Görüşmede Orta Doğu’daki çatışma süreci, İran ile ateşkesin uzatılması, Suriye’deki gelişmeler ve Lübnan’daki durum başta olmak üzere birçok başlık ele alındı. Erdoğan ayrıca NATO Ankara Zirvesi hazırlıklarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

İRAN’LA ATEŞKESİN UZATILMASI GÜNDEMDEYDİ

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının açıklamasında, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bölgede devam eden çatışma sürecinde ateşkesin uzatılması kararını olumlu bir gelişme olarak gördüğünü ifade ettiği belirtildi.

Açıklamada Erdoğan’ın, ihtilaflı konularda makul bir çözümün mümkün olduğuna inandığını ve ortaya konulan yapıcı girişimlere Türkiye’nin desteğinin süreceğini vurguladığı kaydedildi.

SURİYE VE LÜBNAN MESAJI

Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmede, Suriye’de istikrar ortamının kalıcı hale gelmesinin bölge açısından önemli olduğunu ifade etti. Türkiye’nin Suriye’ye yönelik desteğinin aralıksız süreceğini belirten Erdoğan, Lübnan’daki durumun kötüleşmesinin önüne geçilmesi gerektiğini dile getirdi.

Görüşmede bölgesel güvenlik ve diplomatik temasların sürdürülmesinin önemine ilişkin değerlendirmeler de yapıldı.

NATO ANKARA ZİRVESİ HAZIRLIKLARI ELE ALINDI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, NATO Ankara Zirvesi hazırlıklarının sürdüğünü belirterek zirvenin başarılı şekilde gerçekleştirilmesi amacıyla çalışmaların devam ettiğini ifade etti.

Görüşmede Türkiye ile ABD arasındaki diplomatik temasların sürdürülmesi konusunda karşılıklı değerlendirmelerde bulunuldu.

TRUMP’TAN ERDOĞAN’A İLİŞKİN AÇIKLAMA

ABD Başkanı Donald Trump, telefon görüşmesine ilişkin yaptığı açıklamada Cumhurbaşkanı Erdoğan için “Erdoğan çok iyi bir müttefik. Kendisiyle çok güzel bir görüşmem oldu. İnsanlar ona çok saygı gösteriyor.” ifadelerini kullandı.

Trump, Netanyahu’nun kendi taleplerine uyacağını belirterek, “İsrail Başbakanı Netanyahu ne istersem onu yapacak” dedi.

ABD Başkanı, bölgede devam eden gerilim ve çatışmalara ilişkin değerlendirmelerinde Hürmüz Boğazı’nın önemine de dikkat çekti. Küresel enerji ticareti açısından kritik konumda bulunan boğazın yeniden açılması gerektiğini ifade eden Trump, “Hürmüz Boğazı’nı derhal açmamız gerekiyor” diye konuştu.

HÜRMÜZ BOĞAZI MESAJI

Trump açıklamasında askeri ve diplomatik süreçlere ilişkin de mesaj verdi. Sürece ilişkin aceleci davranmadığını ifade eden Trump, “Acelem yok, daha az kişinin ölmesini tercih ederim” dedi.

Trump’ın açıklamaları, Orta Doğu’daki güvenlik gerilimi ve enerji piyasalarına ilişkin gelişmelerin yakından takip edildiği bir dönemde geldi. Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin önemli geçiş noktalarından biri olarak uluslararası piyasalarda kritik öneme sahip bulunuyor.

ORTA DOĞU GERİLİMİ YAKINDAN İZLENİYOR

ABD yönetiminin İsrail ile yürüttüğü temaslar ve bölgedeki askeri-diplomatik gelişmeler uluslararası kamuoyu tarafından izlenmeye devam ediyor. Trump’ın Netanyahu’ya ilişkin sözleri ve Hürmüz Boğazı açıklamaları, bölgedeki mevcut gerilime ilişkin değerlendirmelerin sürdüğü süreçte gündeme geldi.

Çin lideri, Rusya ile kurulan stratejik ortaklığın küresel krizler karşısında dengeleyici rol üstlendiğini savunurken, iki ülkenin “uluslararası kaos ortamında sakinleştirici güç” olarak hareket ettiğini söyledi. Şi’nin açıklamaları, Washington yönetiminin son dönemde Asya-Pasifik’te artırdığı siyasi ve askeri etkisine karşı Pekin-Moskova hattının daha görünür hale geldiği değerlendirmelerine yol açtı.

TRUMP ZİYARETİNDEN GÜNLER SONRA GELEN GÖVDE GÖSTERİSİ

Pekin’de düzenlenen resmi törenin zamanlaması uluslararası kamuoyunda ayrıca dikkat çekti. ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin temaslarından yalnızca günler sonra Putin’in aynı başkentte kırmızı halıyla karşılanması, Pekin’in küresel güç dengelerine ilişkin yeni mesajı olarak değerlendirildi.

Askeri bando eşliğinde gerçekleşen törende Çin ve Rusya bayrakları meydanda yan yana dalgalandı. Çocukların ellerinde çiçekler ve iki ülke bayraklarıyla liderleri karşılaması da törendeki sembolik birliktelik vurgusunu güçlendirdi. Şi ile Putin’in tören alanında verdiği görüntüler, iki ülkenin Batı karşısındaki siyasi yakınlaşmasının yeni bir vitrini olarak yorumlandı.

Şİ: “HEGEMONİK AKIMLAR KONTROLDEN ÇIKTI”

Görüşmede en dikkat çeken bölüm ise Şi’nin uluslararası sisteme ilişkin değerlendirmeleri oldu. Çin lideri, “tek taraflı hegemonik akımların kontrolden çıktığını” ifade ederek mevcut küresel düzeni eleştirdi. Açıklamalarda doğrudan ABD’nin adı geçmese de, mesajın Washington yönetimine yönelik olduğu yönünde güçlü değerlendirmeler yapıldı.

Şi ayrıca Rusya ile “kapsamlı stratejik koordinasyonun” artırılması gerektiğini belirterek özellikle enerji, güvenlik ve diplomasi alanlarında iş birliğinin derinleştirilmesi çağrısında bulundu. Çin yönetimi son dönemde Batı ile yaşanan ekonomik ve jeopolitik gerilimler nedeniyle Moskova ile ilişkileri daha kritik bir eksene taşıyor.

İRAN-İSRAİL SAVAŞI VE UKRAYNA DOSYASI MASADAYDI

Yaklaşık 24 saat sürmesi planlanan ziyaret kapsamında iki liderin yalnızca ikili ilişkileri değil, küresel kriz başlıklarını da ele aldığı belirtildi. Görüşmelerde İran-İsrail savaşı, Ukrayna’daki çatışmalar ve enerji güvenliği konuları öne çıktı.

Şi, İran’daki savaşın bir an önce sona ermesi gerektiğini ifade ederek Orta Doğu’daki gerilimin küresel enerji piyasaları ve ticaret hatları üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu söyledi. Pekin yönetiminin özellikle enerji arz güvenliği konusunda yaşanan risklerden endişe duyduğu belirtiliyor.

Ukrayna savaşı konusunda ise Çin’in resmi pozisyonunu koruduğu, ancak Moskova ile stratejik diyaloğun devam ettiği mesajı verildi. Batılı ülkeler uzun süredir Pekin’i Rusya’ya ekonomik ve diplomatik destek sağlamakla suçluyor.

PUTİN ÇİN’E 25’İNCİ KEZ GİTTİ

Putin’in bu ziyareti, Rus liderin Çin’e yaptığı 25’inci resmi ziyaret olarak kayıtlara geçti. Son yıllarda özellikle enerji, ticaret ve savunma alanlarında ilişkilerini derinleştiren iki ülke, 2001 yılında imzalanan “İyi Komşuluk ve Dostane İşbirliği Anlaşması”nın 25’inci yılını da kutluyor.

Uzmanlar, Ukrayna savaşı sonrası Batı yaptırımları nedeniyle Rusya’nın ekonomik açıdan giderek Çin’e daha bağımlı hale geldiğini değerlendiriyor. Özellikle Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle enerji piyasalarında yaşanan sıkışmanın, Pekin ile Moskova arasındaki enerji iş birliğini daha da büyütebileceği ifade ediliyor.

