Söz konusu altın rezervinin güncel değerinin yaklaşık 4 milyar dolar olduğu hesaplanıyor. Yıllardır siyasi ve hukuki anlaşmazlıkların merkezinde yer alan rezervin serbest bırakılması halinde kaynağın ülkede haziran ayında meydana gelen depremlerin ardından yürütülecek yeniden yapılanma faaliyetlerinde değerlendirilmesi öngörülüyor.

ALTINLARA ERİŞİM SORUNU 2018 YILINA UZANIYOR

Venezuela’nın İngiltere’de bulunan altın rezervlerine erişim sorunu 2018 yılına kadar uzanıyor. İngiltere’nin Venezuela’daki yönetimi tanımaması nedeniyle İngiltere Merkez Bankası’nda tutulan rezervler Caracas yönetimine teslim edilmezken, taraflar arasındaki anlaşmazlık daha sonra İngiliz mahkemelerine taşındı.

İngiltere Merkez Bankası, rezervlerin hangi yönetim veya kurumun kontrolüne verilmesi gerektiğine ilişkin hukuki belirsizliğin giderilmesini bekliyor. Venezuela’ya ait altın külçeleri yaşanan siyasi ve hukuki süreç nedeniyle yaklaşık sekiz yıldır Londra’daki kasalarda tutuluyor.

MUHALEFET DAHA ÖNCE ALTINLARIN TESLİMİNE KARŞI ÇIKMIŞTI

Venezuela muhalefeti geçmiş yıllarda İngiltere’de bulunan altın rezervlerinin mevcut yönetime teslim edilmesine karşı çıkmıştı. Son görüşmelerin ardından hükümet ile muhalefet, rezervlerin ülkeye geri getirilmesi ve belirlenen alanlarda kullanılması konusunda ortak bir tutum açıkladı.

Tarafların anlaşmasına göre altın rezervinin serbest bırakılmasının ardından elde edilecek kaynak belirli yeniden yapılanma çalışmalarına yönlendirilecek. Harcamaların uygulanması ve izlenmesine ilişkin mekanizmaların da hükümet ile muhalefetin üzerinde çalıştığı başlıklar arasında bulunduğu belirtiliyor.

ALTIN GELİRİ DEPREM SONRASI YENİDEN YAPILANMADA KULLANILACAK

Tarafların açıklamasına göre yaklaşık 4 milyar dolar değerindeki rezervin serbest bırakılması halinde kaynak, haziran ayında meydana gelen depremlerin ardından ihtiyaç duyulan yeniden yapılanma projelerine aktarılacak. Konutların yeniden inşa edilmesi, sağlık altyapısının güçlendirilmesi, elektrik sistemindeki hasarların giderilmesi ve enkaz kaldırma çalışmalarının öncelikli harcama alanları arasında yer aldığı bildirildi.

Muhalefet tarafı, rezervin kullanılmasında sıkı denetim ve şeffaflık mekanizmalarının oluşturulmasını talep ediyor. Hükümet ve muhalefetin, kaynak serbest bırakıldıktan sonra yapılacak harcamaların nasıl takip edileceği ve denetleneceği konusunda ortak bir yapı üzerinde çalıştığı belirtiliyor.

VENEZUELA EKONOMİSİNDE ENFLASYON YÜKSELİYOR

Venezuela’nın altın rezervlerine erişim girişimi, ülkede devam eden ekonomik sorunların yaşandığı bir dönemde gündeme geldi. Ülkede yeniden hızlanan enflasyon, yüksek kamu borcu ve dış finansmana erişimde yaşanan sınırlamalar nedeniyle döviz sağlayabilecek finansal varlıkların önemi arttı.

Venezuela Merkez Bankası verilerine göre aylık enflasyon temmuz ayında yüzde 19,9 seviyesine yükseldi. Haziran ayında aylık enflasyon yüzde 13,8 olarak kaydedilirken, yıllık enflasyonun yaklaşık yüzde 575 düzeyinde olduğu tahmin ediliyor.

DEPREMLER ALTYAPI VE MAL DAĞITIMINI ETKİLEDİ

Haziran ayında meydana gelen depremlerin bazı bölgelerde altyapıya zarar verdiği ve mal dağıtımında aksamalara yol açtığı belirtiliyor. Konut, sağlık ve elektrik altyapısında oluşan ihtiyaçların giderilmesi için ek finansman arayışları sürerken, İngiltere’de bulunan altın rezervleri yeniden yapılanma için kullanılabilecek kaynaklardan biri olarak gündeme geldi.

Venezuela’nın toplam kamu borcunun yaklaşık 240 milyar dolar seviyesinde olduğu tahmin ediliyor. Caracas yönetimi bir yandan deprem sonrası yeniden yapılanma çalışmalarına kaynak sağlamaya çalışırken, diğer yandan ekonomik koşullar nedeniyle ihtiyaç duyulan finansmana erişmek için yurt dışında bulunan varlıklarına yönelik girişimlerini sürdürüyor.

CARACAS 4,6 MİLYAR DOLARLIK IMF KAYNAĞINA DA ERİŞMEK İSTİYOR

Venezuela’nın erişim sağlamaya çalıştığı uluslararası finansal varlıklar İngiltere’de bulunan yaklaşık 31 tonluk altın rezerviyle sınırlı değil. Caracas yönetimi, Uluslararası Para Fonu bünyesinde bulunan yaklaşık 4,6 milyar dolar değerindeki özel çekme hakkına erişebilmek için de girişimlerini sürdürüyor.

İngiltere’de tutulan altın rezervleri ile IMF bünyesindeki özel çekme hakları, Venezuela’nın yurt dışında bulunan ancak erişimi kısıtlanan finansal kaynakları arasında yer alıyor. Caracas yönetiminin söz konusu kaynaklara erişim için yürüttüğü girişimler farklı hukuki ve siyasi süreçlere bağlı olarak devam ediyor.

31 TON ALTIN İÇİN İNGİLİZ MAKAMLARININ KARARI BEKLENİYOR

Yaklaşık 31 ton altının Venezuela’ya iade edilmesi halinde ülkenin yaklaşık 4 milyar dolar değerindeki finansal varlığına yeniden erişim sağlanacak. Rezervin fiilen serbest bırakılabilmesi için İngiliz makamlarının vereceği kararlar ve devam eden hukuki süreçlerin sonucu belirleyici olacak.

Hükümet ve muhalefetin ortak talebi, yıllardır anlaşmazlığın merkezinde bulunan altın rezervleri konusunda Venezuela içindeki siyasi tarafların aynı talep doğrultusunda hareket etmesini beraberinde getirdi. Taraflar, rezervin ülkeye geri kazandırılması ve depremler sonrası yeniden yapılanmada kullanılması için süreci birlikte yürütmeyi planlıyor.

Fidan ile Abdelatty arasındaki görüşmede Türkiye-Mısır ilişkileri ile bölgesel ve küresel gelişmeler ele alındı. İki bakan görüşmenin ardından ortak basın toplantısı düzenlerken Gazze’deki durum, Filistin meselesi, Libya’nın geleceği, Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler ve bölgesel güvenlik başlıkları gündeme geldi.

FİDAN LİBYA TEMASLARININ ARDINDAN MISIR’A GEÇTİ

Hakan Fidan’ın Mısır ziyareti, Libya’da gerçekleştirdiği yoğun temasların hemen ardından geldi. Fidan, Libya ziyareti kapsamında Trablus ve Bingazi’de görüşmeler yapmış, Türkiye’nin Libya’nın doğusu ile batısı arasındaki diyaloğu ve iş birliğini desteklemeye devam edeceğini açıklamıştı.

Libya’daki program kapsamında Türk Silahlı Kuvvetleri Libya Görev Grup Komutanlığına da ziyarette bulunan Fidan, temaslarının ardından Mısır’a geçti. Mısır programının ilk önemli görüşmelerinden biri El Alameyn’de Dışişleri Bakanı Badr Abdelatty ile gerçekleştirildi.

TÜRKİYE İLE MISIR ARASINDA 15 MİLYAR DOLARLIK TİCARET HEDEFİ

Ortak basın toplantısında Türkiye ile Mısır arasındaki ilişkileri değerlendiren Fidan, iki ülke arasındaki ilişkilerin “mükemmel şekilde” seyrettiğini söyledi. Ticari ilişkilerin de gündemde olduğunu belirten Fidan, iki ülkenin 15 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefine ulaşmasını beklediklerini ifade etti.

Türkiye ile Mısır arasındaki iş birliğinin bölgesel konulara da yansıdığını belirten Fidan, Gazze ve Filistin meselesinde iki ülkenin birlikte çalıştığını söyledi. Gazze’ye yönelik insani yardım çalışmalarının da Türkiye ve Mısır arasındaki temasların önemli gündem maddelerinden biri olduğunu kaydetti.

LİBYA KONUSUNDA GÖRÜŞLER ÖRTÜŞÜYOR

Fidan, Mısır ile Libya konusundaki görüşlerin de örtüştüğünü belirterek Libya’nın birliği ve toprak bütünlüğünün bütün bölge açısından önem taşıdığını söyledi. Libya’daki temaslarında da ülkenin doğusu ve batısı arasındaki diyaloğun geliştirilmesi gerektiğini vurgulayan Fidan, Türkiye’nin bu konuda yapıcı rolünü sürdüreceğini ifade etmişti.

Mısır’daki görüşmede Libya başlığının yeniden ele alınması, Fidan’ın iki ülkeyi kapsayan diplomasi trafiğinin ortak gündem maddelerinden biri oldu. Türkiye ve Mısır’ın Libya’nın birliğinin korunması konusunda aynı yaklaşımı paylaştığını belirten Fidan, bölgesel istikrar açısından konunun önemine dikkat çekti.

HÜRMÜZ BOĞAZI DA MASADAYDI

Fidan ile Abdelatty’nin görüşmesinde Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler de değerlendirildi. Fidan, ABD ile İran arasında ateşkesin yeniden tesis edilmesini ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını ümit ettiklerini söyledi.

Bölgedeki güvenlik sorunlarının yalnızca ilgili ülkeleri değil uluslararası ticaret ve enerji güvenliğini de etkileyen sonuçlar ortaya çıkardığı bir dönemde Hürmüz başlığı Türkiye-Mısır görüşmelerinin gündeminde yer aldı.

FİDAN: İSRAİL’İN POLİTİKASI TAHRİK EDİCİ

İsrail’in Gazze’ye yönelik politikalarını değerlendiren Dışişleri Bakanı Fidan, Netanyahu hükümetinin izlediği çizginin yalnızca bölgeyi değil uluslararası toplumu da etkilediğini söyledi.

