratejik hat üzerinde yaşanan aksaklıklar, fiyatlarda yükselişe neden oldu. Enerji tedarik zincirlerinde oluşan baskı, uluslararası piyasalarda dalgalanmayı artırdı.

Taraflar arasında diplomatik temaslar devam etmesine rağmen, temel anlaşmazlık başlıklarının çözüme kavuşmaması kısa vadede uzlaşı ihtimalini zayıflatıyor.

Moskova’da gerçekleştirilen görüşmede taraflar, ikili ilişkiler ve bölgesel gelişmeler üzerine değerlendirmelerde bulundu. Görüşmede Rusya ile İran arasındaki stratejik ortaklık vurgusu öne çıktı.

PUTİN’DEN STRATEJİK ORTAKLIK VURGUSU

Putin, Rusya’nın İran ve bölgedeki diğer ülkelerin çıkarlarına uygun adımlar atmayı sürdüreceğini belirterek, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığın devam edeceğini ifade etti. Rusya’nın İran ile ilişkilerini güçlendirme yönündeki yaklaşımını yineledi.

HAMANEY’E İYİ DİLEK MESAJI

Putin, İran lideri Hamaney’den aldığı mesajı doğrulayarak, kendisine sağlık ve esenlik temennilerini ilettiğini kaydetti. Mesajın, İran Dışişleri Bakanı Erakçi aracılığıyla iletildiği belirtildi.

ERAKÇİ’DEN RUSYA’YA TEŞEKKÜR

İran Dışişleri Bakanı Erakçi, Putin’e ilettiği mesajda, iyi dilekleri ve İran’a verilen destek için teşekkür etti. Erakçi, Hamaney ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın selamlarını da Putin’e iletti.

İKİLİ İLİŞKİLERDE GÜÇLENME MESAJI

Erakçi, Rusya ile İran arasındaki ilişkilerin en üst düzeyde stratejik ortaklık seviyesinde olduğunu belirterek, mevcut gelişmelere rağmen ilişkilerin güçlenerek devam edeceğini ifade etti. İran’ın uluslararası gelişmeler karşısındaki tutumuna da değinen Erakçi, ülkesinin direncini sürdüreceğini aktardı.

BÖLGESEL GELİŞMELER VE ABD ELEŞTİRİSİ

Görüşmede bölgedeki son gelişmelerin de ele alındığını belirten Erakçi, ABD’nin tutumunun diplomatik süreci yavaşlattığını ifade etti. İran Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, ABD’nin politikalarına yönelik eleştirilerin görüşmede gündeme geldiği bildirildi.

Kogi Eyaleti Enformasyon ve İletişim Komiseri Kingsley Femi Fanwo, olayla ilgili yaptığı açıklamada, silahlı kişilerin yetimhaneye baskın düzenlediğini ve içeride bulunan kişileri zorla götürdüğünü ifade etti. Saldırının ardından bölgeye sevk edilen güvenlik güçleri geniş çaplı operasyon başlattı.

YETİMHANEYE SİLAHLI BASKIN

Fanwo, saldırının Lokoja’da bulunan bir yetimhaneye yönelik gerçekleştirildiğini belirterek, olay sırasında 23 kişinin kaçırıldığını aktardı. Saldırganların kimliklerine ilişkin detay paylaşılmazken, olayın ardından güvenlik birimleri bölgede yoğun güvenlik önlemleri aldı.

Saldırı sonrası başlatılan operasyon kapsamında kaçırılan kişilerden 15’inin kurtarıldığı bildirildi. Yetkililer, kurtarma çalışmalarının sürdüğünü ve kaçırılan diğer kişilerin bulunması için operasyonların devam ettiğini açıkladı.

BÖLGEDE GÜVENLİK SORUNU SÜRÜYOR

Nijerya, uzun süredir silahlı çetelerin yanı sıra Boko Haram ve ISWAP gibi örgütlerin saldırılarıyla karşı karşıya bulunuyor. Ülkenin farklı bölgelerinde düzenlenen saldırılar, özellikle sivilleri hedef alıyor.