Kremlin’den yapılan açıklamada, Putin ile Şi’nin Rusya ve Çin arasındaki stratejik ortaklığın güçlendirilmesine yönelik konuları ele alacağı ve uluslararası gelişmeler hakkında görüş alışverişinde bulunacağı bildirildi.

Ziyaretin, ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin temaslarından birkaç gün sonra gerçekleşmesi dikkat çekti.

RUSYA-ÇİN STRATEJİK ORTAKLIĞI GÜNDEMDE

Kremlin açıklamasında, iki liderin ikili ilişkilerin yanı sıra önemli bölgesel ve küresel meseleleri değerlendireceği ifade edildi.

Rusya’nın 2022 yılında Ukrayna’ya yönelik saldırılarının ardından Batı ülkeleri tarafından uygulanan yaptırımlar nedeniyle Moskova yönetiminin Pekin ile ilişkilerini daha da geliştirdiği belirtiliyor.

Çin, yaptırım uygulanan Rus petrolünün en büyük alıcılarından biri konumunda bulunurken, Moskova’nın ekonomik açıdan Pekin’e bağımlılığının arttığı değerlendiriliyor.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun da yaptığı açıklamada, Çin ile Rusya arasındaki “kalıcı dostluğu” övdü.

PUTİN: “İLİŞKİLER EŞİ BENZERİ GÖRÜLMEMİŞ DÜZEYDE”

Rusya Devlet Başkanı Putin, Çin halkına yönelik yayımladığı video mesajında, iki ülke arasındaki ilişkilerin “eşi benzeri görülmemiş bir düzeye” ulaştığını söyledi.

Putin, Rusya ile Çin arasındaki ticaret hacminin büyümeye devam ettiğini belirterek, iki ülke arasındaki yakın stratejik ilişkinin küresel ölçekte istikrar sağlayıcı rol oynadığını ifade etti.

Rus lider, “Kimseye karşı ittifak kurmadan barış ve evrensel refah peşindeyiz” dedi.

“SİBİRYA’NIN GÜCÜ 2” BORU HATTI MASADA

Putin ile Şi Jinping arasındaki görüşmelerde enerji iş birliklerinin de gündeme gelmesi bekleniyor.

Görüşmelerde, Rusya’dan başlayıp Moğolistan üzerinden Çin’e uzanması planlanan “Sibirya’nın Gücü 2” doğal gaz boru hattı projesinin ele alınacağı öngörülüyor.

Söz konusu hattın, Çin’in Ortadoğu’dan deniz yoluyla gerçekleştirdiği enerji ithalatına kara yolu alternatifi oluşturmasının hedeflendiği belirtiliyor.

İki liderin görüşmelerin ardından ortak bildiri imzalaması bekleniyor.

ORTADOĞU GERİLİMİ VE ENERJİ GÜVENLİĞİ DEĞERLENDİRİLDİ

Uzmanlar, görüşmelerde Ortadoğu’daki gelişmelerin de gündeme gelebileceğini değerlendiriyor.

Asia Society’den Lyle Morris, Rusya’nın Ukrayna’daki savaş nedeniyle Çin’e yaptığı petrol satışlarına bağımlı olduğunu belirterek, Moskova yönetiminin Pekin’in desteğini korumayı amaçladığını ifade etti.

Singapur’daki Nanyang Teknoloji Üniversitesi’nden James Char ise Çin’in küresel ticaret yollarının açık kalmasına önem verdiğini ve Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimin kısa sürede sona ermesini tercih ettiğini söyledi.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da nisan ayında yaptığı açıklamada, Ortadoğu’daki savaşın küresel enerji arzını etkilemesi durumunda Rusya’nın Çin’in enerji ihtiyacını karşılayabileceğini ifade etmişti.

Görüşmede Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, Türkiye’nin bölgedeki çatışma sürecinde ateşkesin korunması ve barışın sağlanması için diplomatik girişimlerini sürdürdüğünü ifade ettiği belirtildi. Erdoğan’ın ayrıca Hürmüz Boğazı’nın bir an önce yeniden açılması gerektiğini vurguladığı kaydedildi.

ERDOĞAN’DAN İSRAİL’E YÖNELİK ULUSLARARASI BASKI VURGUSU

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın görüşmede, İsrail’in bölgede çatışmaların devam etmesini istediğini ve uluslararası hukuk ihlallerini sürdürdüğünü dile getirdiği aktarıldı.

Açıklamaya göre Erdoğan, korsanlık dahil uluslararası hukuk ihlallerine karşı İsrail üzerindeki uluslararası baskının artırılmasının gerekli olduğunu ifade etti.

TÜRKİYE-AB İLİŞKİLERİNİN STRATEJİK ÖNEMİ ELE ALINDI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, bölgede yaşanan gerilimlerin Türkiye ile Avrupa Birliği ilişkilerinin stratejik önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtti.

Erdoğan’ın, özellikle Avrupa’nın güvenlik stratejilerine ilişkin girişimlerde Türkiye’nin yer almasının fayda sağlayacağını ifade ettiği bildirildi. Görüşmede ayrıca Gümrük Birliği’nin güncellenmesi ve Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki iş birliğinin her alanda geliştirilmesinin önemine dikkat çekildi.

VON DER LEYEN: “TÜRKİYE KİLİT ÖNEME SAHİP BİR ORTAKTIR”

Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de görüşmenin ardından açıklamalarda bulundu.

Von der Leyen, Türkiye’nin çalkantılı bir bölgede kilit öneme sahip bir ortak olduğunu belirterek, ticaret yollarının açık tutulması, enerji akışının sürdürülmesi ve tedarik zincirlerinin istikrarlı şekilde işlemesi konularında Türkiye ile Avrupa Birliği’nin ortak çıkarlara sahip olduğunu ifade etti.

AB’nin İran krizinde gerginliğin azaltılması ve diplomatik çözüm girişimlerine yönelik Türkiye’nin çabalarını takdir ettiğini aktaran von der Leyen, görüşmede Doğu Akdeniz ve Kıbrıs meselesinin de ele alındığını bildirdi.

Von der Leyen, Avrupa Birliği’nin Birleşmiş Milletler öncülüğündeki süreci desteklemeye hazır olduğunu kaydetti.

Küresel Sumud Filosu tarafından yapılan açıklamada, filodaki tüm teknelerin İsrail tarafından durdurulduğu belirtilerek, “Yasadışı kaçırılma olayıyla ilgili daha fazla bilgi bekliyoruz. Filistin için durmayacağız” ifadelerine yer verildi.

İsrail’in müdahalesi sonrası filoda bulunan aktivistlerle iletişimin kesildiği aktarılırken, alıkonulan son teknede HAK-İŞ Genel Başkanı Mahmut Arslan’ın da bulunduğu öğrenildi.

İSRAİL ORDUSU TÜM TEKNELERİ DURDURDU

İsrail ordusunun müdahalesiyle Küresel Sumud Filosunda yer alan 70 teknenin tamamının durdurulduğu bildirildi. Filoda bulunan 45 ülkeden 400’den fazla aktivistin alıkonulduğu tahmin edilirken, çok sayıda Türk vatandaşının da İsrail güçleri tarafından gözaltına alındığı belirtildi.

Kriz Masası yetkililerinden edinilen bilgiye göre, İsrail ordusunun uluslararası sularda alıkoyduğu Türk vatandaşlarının sayısı 74’e yükseldi.