Fidan, “Netanyahu ve ekibinin giderek daha da insanlık onurunu ayaklar altına alan politikaları tırmandırdığını ve bütün uluslararası toplumu provoke eden bir tutum içinde olduğunu görüyoruz.” ifadelerini kullandı. Yaşananların yalnızca Gazze veya Orta Doğu’yla sınırlı bir sorun olmadığını belirten Fidan, konunun uluslararası toplum açısından bir güvenlik sorununa dönüştüğünü söyledi.

“DAHA CİDDİ TEDBİRLER ALINMASI GEREKİYOR”

Türkiye ve Mısır’ın İsrail’in politikalarına karşı bölge ülkelerinin atabileceği adımları da görüştüğünü belirten Fidan, daha ciddi tedbirler alınması gerektiği konusunda mutabık kaldıklarını açıkladı.

Fidan’ın açıklamasında İsrail hükümetinin izlediği politikaların bölgesel istikrara etkisi ve Gazze’deki gelişmelere karşı ortak hareket edilmesi gerekliliği öne çıktı. Türkiye, Katar ve Mısır’ın Gazze sürecindeki ortak çalışmalarının devam ettiği de belirtildi.

“NETANYAHU’NUN BARIŞ NİYETİ YOK”

Gazze’de ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Fidan, İsrail Başbakanı Netanyahu’nun barış niyetinin bulunmadığını söyledi. ABD’nin İsrail üzerinde baskı kurması gerektiğini ifade eden Fidan, aksi durumda Türkiye, Katar ve Mısır’ın farklı adımlar atabileceğini belirtti.

Fidan, “Yoksa Türkiye, Katar ve Mısır olarak bu konuda atmamız gereken radikal adımlar olacak. Bu bizim milletimize, halkımıza ve Filistin’e karşı borcumuz.” ifadelerini kullandı.

İsrail’in amacının Gazze’deki Filistinlileri bölgeden çıkarmak olduğunu söyleyen Fidan, Türkiye’nin söz konusu planın önüne geçmeyi hedeflediğini belirtti. Ateşkesin ilk aşamasında saldırıların belirli ölçüde durdurulduğunu ifade eden Fidan, sonraki aşamalara geçilmesi için çalışmaların sürdürülmesi gerektiğini söyledi.

MEKKE İTTİFAKI GÜNDEME GELDİ

Fidan, bölgesel güvenlik açısından Mekke İttifakı’nın önemine de değindi. Bölge ülkelerinin kendi sorunlarının çözümünde daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini söyleyen Fidan, bölgesel sahiplenmenin Türkiye açısından temel yaklaşımlardan biri olduğunu belirtti.

Bölge ülkelerinin sorunların çözümünü başka aktörlerden beklememesi gerektiğini ifade eden Fidan, Türkiye’nin farklı konularda bölge ülkeleriyle zaten ortak hareket ettiğini söyledi. Mekke’de liderlerin ortaya koyduğu adımı “tarihi” olarak nitelendiren Fidan, Mısır’ın da Türkiye açısından doğal ortak olduğunu dile getirdi.

FİDAN: İTTİFAK KİMSEYE KARŞI DEĞİL

Mekke İttifakı’nın herhangi bir ülkeye karşı oluşturulmadığını belirten Fidan, bölgede daha önce farklı ittifakların kurulduğunu hatırlattı. İsrail, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Yunanistan arasındaki iş birliğine değinen Fidan, Türkiye’nin içinde bulunduğu ittifakın buna karşılık herhangi bir ülkeyi hedef almadığını ifade etti.

Mısır’ın söz konusu yapıya ilişkin değerlendirme sürecini sürdürdüğünü belirten Fidan, Kahire yönetimiyle konunun ilk aşamalardan itibaren görüşüldüğünü söyledi.

MISIR: MESELEYİ CİDDİYETLE ELE ALIYORUZ

Mısır Dışişleri Bakanı Badr Abdelatty de Mekke Ortak Savunma anlaşmasına ilişkin açıklamalarda bulundu. Abdelatty, Mısır’ın konuyu ciddiyetle değerlendirdiğini ve hukuki yükümlülüklerin de dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Mısırlı Bakan, ülkesinin sürecin başından itibaren konudan haberdar olduğunu belirtti. Abdelatty ayrıca Filistinlilerin haklarının ihlal edilmesini reddettiklerini ve İsrail’in Suriye egemenliğine yönelik saldırılarına karşı olduklarını ifade etti.

MISIRLI BAKANDAN MUHAMMED SALAH AÇIKLAMASI

Ortak basın toplantısında futbol da gündeme geldi. Mısır Dışişleri Bakanı Abdelatty, Trabzonspor’a transfer olan Mısırlı futbolcu Muhammed Salah’ın Türkiye’de gördüğü karşılamadan söz etti.

Abdelatty, Salah’ın Türkiye’de güzel karşılanmasının kendilerini memnun ettiğini ve söz konusu karşılamanın “yüreklerini ısıttığını” söyledi.

FİDAN’IN SİSİ İLE GÖRÜŞMESİ BEKLENİYOR

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Mısır’daki diplomatik temaslarının Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah es-Sisi ile yapılması beklenen görüşmeyle devam etmesi planlanıyor.

Fidan’ın Libya’dan başlayarak Mısır’a uzanan temaslarında Libya’nın siyasi bütünlüğü, Gazze’de ateşkes süreci, Filistin meselesi, Hürmüz Boğazı ve bölgesel güvenlik mekanizmaları başlıca gündem maddeleri arasında yer aldı. Mısır’daki görüşmelerde Türkiye-Mısır ikili ilişkileri ve 15 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefi de ele alındı.

Depremin çok sayıda kentte yıkıma ve hasara neden olduğu belirtilirken Kolombiya Cumhurbaşkanı Abelardo De la Espriella, ülke genelinde 52 bin 816 kişinin afetten etkilendiğini bildirdi. Cali, Pereira, Quibdo, Manizales ve Armenia kentlerinde kırmızı alarm uygulamasının devam ettiği açıklandı.

KOLOMBİYA DEPREMİNDE CAN KAYBI 273’E ÇIKTI

Ulusal Afet Risk Yönetimi Birimi Direktörü David Tamayo, 7,4 büyüklüğündeki depremin ardından güncellenen bilançoyu kamuoyuyla paylaştı. Tamayo’nun verdiği bilgilere göre hayatını kaybedenlerin sayısı 273’e yükselirken yaralı sayısı 3 bin 824 olarak kayıtlara geçti.

Deprem sonrasında kendilerinden haber alınamayan kişilere yönelik çalışmalar da devam ediyor. Yetkililer, kayıp sayısının 377’ye ulaştığını bildirirken arama kurtarma ekiplerinin etkilenen bölgelerde çalışmalarını sürdürdüğü aktarıldı.

52 BİN 816 KİŞİ DEPREMDEN ETKİLENDİ

Kolombiya Cumhurbaşkanı Abelardo De la Espriella, depremin ülkenin farklı bölgelerinde geniş çaplı etkiler oluşturduğunu belirterek toplam 52 bin 816 kişinin afetten etkilendiğini açıkladı.

Depremin ardından barınma, sağlık hizmetleri ve temel ihtiyaçlara erişim konusunda çalışmalar yürütülürken hasar gören yerleşim alanlarındaki ihtiyaçların belirlenmesine yönelik incelemeler de devam ediyor.

5 KENTTE KIRMIZI ALARM SÜRÜYOR

Depremden etkilenen Cali, Pereira, Quibdo, Manizales ve Armenia kentlerinde kırmızı alarm uygulamasının sürdüğü bildirildi. Yetkililer, söz konusu bölgelerde afet müdahale çalışmalarının devam ettiğini ve ekiplerin arama kurtarma faaliyetlerinin yanı sıra hasar tespiti üzerinde de çalıştığını açıkladı.

Kırmızı alarmın sürdüğü kentlerde depremden zarar gören yapıların durumu ve vatandaşların barınma ihtiyaçları da takip ediliyor. Afetin ardından bölgedeki çalışmalar farklı kamu kurumlarının koordinasyonuyla yürütülüyor.

202 CENAZEDEN 122’SİNİN KİMLİĞİ BELİRLENDİ

Ulusal Adli Tıp ve Adli Bilimler Enstitüsü, deprem sonrasındaki kimlik tespit çalışmalarına ilişkin son bültenini yayımladı. Açıklamaya göre Manizales, Pereira, Cali, Buga, Tulua, Buenaventura ve Quibdo gibi kentlerden getirilen toplam 202 cenaze üzerinde inceleme yapıldı.

Adli tıp ekipleri tarafından yürütülen çalışmalar sonucunda söz konusu 202 cenazeden 122’sinin kimliğinin tespit edildiği bildirildi. Kimliği henüz belirlenemeyen cenazalara ilişkin çalışmaların devam ettiği aktarıldı.

EN FAZLA CAN KAYBI PEREIRA’DA YAŞANDI

Cumhurbaşkanı De la Espriella, depremin ardından en fazla can kaybının yaşandığı Pereira kentini ziyaret ederek bölgede incelemelerde bulundu. Pereira, depremden en ağır etkilenen kentlerden biri olarak açıklanırken bölgede arama kurtarma ve yardım çalışmaları sürdürülüyor.

De la Espriella, deprem nedeniyle evlerini kaybeden ailelere destek sağlanacağını da açıkladı. Afetzedelerin barınma ihtiyacının karşılanması amacıyla evlerini kaybeden ailelere kira desteği verileceğini belirtti.

EVLERİNİ KAYBEDEN AİLELERE KİRA DESTEĞİ

Deprem sonucunda evleri yıkılan veya kullanılamaz hale gelen ailelerin barınmasına yönelik destek programı devreye alınacak. Cumhurbaşkanı De la Espriella, afetten etkilenen ve evlerini kaybeden ailelere kira desteği sağlanacağını duyurdu.

Destek uygulamasının depremden etkilenen farklı bölgelerdeki aileleri kapsaması planlanırken yetkililerin hasar tespit çalışmalarından elde edilen sonuçlar doğrultusunda ihtiyaç sahiplerini belirlemeye devam ettiği bildirildi.

KOLOMBİYA’DA 3 GÜNLÜK ULUSAL YAS İLAN EDİLDİ

Kolombiya yönetimi, 10 Ağustos’ta meydana gelen 7,4 büyüklüğündeki depremde hayatını kaybedenler için üç günlük ulusal yas ilan etti. Karar, depremde yaşamını yitirenlerin sayısının artmasının ardından duyuruldu.

Ülkede bir yandan hayatını kaybedenlerin kimliklerinin belirlenmesine yönelik çalışmalar yürütülürken diğer yandan kayıp kişilere ulaşmak, yaralıların tedavisini sürdürmek ve afetzedelerin barınma ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla çalışmalar devam ediyor.