Nijerya’da insan kaçırma suçunun cezası idam olmasına rağmen, fidye amacıyla gerçekleştirilen kaçırma olayları yaygın şekilde devam ediyor. Silahlı gruplar, çoğunlukla ülkenin kuzey kesimlerinde köyleri, okulları ve seyahat halindeki sivilleri hedef alarak fidye talebinde bulunuyor.

Daha önce gerçekleştirilen deniz girişimlerinin devamı niteliğindeki organizasyonda, 60’tan fazla geminin yer aldığı bildirildi. Filonun, Gazze’ye ulaşarak insani yardım taşımayı ve bölgedeki ablukayı aşmayı hedeflediği belirtildi.

FİLODA KOORDİNELİ İLERLEYİŞ

Filoya katılan GZT Saha Editörü Ümmü Gülsüm Durmuş, sürece ilişkin yaptığı açıklamada deniz şartlarının zaman zaman zorlayıcı olduğunu ancak ilerleyişin sürdüğünü ifade etti. Filoda 10 gündür bulunduğunu belirten Durmuş, teknik aksaklıkların yaşanabildiğini ancak gemiler arasında güçlü bir koordinasyon bulunduğunu aktardı.

Durmuş, filoda hiçbir geminin geride bırakılmadığını, arıza durumlarında diğer gemilerin destek verdiğini ve koordinasyonun amiral gemisi üzerinden sağlandığını söyledi.

KÜRESEL KATILIM DİKKAT ÇEKTİ

Filoda farklı ülkelerden katılımcıların yer aldığı bildirildi. Peru ve Şili başta olmak üzere dünyanın çeşitli bölgelerinden gelen kişilerin ortak hedef doğrultusunda bir araya geldiği ifade edildi.

Katılımcıların temel amacının Gazze ablukasının sona erdirilmesi ve Filistin’deki durumun gündeme taşınması olduğu kaydedildi.

HAZIRLIKLAR TAMAMLANDI

Filonun, Augusta’daki Xiphonio Limanı’ndan nihai çıkış öncesi hazırlıklarını tamamladığı bildirildi. İtalyan ve İspanyol gemilerin Sicilya’daki demirleme noktalarından ayrılarak Doğu Akdeniz’e açıldığı aktarıldı.

Organizatörler, son değerlendirme sürecinin tamamlandığını ve filonun en geniş katılımlı aşamalarından birine ulaştığını açıkladı.

ABLUKAYA KARŞI ULUSLARARASI ÇAĞRI

Filo tarafından yapılan açıklamada, Gazze üzerindeki ablukanın hukuka aykırı olduğu belirtilerek, bu duruma karşı mücadelenin sürdürüleceği ifade edildi.

Uluslararası topluma yönelik çağrılarda, hükümetlerin İsrail’e karşı ambargo ve yaptırım uygulaması gerektiği vurgulandı. Ayrıca boykot, iç baskı ve kitlesel eylem çağrılarının da dile getirildiği aktarıldı.

FİLO TAKİP EDİLİYOR

60’tan fazla gemiden oluşan filonun Doğu Akdeniz’deki ilerleyişinin uluslararası kamuoyu tarafından yakından takip edildiği bildirildi. Filonun ilerleyen günlerde farklı noktalarda diğer gemilerle birleşerek daha büyük bir organizasyon haline gelmesinin hedeflendiği kaydedildi.

Açıklamada hayatını kaybedenler arasında 2 kadın ve 2 çocuğun bulunduğu, yaralananlar arasında ise 3 kadının yer aldığı ifade edildi. Saldırıların ülkenin güneyindeki farklı bölgeleri hedef aldığı kaydedildi.

SİVİLLER ARASINDA CAN KAYBI ARTTI

Lübnan Sağlık Bakanlığı, saldırılarda sivil kayıpların arttığını duyurdu. Hayatını kaybedenler arasında kadın ve çocukların bulunması dikkat çekerken, yaralı sayısının da yüksek olduğu bildirildi.

Saldırıların ardından sağlık ekiplerinin bölgede müdahalelerini sürdürdüğü ve yaralıların hastanelere sevk edildiği aktarıldı.