ALIKONULAN TÜRK VATANDAŞLARININ İSİMLERİ AÇIKLANDI

İsrail ordusunca alıkonulan Türk vatandaşlarının isimleri Arif Yılmaz, Erol Büyük, Hüseyin Kılıç, Mehmet Harput, Mehmet Sait İspir, Orhan Kara, Rahim Mercan, Abdulmecid Bağçivan, Muhammed Huzeyfe Küçükaytekin, Sinan Akılotu, Abdullah Aydın, Ayhan Samuk, Ercan Tokcan, Eyyüp Dağlı, Mehmet Şirin, Bilali Yıldırım, Fatma Zengin, Sibel Dugan, Ferzan Çiftçi, Ahmet Cenk Aslan, Asrın Fahrettin Tok, Emine Şeyma Denli Yalvaç, Erdem Özveren, Ersoy Önen, Hüseyin Talha Yaman, Mehmet Yıldırım, Enver Öztürk, Hakan Kaya, Hüseyin Yılmaz, Ümmügülsüm Durmuş, Bilal Kıtay, Mirac Üstün, Selçuk Arkın, Haşim Şamil Kısa, Ahmet Söylemez, Ömer Onay, Usame Zarif, Abdullah Saydemir, Fatih Genç, Engin Doğan, Ferhat Çalışye, İbrahim Duran, Muhammed Salih Dallı, Muhammet Hamza Karadayı, Niyazi Deniz, Özkan Özer, Recep Köse, Fatih Varol, Feyzullah Keskin, Onur Şafak Hürufuk, Abdulhamit Yağmurcu, Harun Uyar, İbrahim İshak, Tahsin Ünlü, Veysel Genç, Emrullah Demir, Muhammed Ensar Aslan, Mustafa Güzyaka, Mustafa Şimşek, Tunç Yılmaz, Validin Asaf, Yasin Yalçın, Zeynel Abidin Özkan, Abdullah Harun Albayrak, Baki Öncel, Enes Harman, Erdinç Gülay, Murat Topşir, Özkan Dilmeç, Semih Ensar Bahadır, Ayşenur Levent Albayrak, İhsan Yıldız, Mehmet Şevki Bulut ve Ömer Faruk Narlı olarak açıklandı.

KÜRESEL SUMUD FİLOSU DAHA ÖNCE DE HEDEF ALINMIŞTI

Küresel Sumud Filosunun 2026 Bahar Misyonu kapsamında yürüttüğü yardım girişimi daha önce de İsrail müdahalesine maruz kalmıştı. İsrail ordusu, 29 Nisan gecesi Girit Adası açıklarında, Yunan kara sularına birkaç deniz mili uzaklıktaki bölgede filoya müdahalede bulunmuştu.

Gazze’ye yaklaşık 600 deniz mili uzaklıktaki uluslararası sularda gerçekleşen müdahalede 177 aktivistin alıkonulduğu ve kötü muameleye maruz bırakıldığı açıklanmıştı.

İsrail ordusu, 18 Mayıs’ta da Gazze’ye doğru uluslararası sularda seyir halinde bulunan filoya yeni bir operasyon düzenlemiş ve 39 ülkeden 426 aktivistin yer aldığı teknelerde çok sayıda kişiyi alıkoymuştu.

Küresel Sumud Filosuna yönelik benzer bir müdahale Ağustos 2025’te de yaşanmıştı. İsrail ordusu, 44’ten fazla ülkeden yaklaşık 500 aktivisti taşıyan 40’tan fazla tekneye uluslararası sularda operasyon düzenlemişti.

Görüşmede, bölgedeki son gelişmeler değerlendirildi. Türkiye ile Suriye arasındaki işbirliği ve koordinasyonun güçlendirilmesine yönelik başlıklar ele alındı. İki ülke arasındaki temasların kapsamı ve bölgesel gelişmelerin gündemde olduğu bildirildi.

Şam’daki Halk Sarayı’nda gerçekleştirilen görüşmeye, Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile Suriye Genel İstihbarat Başkanı Hüseyin El-Selame de katıldı.

Temaslarda, güvenlik ve bölgesel gelişmeler başta olmak üzere çeşitli konuların değerlendirildiği öğrenildi.

BÖLGEDEKİ GELİŞMELER GÜNDEMDEYDİ

Görüşmede, bölgedeki son durum ile iki ülke arasında koordinasyonun artırılmasına yönelik başlıkların ele alındığı belirtildi. Türkiye ile Suriye arasındaki temasların sürdürülmesine ilişkin değerlendirmelerin de gündeme geldiği ifade edildi.

Akdeniz’de filoya yönelik baskın haberinin ardından meydanda toplanan binlerce kişi, İsrail’in uluslararası sularda gerçekleştirdiği müdahaleye tepki gösterdi.

Eylem dualarla başlarken, filoda bulunan aktivistlerle canlı bağlantı kuruldu.

FİLOYA MÜDAHALEDE 39 GEMİYE EL KONULDU

Nisan ayında Avrupa’nın çeşitli limanlarından hareket eden Global Sumud Filosu’nun daha önce Girit açıklarında saldırıya uğradığı ve 17 gemi ile yelkenliye el konulduğu belirtildi.

Filonun daha sonra 54 gemi ve yelkenliyle 14 Mayıs’ta Marmaris’ten yeniden hareket ettiği bildirildi.

18 Mayıs sabahı İsrail tarafından yeniden müdahalede bulunulduğu, şu ana kadar filoya ait 39 gemi ve yelkenlinin alıkonulduğu açıklandı.

Filoda bulunan 322 uluslararası aktivistin de gözaltına alındığı ifade edildi.

Öte yandan Libya’dan hareket eden kara konvoyunun da ilerleyişini sürdürdüğü belirtildi.

“DAHA FAZLA GEMİYLE YOLA ÇIKIYORUZ”

Mavi Marmara Özgürlük ve Dayanışma Derneği Başkanı Beheşti İsmail Songür, yaptığı konuşmada İsrail’in daha önce de filoya müdahalede bulunduğunu söyledi.

Songür, Girit açıklarında yaşanan saldırının ardından bazı gemilerin kullanılamaz hale geldiğini ve aktivistlerin bölgeye bırakıldığını ifade etti.

İsrail’in son saldırısında şu ana kadar 39 gemiye el konulduğunu belirten Songür, denizde bulunan 14 geminin ise Gazze’ye doğru ilerlemeyi sürdürdüğünü söyledi.

Songür, her müdahalenin ardından daha fazla gemi ve daha fazla katılımcıyla yeniden yola çıktıklarını ifade etti.

“500’DEN FAZLA OLUŞUM BİR ARAYA GELDİ”

Özgürlük Filosu Koalisyonu Yönetim Kurulu Üyesi Ann Wright, İsrail’in Gazze’deki saldırılarına karşı farklı ülkelerden yüzlerce oluşumun bir araya geldiğini söyledi.

Wright, 54 geminin ablukanın kaldırılması amacıyla denize açıldığını belirterek, Mavi Marmara saldırısında hayatını kaybedenleri andı.

Yapılan müdahalelerde şu ana kadar 35 geminin alıkonulduğunu ifade etti.

“GAZZE’Yİ YALNIZ BIRAKMAYACAĞIZ”

Özgürlük Filosu Endonezya Delegasyonu Üyesi Maimon Herawati, Gazze’de yaşayan insanların yalnız bırakılmayacağını söyledi.

Eğitim-Bir-Sen İstanbul 1 No’lu Şube Başkanı ve Sumud katılımcısı Mükremin Köse de daha önceki filo yolculuğuna katıldığını belirterek, farklı ülkelerden insanların İsrail ablukasını kırmak amacıyla bir araya geldiğini ifade etti.

Hak-İş Genel Sekreter Yardımcısı Av. Hamdi Koçoğlu ise İsrail’in uluslararası sularda gerçekleştirdiği müdahalenin insan hakları ve uluslararası hukuka aykırı olduğunu söyledi.

FİLOYLA CANLI BAĞLANTI KURULDU

Eylem alanından filoda bulunan aktivistlerle canlı bağlantı gerçekleştirildi.

Aktivist ve içerik üreticisi Ömer Aslan, yaptığı konuşmada dünya devletlerine İsrail’in saldırılarına karşı tepki gösterme çağrısında bulundu.

Global Sumud Filosu Yönetim Kurulu Üyesi Ayçin Kantoğlu ise geçen yıl filo yolculuğu sırasında yaşadığı bir olayı anlatarak, Akdeniz’de teknelere gelen kuş ve kelebeklerin kendilerini duygulandırdığını ifade etti.

Üsküdar Meydanı’ndaki protesto, yapılan duanın ardından sona erdi.

ABD basınında yer alan haberlere göre saldırıda, aralarında bir güvenlik görevlisinin de bulunduğu 3 kişi hayatını kaybetti.

San Diego Emniyet Müdürü Scott Wahl, gazetecilere yaptığı açıklamada saldırının ardından iki saldırganın intihar ettiğini belirtti.

Yetkililer, olayın nefret suçu kapsamında soruşturulduğunu açıkladı. Şüphelilerin kimliklerinin henüz belirlenemediği bildirildi.