KOLOMBİYA DEPREMİNDE SON DURUM

Son açıklamalara göre 10 Ağustos’taki 7,4 büyüklüğündeki depremde 273 kişi hayatını kaybetti, 3 bin 824 kişi yaralandı ve 377 kişi kayıp olarak bildirildi. Depremden etkilenenlerin toplam sayısı 52 bin 816’ya ulaştı.

Cali, Pereira, Quibdo, Manizales ve Armenia kentlerinde kırmızı alarm sürerken adli tıp ekipleri de hayatını kaybedenlerin kimlik tespit çalışmalarına devam ediyor. Yetkililerin açıkladığı son verilere göre incelenen 202 cenazeden 122’sinin kimliği tespit edildi.

BAE Dışişleri Bakanlığı saldırıya ilişkin açıklamasında ticari gemilerin hedef alınmasını ve uluslararası deniz yollarının aksatılmasını reddeden Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararına dikkat çekti. Bakanlık, saldırının BMGK’nin 2817 sayılı kararının açık ihlali olduğunu belirterek olayı kınadı.

BAE’DEN ADNOC TANKERLERİNE SALDIRI AÇIKLAMASI

Birleşik Arap Emirlikleri, ADNOC’a ait iki tankerin Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yaptığı sırada hedef alındığını bildirdi. Resmi açıklamaya göre olay sırasında gemilerde can kaybı veya yaralanma meydana gelmedi.

BAE Dışişleri Bakanlığı, deniz taşımacılığının serbestisinin korunması gerektiğini vurguladı. Ticari gemilere yönelik saldırılar ile uluslararası deniz yollarının kesintiye uğratılmasının kabul edilemez olduğunu belirten Bakanlık, yaşanan olayı Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 2817 sayılı kararıyla ilişkilendirdi.

BAE: KÜRESEL ENERJİ GÜVENLİĞİ İÇİN DOĞRUDAN TEHDİT

BAE tarafından yapılan açıklamada ticari deniz taşımacılığının hedef alınmasının ve Hürmüz Boğazı’nın baskı ya da ekonomik şantaj aracı olarak kullanılmasının bölgesel sonuçlarına dikkat çekildi.

Açıklamada söz konusu eylemlerin bölgenin istikrarı, halkların güvenliği ve küresel enerji güvenliği açısından doğrudan tehdit oluşturduğu ifade edildi. Hürmüz Boğazı, küresel petrol ve enerji taşımacılığında kullanılan önemli deniz geçiş noktaları arasında bulunuyor.

BAE’DEN İRAN’A HÜRMÜZ BOĞAZI ÇAĞRISI

Birleşik Arap Emirlikleri, İran’a yönelik çağrısında benzer saldırgan eylemlerin sona erdirilmesini istedi. BAE yönetimi, Hürmüz Boğazı’nın tamamen ve koşulsuz şekilde yeniden açılması gerektiğini vurguladı.

Açıklama, tankerlerin hedef alınmasının ardından bölgede ticari gemilerin güvenliği ve deniz trafiğinin geleceğine ilişkin tartışmaların devam ettiği bir dönemde geldi.

İRAN: HÜRMÜZ BOĞAZI KAPALI

İran ise Hürmüz Boğazı’nın statüsüne ilişkin farklı bir açıklama yaptı. İran resmi haber ajansı IRNA’ya göre İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanı Tuğamiral Ali Azmayi, ABD’li yetkililerin açıklamalarını değerlendirdi.

Azmayi, “Hürmüz Boğazı kapalıdır. Hareketlilik üzerindeki hakimiyetimiz tam ve kararlıdır. Bu boğazdaki hiçbir hareket Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri mensuplarının gözünden kaçmaz.” ifadelerini kullandı.

ABD’li yetkililerin açıklamalarına da yanıt veren Azmayi, gelişmelerin açıklamalar üzerinden değil sahadaki durum üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

ABD ORTA DOĞU’YA YENİ UÇAK GEMİSİ GÖNDERMEYE HAZIRLANIYOR

Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmeler sürerken ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığında da değişikliğe hazırlandığı bildirildi. The Wall Street Journal’ın ABD’li yetkililere dayandırdığı haberine göre Pentagon, bölgede görev yapan uçak gemilerinden birini rotasyona sokacak.

ABD ordusunun 250 günden uzun süredir görevde bulunan USS Abraham Lincoln uçak gemisinin yerine USS George Washington’ı göndermek için son hazırlıkları yaptığı belirtildi. ABD’li yetkililer değişikliğin önceden planlanan bir rotasyon kapsamında gerçekleştirileceğini bildirdi.

USS GEORGE WASHINGTON PASİFİK’TEN ORTA DOĞU’YA GİDECEK

Halen Pasifik bölgesinde görev yapan USS George Washington’ın yakın zamanda Orta Doğu’ya doğru hareket etmesi bekleniyor. USS Abraham Lincoln’un ise rotasyonun ardından bakım sürecine alınacağı aktarıldı.

USS George Washington’ın bölgeye gönderilmesiyle ABD’nin Pasifik’teki uçak gemisi varlığının geçici olarak azalacağına yönelik değerlendirmeler de gündeme geldi. WSJ’nin haberinde askeri uzmanların söz konusu rotasyonun ABD Donanmasının küresel operasyon ve bakım kapasitesi üzerindeki baskıyı gösterdiğine dikkat çektiği belirtildi.

USS ABRAHAM LINCOLN 250 GÜNDEN FAZLA SÜREDİR GÖREVDE

USS Abraham Lincoln’un görev süresinin 250 günü aşması ABD Kongresi’nde de gündeme geldi. Bazı Kongre üyeleri, gemideki personelin yaşam koşulları ve uzun süren görev nedeniyle ortaya çıkan sorunlara ilişkin Pentagon’dan bilgi talep etti.

Uçak gemisinin Kasım 2025’te planlı görevine başladığı, ocak ayında ise İran’la yaşanan savaş öncesinde Orta Doğu’ya yönlendirildiği bildirildi. Gemi daha sonra ABD’nin İran’a yönelik saldırılarında görev aldı ve İran limanlarına uygulanan ablukaya katıldı.

HÜRMÜZ BOĞAZI’NDA DENİZ TRAFİĞİ GÜNDEMDE

ADNOC’a ait iki tankerin hedef alınması, BAE’nin İran’a yönelik çağrısı, İran Devrim Muhafızlarının boğazın kapalı olduğuna ilişkin açıklaması ve ABD’nin bölgedeki uçak gemisi rotasyonu Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmeleri yeniden gündemin üst sıralarına taşıdı.

Bölgedeki gelişmeler ticari deniz taşımacılığının güvenliğiyle birlikte küresel enerji sevkiyatları açısından da takip ediliyor. BAE Hürmüz Boğazı’nın tamamen ve koşulsuz açılmasını isterken İran tarafı boğaz üzerindeki kontrolünün sürdüğünü ve geçişlerin kendi gözetiminde bulunduğunu belirtiyor.

FİDAN TRABLUS’TA DİBEYBE İLE GÖRÜŞTÜ

Hakan Fidan, Trablus temasları kapsamında Libya Milli Birlik Hükümeti Başbakanı Abdülhamid Dibeybe ile bir araya geldi. Görüşmede Türkiye ile Libya arasındaki ikili ilişkilerin yanı sıra Libya’daki siyasi süreç, bölgesel gelişmeler ve güvenlik meseleleri kapsamlı şekilde ele alındı.

Fidan ayrıca Libya Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed el-Menfi ve Yüksek Devlet Konseyi Başkanı Muhammed Miftah Takala ile görüşmeler gerçekleştirdi. Trablus’taki program kapsamında Libya’nın siyasi yapısı ve ülkedeki güncel gelişmeler farklı kurumların temsilcileriyle değerlendirildi.

GÜVENLİK VE SAVUNMA YETKİLİLERİYLE TEMASLAR

Dışişleri Bakanı Fidan’ın Trablus programında güvenlik ve savunma alanından üst düzey isimlerle yapılan görüşmeler de yer aldı. Fidan, Libya Milli Birlik Hükümeti Başbakanı’nın Ulusal Güvenlik Danışmanı İbrahim Dibeybe, Savunma Bakanı Vekili Abdüsselam Zubi, İçişleri Bakanı İmad Trabelsi, Genelkurmay Başkanı Selahaddin Nemruş ve Savunma Bakanlığı Askeri İstihbarat Başkanı Mahmud Hamza ile bir araya geldi.

Görüşmelerde Türkiye ile Libya arasındaki iş birliği ile güncel gelişmeler değerlendirildi. Fidan’ın temaslarında güvenlik ve savunma alanındaki ikili ilişkiler de gündeme geldi.

TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ LİBYA GÖREV GRUP KOMUTANLIĞINI ZİYARET ETTİ

Hakan Fidan, Libyalı siyasi ve güvenlik yetkilileriyle gerçekleştirdiği görüşmelerin yanı sıra Trablus’taki Türk Silahlı Kuvvetleri Libya Görev Grup Komutanlığını da ziyaret etti. Fidan, Türkiye’nin güvenlik ve savunma alanındaki ikili iş birliğini Libya’nın istikrarına ve bölgesel güvenliğe katkı sağlayan stratejik unsurlardan biri olarak gördüğünü açıkladı.

Türkiye ile Libya arasındaki güvenlik ve savunma iş birliği de ziyaret kapsamında ele alınan başlıklar arasında yer aldı. Fidan, Libya’daki temaslarına ilişkin açıklamasında güvenlik ve savunma alanındaki iş birliğinin önemine dikkat çekti.

FİDAN TRABLUS’TAN BİNGAZİ’YE GEÇTİ

Trablus’taki temaslarını tamamlayan Hakan Fidan daha sonra Bingazi’ye geçti. Fidan’ı Bingazi’de Libya Ulusal Ordusu Genel Komutan Yardımcısı Saddam Hafter karşıladı.

Bingazi programında Libya’nın doğusundaki siyasi ve askeri aktörlerle görüşen Fidan, Libya Ulusal Ordusu Genel Komutanı Mareşal Halife Hafter, Libya Ulusal Ordusu Genel Komutan Yardımcısı Orgeneral Saddam Hafter, Temsilciler Meclisi Başkanı Agila Salih ve Libya Kalkınma ve Yeniden İmar Fonu Başkanı Bilkasım Hafter ile temaslarda bulundu.

HALİFE HAFTER İLE SİYASİ VE GÜVENLİK GÜNDEMİ ELE ALINDI

Fidan’ın Bingazi temaslarının öne çıkan görüşmelerinden biri Libya Ulusal Ordusu Genel Komutanı Mareşal Halife Hafter ile gerçekleştirildi. Bingazi’deki temaslar kapsamında ülkenin siyasi ve güvenlik gündemine ilişkin kapsamlı istişarelerde bulunuldu.