ATEŞKESE RAĞMEN SALDIRILAR SÜRÜYOR

İsrail ordusu, 2 Mart’ta başlattığı operasyonlar kapsamında Lübnan’ın güneyindeki birçok yerleşim birimini hedef aldı. Bazı bölgelerde kontrol sağlandığı belirtilirken, 17 Nisan’da yürürlüğe giren ateşkes kararına rağmen saldırıların devam ettiği ifade edildi.

Sahadaki gelişmeler, ateşkesin uygulanabilirliğine ilişkin tartışmaları beraberinde getirdi.

1 MİLYONDAN FAZLA KİŞİ YERİNDEN EDİLDİ

Lübnan hükümeti, saldırılar nedeniyle yerinden edilenlerin sayısının 1 milyon 162 bini aştığını açıkladı. Ülkenin güneyinden yoğun göç yaşandığı ve çok sayıda kişinin farklı bölgelere sığındığı bildirildi.

Yerinden edilme nedeniyle barınma, gıda ve sağlık hizmetlerine erişimde zorluklar yaşandığı kaydedildi.

ATEŞKESİN UZATILDIĞI DUYURULMUŞTU

ABD tarafından yapılan açıklamada, 17 Nisan’da yürürlüğe giren 10 günlük geçici ateşkesin 3 hafta süreyle uzatıldığı duyurulmuştu. Ancak sahadaki saldırıların devam etmesi, ateşkesin etkisini tartışmalı hale getirdi.

Bölgede çatışmaların sürmesi, insani durumun ağırlaşmasına yol açtı.

İran resmi haber ajansı IRNA’ya göre Arakçi, Pakistan’ın başkenti İslamabad’a gerçekleştirdiği ziyareti “çok verimli” olarak nitelendirdi. Görüşmeler kapsamında taraflar arasında “iyi istişareler” yapıldığını ifade eden Arakçi, İran ile ABD arasındaki müzakerelerin hangi koşullar altında sürdürülebileceğine dair geçmiş gelişmelerin ele alındığını aktardı.

Arakçi, temaslarda mevcut bölgesel gelişmelerin yanı sıra diplomatik süreçlerin geleceğine yönelik değerlendirmelerin de yapıldığını kaydetti.

PAKİSTAN TEMASLARINDA MÜZAKERE SÜREÇLERİ ELE ALINDI

İslamabad’daki görüşmelerde İran ile ABD arasındaki olası müzakere sürecine ilişkin koşulların detaylı şekilde değerlendirildiği bildirildi. Arakçi, tarafların geçmişte yaşanan gelişmeleri gözden geçirdiğini ve mevcut şartların kapsamlı biçimde ele alındığını ifade etti.

Görüşmelerde ayrıca bölgesel dinamiklerin müzakere sürecine etkilerinin de değerlendirildiği belirtildi.

HÜRMÜZ BOĞAZI GÜNDEMİ ÖNE ÇIKTI

Arakçi, Umman’a gerçekleştirdiği ziyaret kapsamında yapılan görüşmelerde Hürmüz Boğazı’nın ana gündem maddesi olduğunu belirtti. İran ve Umman’ın boğazın iki kıyıdaş ülkesi olduğunu hatırlatan Arakçi, karşılıklı istişarelerin önemine dikkat çekti.

Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçiş konusunun küresel ölçekte önemli bir mesele haline geldiğini ifade eden Arakçi, bu nedenle iki ülke arasındaki koordinasyonun kritik olduğunu vurguladı.

İRAN VE UMMAN ARASINDA YÜKSEK DÜZEYDE UZLAŞI

İran ile Umman arasında yapılan görüşmelerde yüksek düzeyde fikir birliği sağlandığını belirten Arakçi, tarafların ortak çıkarların korunması amacıyla diyalog içinde hareket etme konusunda mutabık kaldığını söyledi.

Arakçi, iki ülkenin Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelerden doğrudan etkilendiğini belirterek, alınacak kararlarda koordinasyonun önemine işaret etti.

UZMAN DÜZEYİNDE GÖRÜŞMELER SÜRECEK

Taraflar arasında yapılan görüşmelerde istişarelerin devam ettirilmesi konusunda anlaşmaya varıldığı aktarıldı. Arakçi, İran ve Umman’ın teknik ve uzman düzeyinde temaslarını sürdüreceğini ifade etti.