ÇOCUKLARIN BULUNDUĞU BİNADA SALDIRI

Amerikan-İslam İlişkileri Konseyi (CAIR) tarafından yapılan yazılı açıklamada, saldırıda cami cemaatinden bir kişinin yaşamını yitirdiğinin doğrulandığı ifade edildi.

Açıklamada, saldırı sırasında binada eğitim gören çocukların da bulunduğu ve birden fazla kişinin vurulduğu belirtildi.

Saldırı kınanırken, olay sonrası bölgedeki güvenlik önlemlerinin artırıldığı kaydedildi.

San Diego Polis Departmanı’nın sosyal medya hesabından yapılan paylaşımda saldırganların etkisiz hale getirildiği açıklandı.

SAN DIEGO’LU TÜRK OLAY ANIYLA İLGİLİ KONUŞTU

San Diego’da yaşayan Türk vatandaşı Erbil Atay, saldırıya ilişkin yaşananları anlattı.

İslam Merkezi’nin cami, kültür merkezi ve özel okuldan oluşan bir yerleşke olduğunu belirten Atay, görgü tanıklarının ifadelerine göre iki saldırganın binaya birlikte geldiğini söyledi.

Atay, saldırganlardan birinin güvenlik görevlisiyle konuşurken diğerinin içeride ateş açmaya başladığını aktardı.

Güvenlik görevlisinin başından vurularak hayatını kaybettiğini ifade eden Atay, olay saatinde imamla görüşmesinin bulunduğunu ancak geciktiği için saldırı anında merkezde olmadığını söyledi.

Merkezde uzun süredir güvenlik önlemleri bulunduğunu belirten Atay, okul çevresinde kurşun geçirmez camların yer aldığını ancak son dönemde herhangi bir tehdit alınmadığını ifade etti.

ÖĞRENCİLER KİLİSEYE TAHLİYE EDİLDİ

Saldırı sonrası güvenlik güçlerinin okulda bulunan öğrencileri tahliye ettiği bildirildi.

Öğrencilerin yakın bölgedeki San Diego Clairemont Kilisesi’ne götürüldüğü, velilerin çocuklarını teslim almak için uzun süre bölgede beklediği belirtildi.

Atay, öğrencilerin durumlarının iyi olduğunu söyledi.

TRUMP VE NEWSOM’DAN AÇIKLAMA

ABD Başkanı Donald Trump, saldırıya ilişkin kendisine bilgi verildiğini belirterek, “Bu korkunç bir durum.” ifadelerini kullandı.

Trump, olayın dikkatli şekilde inceleneceğini söyledi.

California Valisi Gavin Newsom ise saldırı karşısında “dehşete düştüğünü” belirterek, dini topluluklara yönelik terör ve sindirme eylemlerine müsamaha gösterilmeyeceğini ifade etti.

“İSLAM DÜŞMANLIĞINA YER YOK”

New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani, saldırıyı “Müslüman karşıtı” olarak nitelendirerek tepki gösterdi.

Mamdani, İslam karşıtlığının ülkedeki Müslüman toplulukları tehlikeye attığını söyledi.

San Diego Belediye Başkanı Todd Gloria da saldırıyı kınayarak ibadethaneler için ek güvenlik önlemleri alınacağını açıkladı.

Gloria, San Diego’da nefret ve İslam düşmanlığına yer olmadığını ifade etti.

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, saldırılarda yaşamını yitirenler arasında 18 yaş altı 211 kişi ile 116 sağlık çalışanının bulunduğu belirtildi.

Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun ise İsrail ile devam eden çatışmaların sona erdirilmesi için çaba gösterdiklerini belirterek, “İmkansızı gerçekleştirmeye hazır olduğunu” ifade etti.

İSRAİL’İN SALDIRILARI SÜRÜYOR

Lübnan tarafının açıklamalarına rağmen İsrail’in 17 Nisan’da yürürlüğe giren ateşkese rağmen saldırılarını sürdürdüğü bildirildi.

İsrail ordusu, pazartesi günü Lübnan’ın güneyine yönelik yeni hava saldırıları düzenledi. Hizbullah ise kuzey İsrail’de bulunan bir askeri hedefi vurduğunu açıkladı.

İsrail yönetimi, güneyde yer alan üç köy için yeni tahliye uyarısı yayımladı. Daha sonra kıyı kenti Sur’un dışındaki bir bölge için de benzer çağrı yapıldı.

Lübnan resmi haber ajansı NNA, ülkenin güneyinde art arda İsrail saldırılarının düzenlendiğini aktardı.

İsrail saldırılarında pazar günü yedi kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.

HİZBULLAH’TAN İHA SALDIRISI AÇIKLAMASI

Hizbullah, İsrail’in “Demir Kubbe” hava savunma sistemine ait bir platforma insansız hava aracıyla saldırı düzenlediğini duyurdu.

Grup tarafından yapılan açıklamada, saldırının İsrail’in ateşkes ihlallerine karşılık gerçekleştirildiği ifade edildi.

“SARI HAT” BÖLGESİNDE OPERASYONLAR

İsrail ordusunun, sınırın yaklaşık 10 kilometre kuzeyine uzanan ve “sarı hat” olarak tanımlanan bölgede operasyonlarını sürdürdüğü belirtildi.

Bölgede geniş çaplı yıkımlar gerçekleştirildiği kaydedildi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise pazar günü yaptığı açıklamada, Hizbullah’ın giderek daha fazla kullandığı FPV tipi insansız hava araçlarının etkisiz hale getirilmesinin İsrail’in karşı karşıya olduğu başlıca güvenlik sorunlarından biri olduğunu söyledi.

Bakanlığın açıklamasına göre kuzeydeki Husum kentinde görev yapan yaklaşık 150 Alman askeri, Patriot füze savunma sistemiyle birlikte haziran sonundan eylül ayına kadar Türkiye’de konuşlandırılacak.

Açıklamada, Alman askerlerinin NATO rotasyonu kapsamında bölgede görev yapan Amerikan birliğinin yerini alacağı belirtildi.

ALMANYA’DAN NATO VURGUSU

Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, konuşlandırma kararına ilişkin değerlendirmede bulundu.

Pistorius, “Almanya NATO içinde daha fazla sorumluluk üstleniyor.” ifadelerini kullandı. Alman askerlerinin Türk ve Amerikan ortaklarıyla yakın iş birliği içinde görev yaptığını belirten Pistorius, bunun müttefikler arasındaki koordinasyonun göstergesi olduğunu söyledi.

ABD BİRLİĞİ İRAN GERİLİMİ SONRASI GÖNDERİLMİŞTİ

ABD’ye ait Patriot birliği, Washington ve İsrail’in şubat sonunda İran’a karşı başlattığı savaşın ardından bölgedeki Amerikan müttefiklerine yönelik füze saldırılarına karşı Türkiye’nin savunmasını güçlendirmek amacıyla bölgeye sevk edilmişti.

İran’ın ABD ve İsrail hedeflerine yönelik misilleme saldırılarının sürdüğü dönemde Türk hava sahasına yönelen bazı füzelerin imha edildiği açıklanmıştı.

ALMANYA DAHA ÖNCE DE PATRIOT GÖNDERMİŞTİ

Almanya, daha önce 2013-2015 yılları arasında da Türkiye’ye Patriot hava savunma sistemi konuşlandırmıştı.

Söz konusu görev kapsamında Patriot sistemleri, Suriye sınırındaki hava sahasının korunmasına destek amacıyla kullanılmıştı.

PATRIOT SİSTEMİNİN ÖZELLİKLERİ

Patriot hava savunma sistemi; uçaklara, seyir füzelerine ve taktik balistik füzelere karşı orta ve yüksek irtifada koruma sağlıyor.

1985 yılından itibaren kullanımda olan sistemin yaklaşık 160 kilometre menzilde etkili olduğu belirtiliyor. Çok işlevli radar sistemi sayesinde aynı anda çok sayıda hedefi tespit edip takip edebiliyor.

Mobil yapıya sahip olan Patriot sistemleri, kısa sürede farklı bölgelere taşınarak aktif hale getirilebiliyor. Özellikle PAC-3 füzeleriyle balistik füzelere karşı savunma kapasitesiyle öne çıkıyor.

Adana’daki İncirlik Üssü yakınlarında da NATO görevi kapsamında İspanya’ya ait Patriot PAC-3 bataryaları bulunuyor.