Fidan, Saddam Hafter, Agila Salih ve Bilkasım Hafter ile gerçekleştirdiği görüşmelerde de Türkiye ile Libya arasındaki ikili iş birliğinin geliştirilmesi imkanlarını ele aldı. Görüşmeler, Fidan’ın Libya’nın batısının ardından doğusundaki aktörlerle gerçekleştirdiği temasların devamını oluşturdu.

FİDAN: TEK LİBYA POLİTİKAMIZIN SOMUT BİR TEZAHÜRÜ

Hakan Fidan, Libya ziyaretinin ardından sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada Trablus ve Bingazi’de kapsamlı ve verimli temaslarda bulunduklarını belirtti. Ziyaretin Türkiye’nin Libya’nın batısı, doğusu ve güneyi arasında ayrım gözetmeyen “Tek Libya” politikasının somut bir tezahürü olduğunu ifade eden Fidan, kendisine ve beraberindeki heyete gösterilen misafirperverlik nedeniyle Libya makamlarına teşekkür etti.

Fidan, Trablus’ta Abdülhamid Dibeybe ile gerçekleştirdiği görüşmede ikili ilişkilerin yanı sıra Libya’daki siyasi süreci, bölgesel gelişmeleri ve güvenlik meselelerini kapsamlı şekilde ele aldıklarını aktardı. Muhammed el-Menfi ve Muhammed Miftah Takala ile de görüştüklerini belirten Fidan, İbrahim Dibeybe, Abdüsselam Zubi, İmad Trabelsi, Selahaddin Nemruş ve Mahmud Hamza ile yapılan temaslarda iş birliği ve güncel gelişmelerin değerlendirildiğini kaydetti.

BİNGAZİ TEMASLARINA İLİŞKİN AÇIKLAMA

Fidan, Bingazi’de Mareşal Halife Hafter, Orgeneral Saddam Hafter, Temsilciler Meclisi Başkanı Agila Salih ve Libya Kalkınma ve Yeniden İmar Fonu Başkanı Bilkasım Hafter ile bir araya geldiklerini belirtti. Görüşmelerde Libya’nın siyasi ve güvenlik gündemine ilişkin kapsamlı istişarelerde bulunulduğunu ve ikili iş birliğinin geliştirilmesi imkanlarının ele alındığını ifade etti.

Güvenlik ve savunma alanındaki ikili iş birliğini Libya’nın istikrarına ve bölgesel güvenliğe somut fayda sağlayan stratejik unsurlardan biri olarak gördüklerini kaydeden Fidan, Trablus’taki Türk Silahlı Kuvvetleri Libya Görev Grup Komutanlığını da ziyaret ettiklerini bildirdi.

“LİBYA’NIN HUZUR VE İSTİKRARINI KENDİ İSTİKRARIMIZDAN AYRI GÖRMÜYORUZ”

Hakan Fidan, Türkiye’nin Libya’nın huzur ve istikrarını kendi istikrarından ayrı görmediğini ifade etti. Libyalıların kendi geleceklerini özgür, güvenli ve müreffeh şekilde inşa etmelerinin esas olduğunu belirten Fidan, Türkiye’nin Libya’ya yönelik yaklaşımına ilişkin mesajlar verdi.

Fidan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ortaya koyduğu vizyon çerçevesinde Libya’nın batısı ile doğusu arasındaki diyalog ve iş birliğinin güçlendirilmesini desteklemeyi sürdüreceklerini açıkladı. Türkiye’nin Libya’nın barışına, istikrarına ve refahına katkı sağlamaya devam edeceğini belirtti.

Merkez tarafından yapılan açıklamada ABD'nin söz konusu iddiaları "asılsız" ve "yalanlardan ibaret" olarak nitelendirildi. Hürmüz Boğazı üzerindeki yönetim ve denetime ilişkin açıklamada, boğazın önceki dönemde olduğu gibi İran'ın kontrolünde bulunduğu ileri sürüldü.

İRAN: HÜRMÜZ BOĞAZI TAM KONTROLÜMÜZ ALTINDA

İranlı yetkililer, Hürmüz Boğazı'nın tam yönetimi ve kontrolünün İran'da olduğunu savundu. Açıklamada, bölgedeki deniz trafiğinin İran silahlı kuvvetlerinin gözetimi altında bulunduğu belirtilirken gemilerin geçiş şartlarına ilişkin de açıklama yapıldı.

Hatemü'l-Enbiya Komuta Merkezi, hiçbir ticari geminin veya petrol tankerinin İran silahlı kuvvetlerinin izni ve denetimi olmadan Hürmüz Boğazı'ndan güvenli şekilde geçemeyeceğini öne sürdü. İran tarafı, boğazdaki mevcut kontrol durumunun devam edeceğini belirterek, "Bu durum böyle devam edecektir" ifadesini kullandı.

ABD'NİN GEMİ GEÇİŞLERİNE İLİŞKİN AÇIKLAMASINA YANIT

İran'ın açıklaması, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğine ilişkin Tahran ile Washington arasında karşılıklı açıklamaların sürdüğü bir dönemde geldi. ABD tarafı, gemilerin boğazdan normal şekilde geçiş yaptığını belirtirken İran Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı merkez söz konusu açıklamayı reddetti.

Tahran yönetiminin açıklamasında, Hürmüz Boğazı'ndaki gemi hareketlerinin İran'ın izni ve denetimi dışında gerçekleşmediği savunuldu. İran tarafı böylece hem ticari gemiler hem de petrol tankerlerinin geçişlerinde İran silahlı kuvvetlerinin kontrolünün sürdüğünü ileri sürdü.

HÜRMÜZ BOĞAZI ENERJİ TAŞIMACILIĞINDA ÖNEMLİ GÜZERGAHLAR ARASINDA

Hürmüz Boğazı, küresel enerji taşımacılığının önemli geçiş noktaları arasında yer alıyor. Basra Körfezi'nden gerçekleştirilen petrol ve doğal gaz ihracatının önemli bir bölümü Hürmüz Boğazı üzerinden dünya piyasalarına ulaştırılıyor.

Boğazdaki deniz trafiğinin durumu, İran ile ABD arasındaki gerilim kapsamında gündemdeki başlıklardan biri olmayı sürdürüyor. İran yönetimi Hürmüz üzerindeki kontrolünü ve gemilerin geçişleri üzerindeki denetimini vurgularken ABD ise bölgedeki deniz ulaşımının güvenli ve kesintisiz biçimde devam etmesini öncelikleri arasında gösteriyor.

İRAN DAHA ÖNCE DE BOĞAZIN GÜVENLİĞİNE İLİŞKİN AÇIKLAMALAR YAPMIŞTI

İran yönetimi daha önce yaptığı açıklamalarda Hürmüz Boğazı'nın güvenliğinin bölge ülkelerinin sorumluluğunda olduğunu savunmuştu. ABD yönetimi ise bölgedeki deniz yollarının açık tutulması, gemilerin güvenli geçişinin sağlanması ve ulaşımın kesintiye uğramaması yönündeki tutumunu açıklamıştı.

Hatemü'l-Enbiya Komuta Merkezi'nin 13 Ağustos 2026 Perşembe günü yaptığı son açıklamayla Hürmüz Boğazı'nın yönetimi, gemi geçişlerinin denetlenmesi ve İran ile ABD'nin bölgedeki deniz trafiğine ilişkin karşılıklı açıklamaları yeniden gündeme geldi.

ABD ile İran arasında 28 Şubat 2026 tarihinde başlayan savaşta ateşkes süresinin sona ermesinin yaklaşması, anlaşmanın uzatılıp uzatılmayacağı sorusunu yeniden gündeme taşıdı. ABD ile İran arasında arabuluculuk rolü üstlenen Pakistan’dan gelen ilk bilgiler, tarafların ateşkesin uzatılması konusunda anlaşmaya vardığı yönündeydi. Ancak Pakistanlı kaynakların basına aktardığı bilgilerin ardından İran tarafından yapılan açıklama, ateşkesin geleceğine ilişkin farklı bir tablo ortaya koydu.

Pakistanlı yetkililer, Washington ile Tahran’ın ateşkes süresinin uzatılması konusunda uzlaşma sağladığını öne sürdü. Açıklamanın ardından gözler İran’a çevrilirken, bir gün sonra Reuters’a konuşan üst düzey bir İranlı yetkili Pakistan kaynaklarının aktardığı bilgileri doğrulamadı. İranlı yetkili, ABD ile herhangi bir ateşkes görüşmesinin devam etmediğini belirterek Washington’ın uzlaşı şartlarına dönmesi konusunda da ilerleme sağlanmadığını ifade etti.

PAKİSTAN “ATEŞKES UZATILACAK” BİLGİSİNİ PAYLAŞTI

Pakistanlı kaynakların basına verdiği bilgiye göre ABD ile İran, mevcut ateşkes anlaşmasının süresinin uzatılması konusunda uzlaşmaya vardı. Pakistan’ın iki ülke arasındaki temaslarda arabulucu olarak yer alması nedeniyle söz konusu açıklama, ateşkesin devam edeceğine yönelik yeni bir gelişme olarak gündeme geldi.

Pakistan yönetimi, savaşın önceki aşamalarında da Washington ile Tahran arasında doğrudan ve dolaylı temasların kurulması için girişimlerde bulunmuştu. Ateşkes süresinin sona ermesine kısa süre kala Pakistanlı yetkililerden gelen açıklamalar da İslamabad’ın arabuluculuk sürecindeki rolünün devam ettiğini gösterdi.

İRAN BİR GÜN SONRA AÇIKLAMAYI YALANLADI

Pakistan kaynaklarının açıklamasından bir gün sonra Reuters’a konuşan üst düzey bir İranlı yetkili ise ABD ile ateşkes görüşmelerinin sürdüğü yönündeki bilgiyi reddetti. Yetkili, Tahran ile Washington arasında ateşkesin uzatılmasına ilişkin görüşmeler yürütülmediğini söyledi.

İranlı yetkili, ABD’nin daha önce üzerinde uzlaşılan şartlara geri dönmesi konusunda da herhangi bir gelişme yaşanmadığını belirtti. Yetkili, söz konusu başlıkta “kesinlikle hiçbir ilerleme olmadığını” ifade ederek Pakistanlı kaynakların ateşkesin uzatılmasına yönelik uzlaşma sağlandığı yönündeki açıklamasını yalanladı.

TRUMP HÜRMÜZ VURGUSU YAPIYOR

ABD Başkanı Donald Trump ise süreçte Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrol ve hakimiyet konusunu öne çıkarıyor. Trump, ABD’nin Hürmüz üzerinde hakim durumda olduğunu savunurken, Washington ile Tahran arasındaki görüş ayrılıklarının merkezinde yer alan başlıklardan biri de boğazdan geçiş özgürlüğü olmaya devam ediyor.