Görüşmelerin ilerleyen dönemde daha detaylı teknik çalışmalarla destekleneceği kaydedildi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, görüşmede ABD Başkanı Trump’a söz konusu olay nedeniyle geçmiş olsun dileklerini iletti. Görüşmede ayrıca saldırı girişimine ilişkin değerlendirmelerde bulunuldu.

SALDIRI GİRİŞİMİNE TEPKİ

Cumhurbaşkanı Erdoğan, yaşanan saldırı girişimini demokrasiye ve basın hürriyetine yönelik bir eylem olarak nitelendirdi. Görüşmede, olayın hedef aldığı değerlerin önemine vurgu yapıldı.

YARALI GÜVENLİK GÖREVLİSİNE MESAJ

Cumhurbaşkanı Erdoğan, saldırı sırasında yaralanan güvenlik görevlisi için de acil şifa dileklerini iletti. Görüşmede, olaydan etkilenenlere yönelik temenniler paylaşıldı.

Mahkemede görülen ilk duruşmada, yalnızca Esed kardeşler değil, aynı zamanda dönemin üst düzey askeri ve güvenlik yetkililerinin de dosyada yer aldığı bildirildi. Sanıklar arasında Muhammed Eymen Ayyuş, eski Savunma Bakanı Fahdi Casem el-Freyic, Dera askeri istihbarat başkanı Luay al-Ali, Dera istihbarat şubesi başkanı Fevik Nasır ile komutan Talal Hüseyin yer aldı.

SANIKLARIN YURT DIŞINDA OLDUĞU BELİRTİLDİ

Dava dosyasında adı geçen kişilerin tamamının yurt dışında bulunduğu ve bu nedenle yargılamanın gıyabi olarak yürütüldüğü aktarıldı. Mahkemenin, ilgili mevzuat çerçevesinde sanıklar hakkında tebligat sürecini başlatacağı ifade edildi.

YARGILAMA SÜRECİNE SAVCILIK BAŞKANLIK EDİYOR

Duruşmaların, Suriye Cumhuriyeti Genel Savcı Yardımcısı Hassan et-Trübe başkanlığında yürütüldüğü bildirildi. Yargılama sürecinin ilerleyen aşamalarında yeni duruşma tarihlerinin belirlenmesi bekleniyor.

“ÇÖL KAPLANI”NIN OBJEKTİFİNDEN

Medine savunmasındaki kahramanlığı ile tanınan Fahreddin Paşa, halk arasında “Çöl Kaplanı” unvanı ile anılıyor. Paşa'nın çektiği ve koruduğu bu fotoğraflar, dönemin Medine'sine ait mimari yapıları, günlük yaşamı ve kutsal mekanları belgeliyor.

TARİHE TANIKLIK EDEN KARELER

Görüntülerde, Osmanlı askerlerinin Medine'deki varlığı, tarihi yapılar ve Harem-i Şerif çevresindeki günlük yaşam sahneleri yer alıyor. Fotoğrafların büyük bölümü daha önce hiç yayımlanmamıştı.

BİR YÜZYIL SONRA YENİDEN BAKIŞ

109 yıl önce çekilen bu fotoğraflar, hem tarih meraklıları hem de akademisyenler için önemli bir kaynak niteliğinde. Görseller, Osmanlı’nın kutsal topraklardaki son dönem varlığına dair belge olarak değerlendiriliyor.

ABD Başkanı Biden, Kuzey Carolina'da bir konuşma gerçekleştirdi. Konuşması bitince ise herkesin garibine giden bir hareket yaparak boşlukla tokalaşmaya çalıştı.

Sosyal medyada başlatılan "#score4rights2022(Haklar için Skor 2022)" kampanyası ile olimpiyat sporcuları umudu temsil eden hilal (C) işareti yapmaya davet ediliyor. Kampanyanın amacı, Çin'in Doğu Türkistan, Tibet ve Hong Kong’da işlediği insanlık suçlarına dikkat çekmek.