Trump, İran’a yönelik saldırının bugün için planlandığını ifade ederek, “Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri, İran’a yönelik planlanan askeri saldırıyı ertelememizi istedi. Saldırı yarın için planlanmıştı. İran saldırısını düzenlemeyeceğiz.” dedi.

ABD Başkanı, söz konusu ülkelerin liderlerinin İran’la yürütülen görüşmelerde sona yaklaşıldığını ilettiğini aktararak, saldırının 2 ila 3 gün ertelenmesinin talep edildiğini söyledi. Trump, bu talebi kabul ettiğini belirterek, “Bunu bir süreliğine erteledim; umarım sonsuza kadar olur, ama muhtemelen sadece bir süreliğine.” ifadelerini kullandı.

İRAN İLE ANLAŞMA MESAJI

Trump, İran’la doğrudan temasların sürdüğünü ve anlaşma ihtimalinin güçlü olduğunu söyledi.

İran’la yürütülen görüşmeler hakkında değerlendirmede bulunan Trump, “Şu anda İran’la doğrudan görüşüyorlar ve bir anlaşmaya varma ihtimalleri oldukça yüksek görünüyor. Eğer bu anlaşmayı onları yerle bir etmeden başarabilirsek, çok mutlu olurum.” diye konuştu.

Anlaşma sağlanması halinde İran’ın nükleer silaha sahip olamayacağını vurgulayan Trump, daha önce de anlaşmaya yakın olunan süreçler yaşandığını ancak sonuç alınamadığını ifade etti. Trump, mevcut sürecin önceki dönemlerden farklı ilerlediğini söyledi.

TAM VE BÜYÜK ÇAPLI SALDIRI TALİMATI

ABD Başkanı Trump, müzakerelerden sonuç çıkmaması halinde askeri seçeneğin masada kalacağını belirtti.

Trump, kabul edilebilir bir anlaşmaya ulaşılamaması durumunda orduya İran’a yönelik tam ve büyük çaplı bir saldırıya hazır olunması talimatı verdiğini açıkladı.

ABD-İRAN MÜZAKERELERİ SÜRÜYOR

ABD ile İran arasındaki diplomatik temasların devam ettiği bildirildi.

Tahran’dan yapılan açıklamada, taraflar arasında yaşanan çıkmaza rağmen görüş alışverişinin sürdüğü belirtildi. Tasnim Haber Ajansı’na konuşan İranlı kaynaklar, Washington yönetiminin müzakereler süresince İran’a yönelik petrol ambargolarını durdurmayı kabul ettiğini öne sürdü.

Pakistan kaynakları ise Tahran yönetiminin revize edilen yeni teklifini pazar gecesi Washington’a ilettiğini bildirdi.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Pakistan arabuluculuğunda yürütülen müzakerelerin sürdüğünü belirterek, “Şu anda savaşı bitirmeye odaklandıklarını” ifade etti.

TAHRAN’IN TALEPLERİ VE HÜRMÜZ GÖRÜŞMELERİ

İran tarafının müzakerelerde yaptırımların kaldırılması ve dondurulan varlıkların serbest bırakılmasını talep ettiği bildirildi.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Birleşik Arap Emirlikleri dahil bölgedeki hiçbir ülkeye düşmanlık duymadıklarını söyledi. Sözcü ayrıca, Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçiş mekanizması oluşturulmasına yönelik İranlı ve Ummanlı teknik ekiplerin bir araya geldiğini açıkladı.

ABD Başkanı Trump ise İran tarafının anlaşma imzalamak istediğini savunarak, “İranlılar bir anlaşma imzalamak için ölüp bitiyorlar.” ifadelerini yineledi.

Küresel Sumud Filosu Kriz Masası tarafından yapılan açıklamada, teknelerin çevresinde iki savaş gemisinin görüldüğü ve İsrail ordusunun tacizde bulunduğu 23 tekneyle iletişimin kesildiği belirtildi.

Açıklamada, İsrail askerlerinin filodaki “Sadabad” isimli gemiye çıktığı ve müdahalede bulunduğu ifade edildi. Müdahaleye ilişkin görüntülerin gemide bulunan kameralar tarafından kaydedildiği aktarıldı.

NETANYAHU MÜDAHALEYİ DOĞRULADI

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, filoya yönelik müdahaleyi doğruladı. Netanyahu, müdahaleyi savunarak “kötü niyetli planın engellendiğini” söyledi.

Filoda toplam 54 gemi ve 426 aktivistin bulunduğu belirtildi. Aktivistlerin 39 farklı ülkeden geldiği, bunların 96’sının Türk vatandaşı olduğu ifade edildi.

NTV’ye konuşan filo aktivistleri ve yetkililer, teknelerin Antalya açıklarından Gazze’ye doğru ilerlediğini ve uluslararası sularda bulunduklarını belirtti.

“SİNYAL KESİCİLERLE İLETİŞİM KESİLDİ”

Filoda bulunan Hak-İş Genel Başkanı Mahmut Arslan, İsrail gemilerinin filoya yaklaştığını ve sinyal kesiciler kullanıldığını söyledi.

Arslan, “Can yelekleriyle her türlü saldırıya hazırız” diyerek filonun Gazze ablukasını kırma amacıyla yoluna devam edeceğini ifade etti.

Sumud Filosu’nda yer alan aktivist Şuayb Ordu ise İsrail’in müdahaleyi zorlaştırmamak için ayrık gemi stratejisi uygulayan filoya gündüz operasyonu düzenlediğini söyledi.

Ordu, filodaki tüm aktivistlerin silahsız olduğunu ve uluslararası hukuk çerçevesinde hareket ettiklerini belirtti.

“100 AKTİVİST ALIKONULDU”

AA’ya konuşan yetkililer, İsrail’in müdahalede bulunduğu tekneler arasında “Kaktüs”, “Zio Faster”, “Holy Blue”, “Munki” ve “Sadabad” isimli gemilerin bulunduğunu açıkladı.

İsrail basınında yer alan haberlerde ise filoya katılan yaklaşık 100 kişinin alıkonulduğu belirtildi. Aktivistlerin önce geçici olarak hapishaneye dönüştürülen bir gemiye, ardından İsrail’in güneyindeki Aşdod Limanı’na götürüleceği öne sürüldü.

Kriz Masası yetkilileri, alıkonulanlar arasında çok sayıda Türk vatandaşının da bulunduğunu açıkladı.

ANKARA’DAN İSRAİL’E TEPKİ

Dışişleri Bakanlığı, İsrail’in Küresel Sumud Filosu’na uluslararası sularda gerçekleştirdiği müdahaleyi kınadı.

Bakanlıktan yapılan açıklamada müdahalenin “yeni bir korsanlık eylemi” olduğu belirtilerek, İsrail’in saldırı ve sindirme politikalarının Filistin halkıyla dayanışmayı engelleyemeyeceği ifade edildi.

Açıklamada, İsrail’in alıkoyduğu kişileri koşulsuz serbest bırakması gerektiği vurgulanırken Türk vatandaşlarının güvenliği için gerekli girişimlerin sürdüğü kaydedildi.

BAKANLARDAN VE AK PARTİ’DEN AÇIKLAMA

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada müdahaleyi “alçak müdahale” olarak nitelendirdi ve kınadı.

Adalet Bakanı Akın Gürlek ise müdahalenin uluslararası hukukun açık ihlali olduğunu belirterek İsrail’in sivilleri serbest bırakması gerektiğini söyledi.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik de İsrail’in müdahalesini “insanlık dışı barbarlık” olarak değerlendirdi.

DAHA ÖNCE DE MÜDAHALE EDİLMİŞTİ

Küresel Sumud Filosu’nun 2026 Bahar Misyonu kapsamında ilerleyen tekneler, 29 Nisan’da Girit açıklarında da İsrail ordusunun müdahalesine maruz kalmıştı.

İsrail ordusu daha önce Ağustos 2025’te de Gazze’ye yönelen benzer yardım filosuna müdahalede bulunmuş ve yüzlerce aktivisti alıkoymuştu.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı koordinasyonunda gerçekleştirilen etkinlikte konuşan Duran, Manhattan sokaklarını kırmızı beyaza boyayan coşkunun yalnızca bir yürüyüşü değil, köklü bir tarihi, güçlü bir kimliği ve birlik ruhunu temsil ettiğini belirtti.