Hürmüz Boğazı, dünyanın en stratejik enerji arzı ve ticaret rotalarından biri olması nedeniyle ABD ile İran arasındaki müzakerelerde temel anlaşmazlık alanlarından biri haline geldi. Taraflar arasında daha önce başlayan görüşmeler de güvenlik garantileri ile Hürmüz Boğazı’ndan geçiş özgürlüğü konularındaki görüş ayrılıkları nedeniyle tıkanmıştı.

İRAN: ABD ŞARTLARA UYMADIKÇA MÜZAKERE YOK

İran yönetimi ise ABD’nin üzerinde uzlaşılan şartlara dönmediği sürece yeni bir anlaşma veya müzakere sürecinin söz konusu olmayacağını belirtiyor. Reuters’a konuşan İranlı yetkilinin açıklaması da Tahran’ın Washington’dan öncelikle mevcut uzlaşı koşullarına uymasını beklediğini ortaya koydu.

Tahran’ın tutumu, Pakistanlı kaynakların ateşkesin uzatılması konusunda anlaşmaya varıldığı yönündeki açıklamasıyla çelişiyor. Ateşkesin sona ermesine yaklaşılırken Washington, Tahran ve arabuluculuk yapan İslamabad’dan gelen farklı açıklamalar, anlaşmanın süresine ilişkin net bir ortak açıklamanın henüz ortaya çıkmadığını gösteriyor.

PAKİSTAN: TARAFLARI MÜZAKERE MASASINA GETİRMEYE ÇALIŞIYORUZ

Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tahir Hüseyin Andrabi de haftalık basın toplantısında Orta Doğu’daki gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulunmuştu. Andrabi, Pakistan’ın ABD ile İran’ı yeniden müzakere masasına getirmek için girişimlerini sürdürdüğünü ifade etmişti.

“Pakistan, tarafları ABD ile İran müzakere masasına getirmek için her türlü çabada bulunuyor” diyen Andrabi, ülkesinin bölgede barış ve istikrarın sağlanmasına yönelik çalışmalar yürüttüğünü belirtmişti. Andrabi ayrıca doğrudan ve dolaylı kanallar aracılığıyla meselenin çözüme kavuşturulabilmesi için yapıcı diyaloğun devam etmesini sağlamaya çalışacaklarını kaydetmişti.

ABD VE İRAN NİSAN AYINDA ATEŞKESE VARMIŞTI

ABD ile İran, 28 Şubat 2026’da başlayan savaşın ardından nisan ayında Pakistan’ın arabuluculuğuyla ateşkes anlaşmasına vardı. Taraflar daha sonra 17 Haziran’da nihai bir anlaşmaya yönelik müzakerelerin başlamasını öngören bir mutabakat zaptı imzaladı.

Müzakerelerde ilerleyen süreçte güvenlik garantileri ve Hürmüz Boğazı’ndan geçiş özgürlüğü konularında anlaşmazlık yaşandı. Dünyanın en önemli enerji arzı ve ticaret güzergahlarından biri olan Hürmüz Boğazı’nın statüsüne ilişkin görüş ayrılıkları, Washington ile Tahran arasındaki temasların tıkanmasının temel nedenleri arasında yer aldı.

8 TEMMUZ İLE 24 TEMMUZ ARASINDA KARŞILIKLI SALDIRILAR YAŞANDI

Ateşkes ve müzakere sürecindeki anlaşmazlıkların ardından ABD ile İran arasında 8 Temmuz ile 24 Temmuz tarihleri arasında yeniden askeri saldırılar gerçekleşti. Washington, İran toprakları içerisindeki hedeflere yönelik operasyonlar düzenledi.

Tahran ise ABD’nin saldırılarına Ürdün, Bahreyn ve Kuveyt dahil çeşitli Arap ülkelerinde bulunan Amerikan askeri tesisleri ve teçhizatını hedef alan saldırılarla karşılık verdi. Karşılıklı askeri operasyonların ardından ateşkesin geleceği yeniden diplomatik temasların temel gündemlerinden biri haline geldi.

ATEŞKESİN GELECEĞİNE İLİŞKİN ÇELİŞKİLİ AÇIKLAMALAR

Son açıklamalarla birlikte ateşkesin uzatılıp uzatılmadığı konusunda Pakistan ile İran kaynaklarından farklı bilgiler geldi. Pakistanlı yetkililer tarafların uzatma konusunda uzlaştığını belirtirken, İranlı üst düzey yetkili herhangi bir ateşkes görüşmesinin yürütülmediğini ve ABD’nin uzlaşı şartlarına dönmesi konusunda ilerleme sağlanmadığını açıkladı.

Washington tarafında Trump’ın Hürmüz üzerindeki hakimiyet vurgusu sürerken, Tahran ABD’nin mevcut şartlara uymadığı sürece anlaşma ya da müzakere olmayacağını bildiriyor. Taraflardan ateşkesin süresinin uzatıldığına ilişkin ortak ve aynı yönde bir açıklama gelmiş değil.

PUTİN ASKERİ ÜNİFORMAYLA TATBİKATI İZLEDİ

Pasifik Filosu’nun tatbikatını yerinde takip eden Putin, Deniz Kuvvetleri üniforması giyerek “Varyag” kruvazöründeki görüşmelere katıldı. Amiral Viktor Liina, filonun yürüttüğü çalışmalar ve bölgedeki askeri faaliyetler konusunda Putin’e sunum yaptı. Rus lider de görüşmeler sırasında Asya Pasifik bölgesindeki güvenlik durumu, NATO’nun bölgedeki varlığı, Arktik rotaları ve Japonya ile ilişkiler hakkında açıklamalarda bulundu.

Putin’in ziyareti sırasında Rusya’nın Pasifik bölgesindeki askeri kapasitesi ve deniz kuvvetlerinin faaliyetleri de gündeme geldi. Rusya yönetimi, Pasifik Filosu’nun modernizasyonuna devam edilmesini ülkenin doğu sınırları ve deniz yollarının güvenliği açısından yürütülen çalışmaların bir parçası olarak ele alıyor.

“ASYA PASİFİK’TE ÇATIŞMA POTANSİYELİ ARTIYOR”

Asya Pasifik bölgesindeki güvenlik ortamına ilişkin konuşan Putin, bölgede çatışma potansiyelinin arttığını savundu. NATO’nun Asya Pasifik’e daha fazla dahil olduğunu söyleyen Putin, bölgede yeni askeri ve siyasi blokların oluşturulduğunu ve Rusya’nın tehdit olarak değerlendirdiği yeni silah sistemlerinin konuşlandırıldığını ifade etti.

Rusya Devlet Başkanı, Arktik bölgesindeki gelişmelere de değinerek Kuzey Deniz Yolu’nun kullanımı konusunda gerginlik oluşturulduğunu ileri sürdü. Arktik’te halihazırda çözülmesi gereken çeşitli meselelerin bulunduğunu söyleyen Putin, Moskova’nın bölgedeki işbirliğini uluslararası deniz hukuku çerçevesinde sürdürmeye hazır olduğunu belirtti.

ÇİN VE HİNDİSTAN İLE ARKTİK İŞBİRLİĞİ MESAJI

Putin, Rusya’nın Arktik’te farklı ülkelerle ortak çalışmalar yürütmeye açık olduğunu ifade ederek Çin ve Hindistan’ın yanı sıra Moskova’nın dost olarak tanımladığı diğer ülkelerin de Kuzey Deniz Yolu ve bölgedeki projeler konusunda Rusya ile çalışmak istediğini söyledi. Rus lider, işbirliğinin uluslararası deniz hukukuna uygun şekilde yürütülmesi gerektiğini belirtti.

Arktik ve Asya Pasifik başlıklarını birlikte değerlendiren Putin, Rusya’nın deniz ulaşım güzergahları ve bölgesel güvenlikle ilgili gelişmeleri yakından izlemeye devam edeceğini kaydetti. Pasifik Filosu’nun faaliyetleri de söz konusu güvenlik yaklaşımı kapsamında ele alındı.

PUTİN’DEN JAPONYA’YA KURİL ADALARI MESAJI

Japonya ile ilişkiler hakkında da konuşan Putin, Tokyo yönetiminin Ukrayna’daki gelişmeler nedeniyle Rusya’ya yönelik uyguladığı yaptırımları “temelsiz” olarak nitelendirdi. Japonya’nın askeri doktrininde Rusya’yı tehdit kaynağı olarak gösterdiğini söyleyen Putin, Moskova’nın Japonya’ya yönelik bir tehdit oluşturmadığını savundu.

Putin, iki ülke arasındaki toprak anlaşmazlığına da değinerek Japonya’nın Rusya’ya yönelik toprak talebinin bulunduğunu söyledi ve Kuril Adaları’nı işaret etti. Rus lider, söz konusu meselenin İkinci Dünya Savaşı’nın ardından oluşan durumun bir sonucu olduğunu ve uluslararası belgelerde yer aldığını belirtti. Moskova’nın anlaşmazlığın çözümüne yönelik görüşmelere açık olduğunu da ifade etti.

BARIŞ ANLAŞMASI SÜRECİNİ HATIRLATTI

Putin, Sovyetler Birliği döneminde Japonya ile barış anlaşmasına giden yolu açması amaçlanan ortak deklarasyonun imzalandığını hatırlattı. Japonya’nın daha sonra söz konusu deklarasyon doğrultusunda ilerlemekten vazgeçtiğini savunan Putin, Rusya’nın ilerleyen dönemde Japon hükümetinin talebi üzerine barış anlaşmasına ulaşmanın yollarını görüşmek amacıyla diyaloğu yeniden başlattığını söyledi.

Japonya’nın yaklaşımının daha sonra yeniden değiştiğini ileri süren Putin, mevcut güvenlik şartları nedeniyle Rusya’nın Pasifik Filosu’nu geliştirmeye ve modernize etmeye devam edeceğini bildirdi. Açıklamalarında Japonya ile yaşanan anlaşmazlığı bölgedeki genel güvenlik ortamıyla birlikte ele aldı.

AB’YE RUS GEMİLERİ KONUSUNDA KARŞILIK UYARISI

Putin’in açıklamalarındaki bir diğer başlık Avrupa ülkelerinin Rus ticari gemilerine yönelik uygulamaları oldu. Bazı ülkelerin uluslararası deniz hukukunu ihlal ederek Rus ekonomik kuruluşlarına ait gemilerin hareketlerini kısıtlamaya çalıştığını savunan Putin, Rus gemilerine el konulması ve taşıdıkları malların satılması yönünde planların bulunduğunu ileri sürdü. Reuters, açıklamaların Avrupa Birliği’nin Rusya’nın yaptırımları aşmak için kullandığını belirttiği “gölge filo” üzerindeki baskıyı artırdığı dönemde yapıldığını aktardı.