“TÜRK-AMERİKAN TOPLUMU SAYGIN BİR PARÇA HALİNE GELDİ”

Türk-Amerikan toplumunun 80 yılı aşkın geçmişiyle ABD’nin ayrılmaz ve saygın bir parçası haline geldiğini ifade eden Duran, toplumun farklı alanlarda elde ettiği başarılarla Türkiye ile ABD arasında dostluk köprüsü kurduğunu söyledi.

Duran, “Sizler, bulunduğunuz her alanda elde ettiğiniz başarılarla Türkiye ile Amerika arasında bir dostluk köprüsü kuruyor, kültürümüzü ve değerlerimizi en güçlü şekilde temsil ediyorsunuz. Bu anlamda sizler Türkiye için birer vatandaş diplomat konumundasınız” dedi.

Türk toplumunun üstlendiği misyonun iki ülke arasındaki karşılıklı anlayış ve diyaloğun gelişmesine katkı sunduğunu belirten Duran, diaspora faaliyetlerinin önemine dikkat çekti.

“TÜRKİYE KÜRESEL ÖLÇEKTE AĞIRLIĞINI ARTIRIYOR”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde Türkiye’nin her alanda gelişim gösterdiğini kaydeden Duran, ülkenin bölgesel ve küresel ölçekte etkisini artırdığını ifade etti.

Duran, “Bugün jeopolitik eksenini kuran, dış politikasını öncelikleri doğrultusunda şekillendiren, iş birliklerine önem veren ülkemiz, yapıcı, insan merkezli ve dengeli dış politikasıyla küresel sorunların çözümünde güvenilir bir aktördür” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin gücünü birlik ve beraberlikten aldığını vurgulayan Duran, dayanışma ruhuyla her türlü zorluğun aşılabileceğini söyledi.

“TÜRK GÜNÜ YÜRÜYÜŞÜ GÜÇLÜ AİDİYETİN GÖSTERGESİ”

Türk Günü Yürüyüşü’nün ortak aidiyet duygusunun en somut örneklerinden biri olduğunu belirten Duran, etkinliğin Türk toplumunun birlik ruhunu yansıttığını ifade etti.

Duran, organizasyona katkı sunan kurum ve kuruluşlar ile etkinliğe katılanlara teşekkür etti.

New York’ta her yıl düzenlenen Türk Günü Yürüyüşü, Türk kültürünü ve Türk-Amerikan toplumunun birlikteliğini simgeleyen etkinlikler arasında yer alıyor.

Kıbrıs’taki son gelişmeleri değerlendiren Prof. Dr. Mehmet Hasgüler, Batılı ülkelerin geçmiş süreçte Rum kesimini Avrupa Birliği’ne dahil ederek Kıbrıs sorununu “Avrupalılaştırdığını” söyledi. Son dönemde İsrail’in de bu denkleme aktif biçimde dahil olduğunu ifade eden Hasgüler, “Bir anlamda Avrupalılaşan Kıbrıs şimdilerde İsraillileşmeye başladı” dedi.

“İSRAİL ADA’DA ETKİSİNİ ARTIRIYOR”

Hasgüler, İsrail’in “Acil Müdahale Gücü” adı altında Ada’ya 2 bin 500 asker konuşlandırdığını belirterek, bunun mevcut statüyü aşındıran bir gelişme olduğunu ifade etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile GKRY lideri Nikos Hristodulidis arasında savunma ve istihbarat alanlarında son yıllarda yakın iş birliği geliştirildiğini kaydeden Hasgüler, Yunanistan’ın da bu güvenlik denkleminde yer aldığını söyledi.

Doğu Akdeniz’de enerji, güvenlik ve askerî iş birliklerinin yeni ittifak alanları oluşturduğunu belirten Hasgüler, İsrail-GKRY-Yunanistan hattındaki yakınlaşmanın bölgesel stratejik dengeler açısından dikkatle izlendiğini ifade etti.

“DOĞU AKDENİZ’DE TÜRKİYE KARŞITI İLERİ KARAKOL”

Müstafi Amiral Cihat Yaycı da GKRY ile İsrail arasında gelişen ilişkilerin Türkiye’nin milli güvenliği açısından değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Yaycı, “Kıbrıs fiilen Doğu Akdeniz’de Türkiye karşıtı askerî bir ileri karakola dönüştürülüyor” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin garantör devlet sıfatıyla KKTC’nin güvenliğini koruma sorumluluğu bulunduğunu belirten Yaycı, Ada’daki tek taraflı askerî adımların bölgedeki gerilimi artırabileceğini kaydetti.

Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki hak ve çıkarlarından vazgeçmeyeceğini vurgulayan Yaycı, bölgedeki gelişmelerin güvenlik perspektifiyle yakından takip edildiğini söyledi.

İSRAİL VATANDAŞLARININ TOPRAK ALIMLARI GÜNDEMDE

Haberde ayrıca İsrail vatandaşlarının Güney Kıbrıs’ta yoğun şekilde arazi satın aldığına ilişkin değerlendirmelere de yer verildi. Bazı bölgelerde yalnızca İsrail vatandaşlarının yaşadığı alanların oluşmaya başladığı ifade edildi.

Uzmanlar, söz konusu mülkiyet hareketlerinin ilerleyen dönemde siyasi, demografik ve güvenlik boyutlarıyla daha geniş tartışmalara neden olabileceğini belirtti.

Doğu Akdeniz’de son yıllarda artan enerji rekabeti, askerî iş birlikleri ve güvenlik merkezli politikaların bölgedeki jeopolitik gerilimi daha görünür hale getirdiği değerlendirmesi yapıldı.

Mamdani paylaşımında, “Bugün, İsrail devletinin kuruluşu sırasında ve sonrasındaki süreçte 700 binden fazla Filistinlinin sürgün edilmesini anmak için düzenlenen yıllık Nekbe Günü” ifadelerini kullandı. Belediye Başkanı ayrıca New Yorklu bir Nekbe tanığı olan Inea’nın hikâyesine de yer verdi.

Paylaşımda Filistinlilerin yaşadığı zorunlu göç, kaybedilen evler, kuşaklar boyunca aktarılan hafıza ve gelenek vurgusu yapılırken, mesajın resmi belediye hesabından yayımlanması ABD kamuoyunda da dikkat çekti.

NEW YORK GİBİ BİR ŞEHİRDE VERİLEN MESAJ DİKKAT ÇEKTİ

New York, yalnızca ABD’nin değil dünyanın en büyük Yahudi topluluklarından birine ev sahipliği yapan merkezlerden biri olarak biliniyor. Uzun yıllardır İsrail’e güçlü siyasi destek veren Amerikan ana akım siyasetinde, özellikle New York’taki yöneticilerin Filistin konusunda daha temkinli bir dil kullandığı biliniyordu.

Bu nedenle Mamdani’nin doğrudan “Nekbe” ifadesini kullanması ve Filistinlilerin sürgününü anan bir mesaj yayımlaması, şehirdeki siyasi atmosfer açısından sembolik bir kırılma olarak değerlendirildi.

ABD’de özellikle Gazze savaşı sonrası genç seçmenler, sol Demokrat çevreler ve insan hakları örgütleri arasında İsrail hükümetine yönelik eleştirilerin belirgin şekilde arttığına dikkat çekiliyor.

FİLİSTİNLİ KADININ RÖPORTAJINA YER VERDİ

Mamdani’nin resmi hesabından yayımlanan videoda, Filistinli bir kadın 1948’de yaşadıkları zorunlu göçü ve sürgün hafızasını yıllar sonra yeniden anlattı.

Kadın, dokuz yaşındayken babasının gece vakti odalarına girerek kendilerine yerde sürünerek çatıya çıkan merdivenlere ulaşmalarını söylediğini belirtti. Merdivenlerde pencere olmadığını, çünkü kurşunların ahşap kepenkleri deldiğini ifade eden kadın, ertesi gün yanlarına taşıyabildikleri kadar eşya alarak Nablus’taki akrabalarının yanına gittiklerini söyledi.

Konuşmasında “Siyonistler Kudüs’e giriyordu” ifadesini kullanan Filistinli kadın, ailesinin evlerinden ayrılırken kapıyı kilitlediğini ve yanlarında sadece büyük demir anahtarı götürebildiklerini anlattı.