Putin, gemilere el konulmasını “korsanlık ve soygun” olarak nitelendirerek böyle bir uygulamanın hayata geçirilmesi durumunda Rusya’nın karşılık vereceğini söyledi. Rusya’nın yanıtının yalnızca kendi gemilerinin hedef alındığı sularda gerçekleşmek zorunda olmadığını belirten Putin, Moskova’nın uygun gördüğü yerde karşılık verebileceğini ifade etti. Rus lider ayrıca konuyla ilgili Rusya Savunma Bakanlığına talimat verdiğini açıkladı.

PASİFİK FİLOSU YABANCI GEMİLERİ DENETLEMEYE HAZIR OLDUĞUNU BİLDİRDİ

Pasifik Filosu Komutanı Viktor Liina da görüşmede Batılı ülkelerin üçüncü ülkelerin bayraklarını taşıyan gemileri kendi ticari faaliyetleri için kullandığını söyledi. Liina, aynı terminoloji kullanıldığında söz konusu gemilerin de Batılı ülkelerin “gölge filosu” olarak nitelendirilebileceğini savundu.

Liina, Rus Pasifik Filosu’nun Moskova’nın “dost olmayan ülkeler” olarak tanımladığı devletlerle bağlantılı gemileri denetleme ve alıkoyma kapasitesine sahip olduğunu belirtti. Filonun Asya Pasifik bölgesindeki deniz trafiğini analiz ettiğini aktaran Liina, yabancı ülkelerle bağlantılı gemilerin rotaları, yükleri ve sahiplik bilgileri konusunda çalışma yürüttüklerini söyledi.

RUSYA DIŞİŞLERİ BAKANLIĞINDAN AB’YE ELEŞTİRİ

Rusya Dışişleri Bakanlığı da Avrupa Birliği’nin Akdeniz’de yürüttüğü EUNAVFOR MED Irini operasyonuna ilişkin açıklama yaptı. Moskova yönetimi, söz konusu operasyonun yabancı ticari gemilere yönelik hukuka aykırı denetimler için kullanıldığını ileri sürdü. Rusya, Avrupa Birliği’ni ticari deniz taşımacılığını baskı altına almak ve seyrüsefer serbestisini engellemekle suçladı.

Reuters’a göre Avrupa Birliği, Rusya’nın yaptırımları aşmasında kullanıldığını savunduğu yüzlerce gemiye yönelik yaptırımlarını genişletirken bazı gemiler ve mürettebatları da kontroller için alıkonuldu. Putin ise Rusya’nın güvenliğinin sağlanması konusunda komşu ülkelerle karşılıklı kabul edilebilir uzlaşılara açık olduklarını söyledi.

TRUMP: HÜRMÜZ BOĞAZI’NDA TAM KONTROLE SAHİBİZ

Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada ABD’nin Hürmüz Boğazı üzerinde “tam kontrole” sahip olduğunu belirtti. ABD Başkanı, Washington’ın söz konusu kontrolü sürdürme niyetinde olduğunu da kaydetti. İran ise ABD’nin boğaz üzerindeki tam kontrol iddiasına karşı farklı bir tutum sergiliyor ve bölgedeki etkinliğinin devam ettiğini savunuyor.

ABD ile İran arasındaki anlaşmazlığın merkezindeki Hürmüz Boğazı, bölgedeki deniz trafiği açısından kritik önem taşımaya devam ediyor. Gemi trafiğinin savaş öncesindeki seviyelerin oldukça altında kaldığına ilişkin veriler bulunurken, bazı ticari gemiler geçiş konusunda temkinli davranıyor.

ABD DONANMASININ ABLUKASINI “ÇELİKTEN DUVAR” OLARAK TANIMLADI

ABD Donanmasının bölgede uyguladığı ablukaya da değinen Trump, söz konusu askeri uygulamanın “çelikten bir duvar” olarak nitelendirildiğini söyledi. İran’ın ABD’nin oluşturduğu askeri düzene karşı koyabilecek durumda olmadığını öne süren Trump, Washington’ın Hürmüz Boğazı çevresindeki deniz gücünün üstün olduğunu savundu.

Trump’ın açıklamalarına karşın Hürmüz Boğazı’ndaki fiili durum konusunda tarafların farklı iddiaları bulunuyor. İran yönetimi boğaz üzerindeki etkisinin sürdüğünü savunurken, uluslararası gemi hareketlerine ilişkin veriler de bölgedeki ticari trafiğin normal seviyelere dönmediğini gösteriyor.

“İRAN’IN DONANMASI VE HAVA KUVVETLERİ KALMADI”

Trump, açıklamasının devamında İran’ın askeri kapasitesine ilişkin iddialarını sıraladı. İran’ın donanmasının ve hava kuvvetlerinin kalmadığını ileri süren ABD Başkanı, ülkede görev yapan bazı askerlerin maaşlarını alamadığını da savundu. Trump ayrıca İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun ağır hasar aldığını ve birliklerin dağıldığını iddia etti.

İran yönetiminin mevcut durumuna da değinen Trump, ülkenin yönetim yapısında belirsizlik bulunduğunu öne sürdü. ABD Başkanı’nın İran’ın askeri kapasitesine ilişkin ifadeleri kendi değerlendirmeleri ve iddiaları olarak kamuoyuna yansırken, Tahran yönetimi Washington’ın Hürmüz Boğazı ve İran’ın gücü konusundaki açıklamalarına karşı çıkıyor.

TRUMP’TAN İRAN EKONOMİSİNE İLİŞKİN İDDİALAR

İran ekonomisini de hedef alan Trump, ülkedeki ekonomik şartların ağırlaştığını ve enflasyonun yüzde 300 seviyesine ulaştığını iddia etti. Tahran yönetiminin elinde yalnızca “yalan haberlerin” kaldığını savunan ABD Başkanı, İran’ın ekonomik ve askeri açıdan önemli ölçüde güç kaybettiğini ileri sürdü. Trump’ın ekonomiyle ilgili söz konusu rakamları kendi açıklamasında dile getirdiği iddialar arasında yer aldı.

Trump, İran’ı “sadece konuşan ve eyleme geçemeyen” bir ülke olarak nitelendirerek Tahran’ın artık Orta Doğu’daki eski konumunda olmadığını savundu. ABD Başkanı açıklamasını “Allah’a şükürler olsun” ifadesiyle tamamladı.

ABD VE İRAN ARASINDA HÜRMÜZ BOĞAZI ANLAŞMAZLIĞI SÜRÜYOR

ABD ile İran arasında daha önce sağlanan geçici anlaşmanın yeniden yürürlüğe konulmasına yönelik görüşmeler konusunda taraflardan farklı açıklamalar geldi. Reuters’ın 12 Ağustos 2026 tarihli haberine göre İranlı üst düzey bir kaynak, geçici barış anlaşmasının yeniden canlandırılması konusunda ilerleme sağlanmadığını bildirdi. Washington ile Tahran ayrıca Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, limanlara yönelik abluka ve dondurulmuş varlıklar gibi başlıklarda birbirlerini yükümlülüklerini yerine getirmemekle suçluyor.

ABBAS İÇİN CUMHURBAŞKANLIĞI KÜLLİYESİ’NDE RESMİ TÖREN

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ı Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde resmi törenle karşıladı. Abbas’ın makam aracını Cumhurbaşkanlığı Külliyesi önündeki caddede karşılayan süvariler, araca protokol kapısına kadar eşlik etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Abbas’ı Külliye’nin ana giriş kapısında karşılarken, iki liderin tören alanındaki yerlerini almasının ardından bando Türkiye ve Filistin’in milli marşlarını çaldı.

Törende tarihteki 16 Türk devletini temsil eden bayraklar ve askerler yer aldı, 21 pare top atışı gerçekleştirildi. Mahmud Abbas, Muhafız Alayı Tören Kıtası’nı “Merhaba asker” diyerek selamladı. Erdoğan ve Abbas daha sonra birbirlerine heyetlerini takdim etti. İki lider, törenin ardından Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nin merdivenlerinde Türk ve Filistin bayraklarının önünde tokalaşarak basın mensuplarına poz verdi.

ERDOĞAN: NETANYAHU ÇATIŞMADAN NEMALANIYOR

Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Mahmud Abbas, gerçekleştirdikleri ikili görüşmenin ardından ortak basın toplantısı düzenledi. Erdoğan, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun bölgedeki çatışmalardan nemalandığını belirterek, “Ne yaparsa yapsın muvaffak olamayacak. Onlar yok etmeye çalıştıkça, Filistin davası gönüllerde büyüyecek” ifadelerini kullandı.

Erdoğan, Netanyahu hükümetinin Batı Şeria ve Kudüs’teki uygulamalarını sürdürdüğünü belirterek, “Soykırımcı Netanyahu hükümeti tüm dünyanın gözleri önünde Batı Şeria ve Kudüs’teki hukuk dışı tasarruflarını sürdürüyor. BM verilerine göre sadece 2026 yılında yerleşimci terörü ve yıkımlar nedeniyle yaklaşık 3 bin 800 Filistinli yerlerinden edildi. Buna kayıtsız kalmak mümkün değildir” dedi.

“FİLİSTİN HALKI DİMDİK AYAKTADIR”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, yaşanan gelişmelere rağmen Filistin halkının mücadelesini sürdürdüğünü ifade ederek, “Tüm bunlara rağmen Filistin halkı dimdik ayaktadır. 1967 sınırları temelinde başkenti Doğu Kudüs olan, bağımsız ve coğrafi bütünlüğü haiz Filistin devletinin vücut bulması için kararlılıkla mücadele edeceğiz” diye konuştu.

Mescid-i Aksa ve diğer kutsal mekanlara ilişkin de açıklama yapan Erdoğan, “İlk kıblemiz Mescid-i Aksa ve diğer mukaddes mekanlarda statükonun değiştirilmesine yönelik provokasyonlara özellikle şiddetle karşıyız. Filistin meselesi tüm dünyanın ortak sorumluluğudur” ifadelerini kullandı.

ERDOĞAN’DAN GAZZE’DE YENİDEN İMAR VE GÜVENLİK ÇAĞRISI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Filistin tarafının tutumuna rağmen İsrail yönetiminin saldırgan politikasını sürdürdüğünü söyledi. Erdoğan, “Filistinli kardeşlerimizin yapıcı tutumuna rağmen İsrail yönetimi uzlaşmaz ve saldırgan tavrını sürdürüyor. Gazze halkı barış istediğini açıkça ortaya koymuştur. Gazze’de yeniden imar ve güvenliğin sağlanması için gerekli koşullar derhal sağlanmalıdır” dedi.