“EV GİTTİ, ANAHTAR SEMBOL OLDU”

Videoda en dikkat çeken bölümlerden biri ise Filistinli kadının “ev anahtarı” anlatısı oldu. Babasının büyük ve ağır bir demir anahtar taşıdığını söyleyen kadın, “İnsanlar evlerinden çıkarken kapıları kilitledi. Ellerinde sadece o anahtar kaldı. Geri dönüş olmayınca, o anahtarı duvara astılar. Anahtar vardı ama ev yoktu” ifadelerini kullandı.

Filistinliler açısından yıllardır “geri dönüş hakkının” sembollerinden biri olarak kullanılan ev anahtarı vurgusunun, New York Belediye Başkanı’nın paylaşımında doğrudan öne çıkarılması dikkat çekti.

Kadının anlattıkları yalnızca savaş ve göç hikâyesiyle sınırlı kalmadı. Filistinli kadın, annesinden kalan geleneksel işlemeleri, Filistinli kadınların el sanatlarını ve çocukluk hafızasında yer eden toprak kokusunu da anlattı.

Yağmur sonrası kireç taşlarının kokusunu hâlâ unutamadığını söyleyen kadın, “İnsanı toprağa yakın hissettiren bir duygu” ifadelerini kullandı.

“YASTIĞIMIN ALTINDA KÖYÜMÜN TOPRAĞI VAR”

Videoda yer alan en çarpıcı anlatımlardan biri ise Filistinli kadının köy özlemi oldu. Anlattığı hikâyeye göre İsrail’e giden bir Filistinli çocuğa büyükannesi, eski köylerinden bir avuç toprak getirmesini istedi.

Kadın, “Toprağı yastığının altına koyup ‘Böylece hâlâ köyümde uyuyorum’ dedi. Bu çok güçlü bir duygu” sözleriyle sürgün hafızasının kuşaklar boyunca taşındığını anlattı.

Filistinli kadın ayrıca hayatı boyunca İngiltere ve İtalya dahil farklı ülkelerde yaşadığını ancak her yerde kendisini “yabancı” hissettiğini söyledi. İngiltere’de pasaportlarında “alien” yani “yabancı” yazdığını belirten kadın, “Bu farklı şehirde, Filistin dışında kendimi en çok burada evimde hissediyorum” dedi.

ABD SİYASETİNDE FİLİSTİN SÖYLEMİ GÜÇLENİYOR

Son dönemde Amerikan üniversitelerinde düzenlenen Filistin gösterileri, Demokrat Parti içerisindeki tartışmalar ve bazı yerel yöneticilerin İsrail politikalarını açık biçimde eleştirmesi, Washington’daki geleneksel dengelerin değişmeye başladığı yorumlarına neden oluyor.

Mamdani’nin paylaşımı da bu değişimin yerel yönetim düzeyindeki son örneklerinden biri olarak görülüyor. Özellikle New York gibi İsrail’e siyasi ve toplumsal desteğin güçlü olduğu bir şehirde belediye başkanının “Nekbe” vurgusu yapması, ABD kamuoyundaki dönüşümün geldiği noktayı göstermesi açısından dikkat çekici bulunuyor.

“NEKBE” TARTIŞMASI YENİDEN GÜNDEMDE

Filistinliler tarafından “Büyük Felaket” olarak tanımlanan Nekbe, 1947-1949 yılları arasında yüz binlerce Filistinlinin yaşadıkları topraklardan sürülmesini ifade ediyor. İsrail’in kuruluş süreciyle bağlantılı olan bu dönem, Orta Doğu’daki en tartışmalı tarihsel başlıklardan biri olmaya devam ediyor.

ABD’de uzun yıllar boyunca resmi siyaset sahnesinde sınırlı şekilde kullanılan “Nekbe” kavramının artık daha görünür biçimde dile getirilmeye başlanması ise Amerikan iç siyasetindeki dönüşümün yeni işaretlerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Netanyahu hükümet toplantısında yaptığı açıklamada İran konusunda “her senaryoya hazır olduklarını” söyledi. Trump ile sık sık görüştüğünü belirten İsrail Başbakanı, yapılacak görüşmede İran başta olmak üzere bölgesel gelişmelerin ele alınacağını ifade etti.

İsrail Başbakanı’nın “Birçok olasılık var. Her senaryoya hazırlıklıyız” sözleri, İran’a yönelik olası askeri senaryoların masada tutulduğunu ortaya koyarken, Lübnan hattında yaşanan son gelişmelerin de bu diplomatik temas öncesinde özellikle öne çıkarılması dikkat çekti.

İSRAİL ORDUSUNUN “YOĞUN SALDIRI” İDDİASI

İsrail ordusu, Güney Lübnan’daki birliklerinin gece boyunca Hizbullah tarafından roketler ve patlayıcı yüklü insansız hava araçlarıyla hedef alındığını öne sürdü. Misgav Am bölgesinde sirenlerin çaldığı belirtilirken, “şüpheli hava hedeflerinin” İsrail askerlerinin yakınlarına düştüğü iddia edildi.

Hizbullah da yaptığı açıklamalarda İsrail ordusuna ait askeri araçları ve bölgede faaliyet gösteren birlikleri hedef aldığını duyurdu. Açıklamalara göre Raşaf ile Hadatha hattında ilerleyen İsrail buldozerleri patlayıcı düzeneklerle vuruldu, bazı askeri noktalar ise roket saldırısına maruz kaldı.

Sahadaki gelişmelere ilişkin taraflardan gelen açıklamalar bağımsız kaynaklarca doğrulanmazken, İsrail yönetiminin saldırı iddialarını Trump görüşmesi öncesinde güçlü biçimde öne çıkarması dikkat çekiyor.

İSRAİL’İN KAYIPLARI GÜNDEMDE

İsrail ordusu ayrıca Golani Tugayı’nın 12’nci Taburu’nda görev yapan 24 yaşındaki Yüzbaşı Maoz Israel Recanati’nin Güney Lübnan’daki çatışmalarda öldüğünü açıkladı.

İsrail basınında yer alan haberlere göre Recanati, İran ile savaşın başladığı 28 Şubat’tan bu yana Lübnan’da hayatını kaybeden 20’nci İsrail askeri oldu. Ateşkesin başladığı 16 Nisan’dan bu yana ise bölgede öldüğü açıklanan asker sayısının 7’ye yükseldiği belirtildi.

Son 24 saat içinde iki İsrail subayının öldüğünün duyurulması, Lübnan cephesindeki çatışmaların İsrail kamuoyunda yeniden tartışılmasına neden oldu.

NETANYAHU’NUN TRUMP’A VERMEK İSTEDİĞİ MESAJ

İsrail’de hükümet kanadının son saldırı iddialarını yoğun şekilde gündeme taşıması, Netanyahu’nun Trump görüşmesinde diplomatik zemin oluşturma çabası olarak değerlendiriliyor.

Tel Aviv yönetiminin, “Lübnan’daki operasyonları azaltırsak saldırılar sürüyor” tezini öne çıkararak ABD’den İran ve Hizbullah konusunda daha sert destek talep etmeye hazırlandığı ifade ediliyor.

Netanyahu’nun ayrıca Hizbullah’ın fiberoptik sistemlerle yönlendirilen insansız hava araçlarını “özel tehdit” olarak tanımlaması da İsrail’in güvenlik baskısını uluslararası kamuoyuna taşıma stratejisinin parçası olarak görülüyor.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik olası askeri seçenekleri değerlendirdiğine dair iddialar uluslararası basında yer alırken, Trump-Netanyahu görüşmesinin bölgedeki gerilimin seyrini belirleyebilecek kritik temaslardan biri olacağı belirtiliyor.

Final gecesinde İsrail temsilcisi Noam Bettan’ın sahne performansı sırasında Filistin bayrakları açıldı. Seyirciler, İsrail temsilcisini “soykırımı durdurun” sloganlarıyla protesto etti.

İSRAİL’İN KATILIMI TEPKİ ÇEKTİ

İsrail’in Eurovision’a katılımı, yarışma öncesinde ve final gecesinde protestolara neden oldu.

Uluslararası Af Örgütü Genel Sekreteri Agnes Callamard, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Devam eden soykırım, yasa dışı işgal ve apartheid varken Eurovision’da İsrail için bir sahne olmamalı.” ifadelerini kullandı.