ABBAS’TAN KUTSAL MEKANLAR VE MEKKE ANLAŞMASI AÇIKLAMASI

Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas da ortak basın toplantısında yaptığı açıklamada, İsrail’in kutsal mekanlara yönelik saldırılarını kınadıklarını belirtti. Abbas, Mekke Ortak Savunma Anlaşması’na ilişkin değerlendirmesinde, “İslam ümmetinin çıkarlarını savunmak için bir başlangıç olmasını diliyoruz” ifadelerini kullandı.

ABBAS’I HAVALİMANINDA ÖMER BOLAT KARŞILADI

Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ı Ankara’ya gelişinde Ticaret Bakanı Ömer Bolat karşıladı. Bakan Bolat, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın davetlisi olarak Türkiye’yi ziyaret eden Abbas’ı Ankara’daki yeni Etimesgut Havalimanı’nda karşıladıklarını bildirdi.

Bolat açıklamasında, Türkiye ile Filistin arasındaki kardeşlik ve dayanışma bağlarının güçlendirilmesi için çalışmaların sürdürüleceğini belirterek, siyasi, ekonomik ve insani ilişkilerin daha fazla geliştirilmesinin hedeflendiğini ifade etti. Türkiye’nin, Filistin’in özgürlüğü, bağımsızlığı ve toprak bütünlüğü sağlanana kadar Filistin halkının yanında olmaya devam edeceğini belirten Bolat, birlik ve beraberliğin devam etmesi temennisinde bulundu.

TÖRENDE ÜST DÜZEY İSİMLER DE YER ALDI

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’ndeki resmi karşılama törenine Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, Cumhurbaşkanı Dış Politika ve Güvenlik Başdanışmanı Akif Çağatay Kılıç ile Ankara Valisi Yakup Canbolat da katıldı. Erdoğan ile Abbas’ın görüşmesi ve ortak basın toplantısı, Filistin Devlet Başkanı’nın Ankara temaslarının öne çıkan bölümlerini oluşturdu.

WISCONSIN’DE DAVID CROWLEY DEMOKRATLARIN ADAYI OLDU

Wisconsin’de yakından takip edilen Demokrat Parti valilik ön seçiminde David Crowley ile Francesca Hong arasındaki yarış az farkla sonuçlandı. Associated Press ve NBC News’in projeksiyonlarına göre Milwaukee County yöneticisi Crowley, Hong’u geride bırakarak partisinin valilik adaylığını kazandı. Reuters’ın aktardığı sonuçlara göre yarış, Demokrat Parti içerisindeki ılımlı ve daha sol kanat adayların seçmen desteğini ölçen önemli ön seçimlerden biri olarak takip edildi.

Crowley, Kasım 2026’daki genel seçimde Cumhuriyetçi Parti’nin adayı ABD Temsilciler Meclisi üyesi Tom Tiffany ile karşı karşıya gelecek. Hong ise seçilmesi halinde Wisconsin’in ilk demokratik sosyalist valisi olmayı hedefliyordu.

HONG’UN PROGRAMINDA ICE’IN KALDIRILMASI DA YER ALDI

Francesca Hong, seçim kampanyasında ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Birimi ICE’ın kaldırılması, veri merkezlerine yönelik bir yıllık moratoryum uygulanması ile milyarderlerden ve şirketlerden alınan vergilerin artırılması gibi politikaları savundu. Hong’un adaylığı, Demokrat Parti seçmenleri arasında daha sol politikaların gördüğü desteğin Wisconsin’deki karşılığının da ölçüldüğü bir yarış haline geldi.

Reuters/Ipsos tarafından kısa süre önce yapılan ankette liberal Demokratların yüzde 76’sı şirketler ve milyarderlere uygulanan vergilerin artırılmasını, yüzde 72’si kürtaja erişimin genişletilmesini, yüzde 71’i ise devlet tarafından sağlanan evrensel sağlık hizmetini Demokrat adaylar açısından “temel” politikalar arasında değerlendirdi.

HONG, SANDERS VE OCASIO-CORTEZ’İN DESTEĞİNİ ALMADI

Hong’un kampanyası, Michigan’daki Demokrat Senato ön seçimini kazanan ilerici aday Abdul El-Sayed’in yarışından bazı yönleriyle ayrıldı. Hong, Vermont Senatörü Bernie Sanders ile New York Temsilcisi Alexandria Ocasio-Cortez’in desteğini almadan yarıştı.

Hong ayrıca geçmiş yıllarda sosyal medya hesabından yaptığı bazı paylaşımların yeniden gündeme gelmesi üzerine eleştirilerle karşılaştı. Kasım 2020’de COVID-19 salgınının yoğun olarak sürdüğü dönemde Şükran Günü’ne ilişkin yaptığı paylaşımlar yeniden tartışma konusu oldu. Hong, daha sonraki röportajlarında söz konusu ifadelerinden geri adım atarak bir şef olarak Şükran Günü’ne ilişkin olumlu anıları bulunduğunu, ancak günün birçok kişi açısından acı verici bir tarihi de temsil ettiğini söyledi. Şükran Günü’nün kaldırılmasını istemediğini de belirtti.

MINNESOTA’DA AMY KLOBUCHAR VALİLİK ADAYLIĞINI KAZANDI

Minnesota’da Demokrat Parti’nin valilik ön seçimini ABD Senatörü Amy Klobuchar kazandı. Klobuchar böylece kasım ayında yapılacak genel seçimlerde Demokrat Parti adına valilik yarışına katılmaya hak kazandı.

Cumhuriyetçi Parti cephesinde ise Minnesota Temsilciler Meclisi Başkanı Lisa Demuth ön seçimi kazanarak partisinin valilik adayı oldu. Demuth, yarışta Başkan Donald Trump tarafından desteklenen eski MyPillow CEO’su Mike Lindell’i geride bıraktı. Kasım seçimlerinde Minnesota valiliği için Klobuchar ile Demuth karşı karşıya gelecek.

TRUMP’IN DESTEKLEDİĞİ MIKE LINDELL ÖN SEÇİMİ KAYBETTİ

Mike Lindell, uzun süredir Donald Trump’a verdiği destekle tanınırken, 2020 başkanlık seçiminin çalındığı yönündeki asılsız iddiaları savunan isimlerden biri oldu. Trump, Lindell’in adaylığına Mayıs 2026’da açık destek vermişti. Başkan, Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda Lindell’in Minnesota’yı sevdiğini belirterek valilik yarışındaki adaylığını desteklediğini duyurmuştu.

Trump’ın desteğine rağmen Cumhuriyetçi seçmenler valilik adaylığı için Lisa Demuth’u tercih etti. Minnesota’daki sonuç, Demokratların adayı Amy Klobuchar ile Cumhuriyetçilerin adayı Demuth’un kasım ayında karşılaşmasını kesinleştirdi.

MINNESOTA’DA SENATO ÖN SEÇİMİNİ PEGGY FLANAGAN KAZANDI

Minnesota’daki Demokrat Parti Senato ön seçimi ise ilerici adayların eyaletteki desteğini gösteren bir başka yarış oldu. Minnesota Vali Yardımcısı Peggy Flanagan, daha ılımlı çizgideki Temsilciler Meclisi üyesi Angie Craig’i yenerek Demokrat Parti’nin ABD Senatosu adaylığını kazandı.

Flanagan, 2018 yılında Tim Walz ile aynı seçim listesinde Minnesota vali yardımcılığına seçilmişti. Senato yarışındaki adaylar, Demokrat Senatör Tina Smith’in Şubat 2025’te emekli olacağını açıklamasının ardından boşalacak koltuk için mücadele etti.

FLANAGAN VE CRAIG’İN ICE KONUSUNDAKİ TUTUMLARI AYRIŞTI

Demokrat Parti’nin Minnesota Senato ön seçiminde göç politikası adaylar arasındaki ayrışma başlıklarından biri oldu. Angie Craig, ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Birimi’ne bazı suçlarla itham edilen göçmenleri gözaltına alma konusunda daha geniş yetkiler sağlayan Laken Riley Yasası lehinde oy kullanan Minnesota’daki tek Demokrat olmuştu. Craig daha sonra söz konusu oyundan pişmanlık duyduğunu açıklamıştı.

Peggy Flanagan ise ICE’ın kontrolden çıktığını savunarak kurumun dağıtılması gerektiğini söyledi. Flanagan’ın ön seçimde Craig’i mağlup etmesiyle Demokrat Parti’nin Minnesota’daki Senato adayı da kesinleşti.

WISCONSIN 3. BÖGE’DE REBECCA COOKE ADAY GÖSTERİLDİ

Wisconsin’deki seçimlerde Temsilciler Meclisi yarışının adayları da şekillendi. Eyaletin 3. Kongre Bölgesi’nde Demokratlar, daha önce iki kez aynı koltuk için aday olan eski küçük işletme sahibi ve garson Rebecca Cooke’u seçti. Cooke, Kasım 2026 genel seçimlerinde 2022’den beri bölgeyi temsil eden ve Trump ile aynı siyasi çizgide yer alan Cumhuriyetçi Derrick Van Orden’a karşı yarışacak.

Cooke’un kampanyası bağış toplama konusunda Van Orden’ın önüne geçerken, Demokratik Kongre Kampanya Komitesi de adayı “Red to Blue” programına dahil etti. Program kapsamında Demokratların en rekabetçi gördüğü Temsilciler Meclisi yarışlarındaki adaylara örgütsel ve mali destek sağlanıyor. Wisconsin’in 3. Kongre Bölgesi, Kasım seçimlerinde yakından izlenecek Temsilciler Meclisi yarışlarından biri olarak öne çıkıyor.

MEKKE ORTAK SAVUNMA ANLAŞMASI NASIL ORTAYA ÇIKTI?

Erdoğan, Mekke Ortak Savunma Anlaşması fikrinin bölgede yaşanan gelişmeler sonucunda ortaya çıkan yeni şartlar ve ortak sorumluluk anlayışının sonucu olduğunu söyledi. Türkiye’nin uzun süredir bölgesel sorunların bölge ülkeleri tarafından sahiplenilerek çözüme kavuşturulmasını savunduğunu kaydeden Erdoğan, son dönemde yaşanan gelişmelerin dost ve kardeş ülkeler arasındaki dayanışmanın önemini yeniden ortaya koyduğunu belirtti. Türkiye’nin anlaşmazlıkların derinleşmesi yerine diyalog ve istişare kanallarının güçlendirilmesini savunduğunu ifade eden Erdoğan, kalıcı barışın çatışmaların sona ermesinin yanında karşılıklı güven, siyasi irade ve ortak gelecek perspektifiyle mümkün olduğunu dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın yalnızca Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın bir araya gelmesinden ibaret olmadığını belirterek bölgenin istikrarı ve halkların huzuru açısından tarihî bir sorumluluğun üstlenildiğini söyledi. Anlaşmanın bölgede huzur ve istikrar isteyen diğer ülkelere de açık olduğunu vurgulayan Erdoğan, Türkiye’nin taraf ülke sayısının artırılmasına karşı olmadığını kaydetti. Erdoğan, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın bölgede yeni bir iş birliği ve dayanışma döneminin kapısını açtığını belirterek söz konusu kapının açık tutulması yönünde iradeye sahip olduklarını ifade etti.