İspanya, Slovenya, Hollanda, İzlanda ve İrlanda ise İsrail’in yarışmaya katılımını protesto ederek organizasyona katılmadı.

BULGARİSTAN BİRİNCİ OLDU

Eurovision finalinde Danimarka, Almanya, İsrail, Belçika, Arnavutluk, Yunanistan, Ukrayna, Avustralya, Sırbistan, Malta, Çekya, Bulgaristan, Hırvatistan, İngiltere, Fransa, Moldova, Finlandiya, Polonya, Litvanya, İsveç, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, İtalya, Norveç, Romanya ve Avusturya sahne aldı.

Jüri ve seyirci oyları sonucunda Bulgaristan temsilcisi Dara, 516 puanla birinci oldu.

İsrail 343 puanla ikinci sırada yer alırken, Romanya ise 296 puanla üçüncü oldu.

İsrail’in oylarının açıklandığı sırada salonda yuhalama seslerinin duyulduğu belirtildi.

İSPANYA VE BELÇİKA’DAN GAZZE MESAJI

İspanya devlet televizyonu RTVE, yarışmanın başlangıcında ekranını kısa süreliğine karartarak “Filistin için barış ve adalet” mesajı yayımladı.

Mesajda, “Eurovision bir yarışmadır, insan hakları ise değildir. Kayıtsızlığa yer yok.” ifadeleri kullanıldı.

Belçika’nın Flaman kamu yayıncısı VRT ise Avrupa Yayın Birliği’nin İsrail’in katılımına ilişkin tutumunu değiştirmemesi halinde gelecek yıl yarışmaya sanatçı göndermeyebileceklerini açıkladı.

VİYANA’DA FİLİSTİN GÖSTERİLERİ DÜZENLENDİ

Eurovision finali öncesinde Viyana’da 1000’den fazla Filistin destekçisi protesto gösterisi düzenledi.

Göstericiler, “İsrail’i boykot edin”, “Soykırıma sahne yok” sloganları atarak yarışmanın yapıldığı Wiener Stadthalle yakınlarına yürüdü.

Ayrıca “Şarkı Protestosu-Soykırıma Sahne Yok” başlığıyla alternatif konser etkinliği gerçekleştirildi. Etkinlikte Gazze’deki insani durum ve İsrail’in saldırıları gündeme taşındı.

İZLENME ORANLARINDA DÜŞÜŞ YAŞANDI

İsrail’in yarışmaya katılımı nedeniyle alınan boykot kararlarının izlenme oranlarını da etkilediği belirtildi.

İtalya’da yarışmanın ilk yarı finalini izleyenlerin sayısı geçen yıla göre düşüş gösterdi. Hollanda’da ise izlenme oranının 2025’e kıyasla yüzde 42 azaldığı bildirildi.

İngiltere, İsveç ve Belçika’da da geçen yıla göre yüzbinlerce daha az izleyicinin yarışmayı takip ettiği kaydedildi.

Segal tarafından kaleme alınan analizde, Washington ve Tel Aviv yönetimlerinin İran’a yönelik senaryolar üzerinde çalıştığı ve bu kapsamda bazı silahlı grupların sahaya sürülmesinin değerlendirildiği öne sürüldü.

“İRAN İÇİNDE CEPHE AÇILMASI PLANLANDI” İDDİASI

Analizde, İran içinde özellikle Kürt gruplar üzerinden yeni bir cephe açılmasının gündeme geldiği iddia edildi.

Farklı etnik unsurların eş zamanlı hareket etmesiyle Tahran yönetimi üzerinde baskı oluşturulmasının hedeflendiği belirtilen analizde, söz konusu planın uygulanabilir bulunduğu ancak daha sonra askıya alındığı ileri sürüldü.

“ERDOĞAN TRUMP İLE GÖRÜŞTÜ” İDDİASI

Segal’in analizine göre Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, süreç sırasında ABD Başkanı Donald Trump ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi.

Görüşmede Erdoğan’ın, terör örgütleriyle bağlantılı silahlı yapıların bölgesel güvenlik açısından oluşturabileceği risklere dikkat çektiği öne sürüldü.

Analizde, Erdoğan’ın özellikle Kürt silahlı grupların olası bir operasyonda yer almasının Türkiye açısından kabul edilemez olduğunu Trump’a ilettiği iddia edildi.

“TRUMP YÖNETİMİ PLANI YENİDEN DEĞERLENDİRDİ”

İddiaya göre Erdoğan ile yapılan telefon görüşmesinin ardından Trump yönetimi söz konusu planı yeniden değerlendirmeye aldı.

Segal, İran içinde geniş çaplı hareketliliğe yol açabilecek operasyon fikrinin askıya alındığını öne sürdü.

Analizde, Ankara’nın diplomatik girişimi sonrasında İran içinde silahlı gruplar üzerinden yeni bir cephe oluşturulması planının durdurulduğu iddia edildi.

BÖLGESEL GERİLİM TARTIŞMALARI SÜRÜYOR

İran’a yönelik olası askeri senaryolar son dönemde uluslararası basında sık sık gündeme gelirken, bölgede yaşanan gerilim diplomatik temasları da hızlandırdı.

ABD, İsrail, İran ve bölgedeki farklı aktörler arasında devam eden açıklamalar, Orta Doğu’daki güvenlik dengelerine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

İran basınında yer alan haberlere göre iki bakan arasında gerçekleştirilen görüşmede, iki ülke ilişkilerinin yanı sıra bölgesel gelişmeler de değerlendirildi.

SINIR TİCARETİ VE TRANSİT GEÇİŞLER GÜNDEMDEYDİ

Tahran’daki görüşmede özellikle sınır ticareti ve transit geçiş konuları ele alındı.

İran ile Pakistan arasındaki ekonomik iş birliği, sınır güvenliği ve ticari geçişlerin geliştirilmesine yönelik başlıkların görüşmede öne çıktığı bildirildi.

ABD İLE MÜZAKERELER ELE ALINDI

İki bakanın görüşmesinde ABD ile yürütülen müzakerelere ilişkin son gelişmeler hakkında da görüş alışverişinde bulunuldu.

Haberlere göre taraflar, barış görüşmelerinin yeniden başlatılmasına yönelik kapsamlı istişareler gerçekleştirdi.

Görüşmede bölgesel gerilimlerin azaltılması ve diplomatik temasların sürdürülmesi konularının da değerlendirildiği aktarıldı.

“BÖLGESEL İŞ BİRLİĞİ ÖNEMLİ”

İran ve Pakistanlı yetkililer, bölgede barış ve istikrarın korunması için bölgesel iş birliğinin önemine dikkat çekti.

Tarafların, diplomatik kanalların açık tutulmasının bölgesel güvenlik açısından önem taşıdığı konusunda görüş birliğine vardığı belirtildi.

“ÇÖL KAPLANI”NIN OBJEKTİFİNDEN

Medine savunmasındaki kahramanlığı ile tanınan Fahreddin Paşa, halk arasında “Çöl Kaplanı” unvanı ile anılıyor. Paşa'nın çektiği ve koruduğu bu fotoğraflar, dönemin Medine'sine ait mimari yapıları, günlük yaşamı ve kutsal mekanları belgeliyor.

TARİHE TANIKLIK EDEN KARELER

Görüntülerde, Osmanlı askerlerinin Medine'deki varlığı, tarihi yapılar ve Harem-i Şerif çevresindeki günlük yaşam sahneleri yer alıyor. Fotoğrafların büyük bölümü daha önce hiç yayımlanmamıştı.

BİR YÜZYIL SONRA YENİDEN BAKIŞ

109 yıl önce çekilen bu fotoğraflar, hem tarih meraklıları hem de akademisyenler için önemli bir kaynak niteliğinde. Görseller, Osmanlı’nın kutsal topraklardaki son dönem varlığına dair belge olarak değerlendiriliyor.

2013 yılında Şam'ın Al-Tadamon semtinde Esed güçleri tarafından 41 sivilin çukura atılıp katledildiği, ardından ateşe verilerek yakıldığı görüntüler ortaya çıktı.

ABD Başkanı Biden, Kuzey Carolina'da bir konuşma gerçekleştirdi. Konuşması bitince ise herkesin garibine giden bir hareket yaparak boşlukla tokalaşmaya çalıştı.