“VİZYONUMUZ BÜTÜN BÖLGE ÜLKELERİNİ BU ÇATININ ALTINDA TOPLAMAK”

Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın ABD ile İran arasındaki gerilim nedeniyle oluşturulup oluşturulmadığına ilişkin soruyu yanıtlayan Erdoğan, iki ülke arasındaki gerilimin bölgesel gelişmeler açısından önemli olduğunu ancak anlaşmayı yalnızca söz konusu gerilime bağlı konjonktürel bir adım şeklinde değerlendirmenin doğru olmayacağını söyledi. Anlaşmanın Birleşmiş Milletler Şartı’nın 51’inci maddesinde yer alan meşru savunma hakkını teyit ettiğini belirten Erdoğan, mekanizmanın herhangi bir ülkeyi hedef almadığını ve bölgenin huzuru, refahı ve istikrarını amaçlayan ülkelere açık olduğunu ifade etti.

Erdoğan, “Vizyonumuz üç ülkeyle sınırlı kalmayarak daha da büyümek ve mümkünse bir gün bölgedeki bütün ülkelerin bu çatının altında toplanmasını sağlamaktır” diyerek Türkiye’nin anlaşmaya yönelik uzun vadeli yaklaşımını açıkladı. Mekanizmanın geçmişinin yalnızca son dönemdeki gelişmelere dayanmadığını kaydeden Erdoğan, anlaşma konusunun Türkiye’nin hem imzacı ülkeler hem de bölgedeki diğer ülkelerle uzun süredir yaptığı görüşmelerde ele alındığını söyledi.

ERDOĞAN: DIŞARIDAN DAYATILAN REÇETELERİN SONUÇLARINI BİLİYORUZ

Cumhurbaşkanı Erdoğan, bölgede barışın, istikrarın ve güvenliğin güçlendirilmesi için ilgili ülkelerin düzenli istişare içerisinde bulunması gerektiğini uzun süredir dile getirdiklerini söyledi. Bölgesel sorunların çözümünde dışarıdan dayatılan modellerin geçmişte yol açtığı sonuçlara işaret eden Erdoğan, Türkiye’nin bölge ülkelerinin kendi iradesinin ve ortak aklının belirleyici olması yönünde politika izlediğini belirtti.

Mekke’de oluşturulan üçlü mekanizmanın günübirlik gelişmelere verilmiş bir tepki şeklinde değerlendirilemeyeceğini ifade eden Erdoğan, atılan adımın değişen bölgesel şartlar karşısında ortaya konulan stratejik bir irade olduğunu kaydetti. Türkiye’nin gerilim yerine diplomasiyi, çatışma yerine diyaloğu ve ayrışma yerine bölgesel iş birliğini desteklediğini söyleyen Erdoğan, bütün taraflarla görüşebilen bir ülke olarak kalıcı barış ve istikrar için sorumluluk üstlenmeye devam edeceklerini belirtti.

BİR ÜLKEYE YÖNELİK TEHDİT ORTAK GÜVENLİK MESELESİ SAYILACAK

Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nda taraflardan birine yönelik saldırı veya tehdidin diğer tarafları da ilgilendiren bir güvenlik meselesi olarak değerlendirilmesine ilişkin madde hakkında konuşan Erdoğan, anlaşmanın ortak savunma yaklaşımına dayandığını açıkladı. Cumhurbaşkanı, anlaşmanın Mekke’de üç kardeş ülke tarafından imzalanmasının ayrıca anlam taşıdığını söyledi.

Erdoğan, mekanizmanın temelinde kolektif caydırıcılığın bulunduğunu belirterek anlaşmanın güvenlik ve savunma alanındaki iş birliğini ilerletmesi, savunma sanayiinde ortak projelere zemin hazırlaması ve terörizmle mücadeleyi güçlendirmesinin amaçlandığını ifade etti. Anlaşmanın herhangi bir ülkeyi hedef almadığını vurgulayan Erdoğan, taraflardan herhangi birinin güvenliğine yönelik tehdidin diğer taraflar tarafından da ortak güvenlik meselesi olarak değerlendirileceğini söyledi.

“BİRİMİZİN GÜVENLİĞİ HEPİMİZİN GÜVENLİĞİDİR”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, anlaşmadaki ortak güvenlik hükmünün yalnızca askerî açıdan ele alınmaması gerektiğini belirterek asıl amacın caydırıcılığı artırmak, tarafların güvenliğini karşılıklı dayanışma içerisinde güçlendirmek ve bölgesel istikrarı korumak olduğunu söyledi. Türkiye’nin savunma ve güvenlik alanındaki çalışmalarını dost ve kardeş ülkelerle yaptığı iş birlikleriyle bölgesel barış ve istikrara katkı sağlayacak şekilde sürdürdüğünü ifade etti.

Anlaşmaya imza atan ülkelerin birbirlerine tehdit oluşturmama ve karşılıklı güvenliği destekleme taahhüdünde bulunduğunu aktaran Erdoğan, Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın temel mesajını “Birimizin güvenliği hepimizin güvenliğidir” sözleriyle açıkladı. Erdoğan, söz konusu anlayışın kapsayıcı şekilde uygulanması halinde bölgede kalıcı barış, istikrar ve refah ortamının oluşturulabileceğini belirtti.

“BÖLGENİN GELECEĞİ BÖLGE ÜLKELERİNİN İRADESİNDEN BAĞIMSIZ ŞEKİLLENDİRİLEMEZ”

Orta Doğu ülkelerinin güvenlik ve istikrar konusunda daha fazla sorumluluk üstlenmesine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Erdoğan, bölge ülkelerinin kendi güvenliklerinin, istikrarlarının ve geleceklerinin sorumluluğunu daha fazla üstlenmesi gerektiğini söyledi. Bölgedeki sorunları en iyi bölge ülkelerinin ve halklarının bildiğini kaydeden Erdoğan, bölgesel gelişmelerin küresel sonuçlar doğurabilmesine rağmen bölgesel sahiplenme, dayanışma ve ortak iradenin güçlendirilmesinin küresel istikrara da katkıda bulunacağını belirtti.

Türkiye’nin bölge ülkelerinin kendi aralarında daha güçlü ve kalıcı mekanizmalar oluşturmasına önem verdiğini aktaran Erdoğan, mevcut iş birliklerinin kurumsal hale getirilmesi gerektiğini ifade etti. Erdoğan, bölgedeki ülkelerin güvenliklerini ve ekonomik istikrarlarını kendi aralarında kuracakları kurumsal ilişkiler yoluyla güvence altına almalarının önemine dikkat çekerek bölgenin geleceğinin, bölge ülkelerinin iradesinden bağımsız şekilde oluşturulamayacağını söyledi.

DIŞLAYICI BLOKLAR YERİNE BÖLGESEL İŞ BİRLİĞİ MESAJI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye’nin hedefinin dışlayıcı bloklaşmalar oluşturmak olmadığını belirtti. Egemenliğe ve toprak bütünlüğüne saygı, karşılıklı güven ve ortak çıkarlara dayalı bir bölgesel iş birliği düzeninin amaçlandığını kaydeden Erdoğan, Türkiye’nin gerektiğinde sorumluluk almaya ve bölgesel barış, güvenlik ve istikrar için diplomatik girişimlerini sürdürmeye devam edeceğini ifade etti.

Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın da aynı yaklaşım doğrultusunda değerlendirildiğini belirten Erdoğan, mekanizmanın taraf ülkeler arasında savunma alanıyla sınırlı olmayan daha kapsamlı bir dayanışmanın kurumsallaştırılmasına katkı sağlamasının amaçlandığını anlattı.

KÖRFEZ GÜVENLİĞİ VE KÜRESEL EKONOMİ VURGUSU

Erdoğan, Mekke Anlaşması’nın Körfez bölgesinde güvenliğin güçlendirilmesine katkı sağlayacağına inandığını belirtti. Körfez güvenliğinin yalnızca bölge ülkeleri açısından değil küresel ekonomi ve uluslararası ticaret bakımından da önemli olduğunu ifade eden Cumhurbaşkanı, enerji arz güvenliği, deniz yollarının güvenliği, ticaretin sürekliliği ve küresel ekonomik istikrarın bölgedeki huzurla doğrudan bağlantılı olduğunu söyledi.

Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın ortak güvenlik ve dayanışma anlayışını güçlendirmesinin amaçlandığını kaydeden Erdoğan, güvenlik ile ekonomik kalkınmanın birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini söyledi. Siyasi istikrar ile ekonomik kalkınmanın birlikte ilerlediğini ifade eden Erdoğan, Avrupa’nın büyük savaşların ardından güvenlik, istikrar ve ekonomik entegrasyon yoluyla refaha ulaştığını hatırlatarak bölge ülkelerinin aynı noktaya ağır çatışmalar yaşamadan ulaşabileceğini belirtti.

KÖRFEZ ASYA, AVRUPA VE AFRİKA ARASINDA STRATEJİK KONUMDA

Cumhurbaşkanı Erdoğan, huzurun bulunmadığı bir ortamda ticaretin, yatırımların ve refahın sürdürülebilir olamayacağını söyledi. Körfez’in istikrarının Asya, Avrupa ve Afrika arasındaki ekonomik bağlantıların güvenliği bakımından stratejik önem taşıdığını belirten Erdoğan, Türkiye’nin Körfez’deki barış ve istikrarı kendi güvenlik ve bölgesel barış yaklaşımından ayrı değerlendirmediğini kaydetti.

Türkiye’nin gerekli sorumlulukları almaya ve diplomatik çalışmalarını sürdürmeye devam edeceğini ifade eden Erdoğan’ın açıklamaları, Mekke Anlaşması’nın yalnızca askerî güvenlik çerçevesinde değil enerji, ticaret ve ekonomik istikrar açısından da ele alındığını ortaya koydu.

“HÜRMÜZ BOĞAZI KÜRESEL EKONOMİNİN ATAR DAMARLARINDAN BİRİ”

Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelere ilişkin soruyu da yanıtlayan Erdoğan, boğazın yalnızca bölgesel değil küresel öneme sahip stratejik bir geçiş noktası olduğunu söyledi. Küresel enerji arzı ve uluslararası ticaret açısından taşıdığı öneme dikkat çeken Erdoğan, bölgede yaşanan gerilimlerin etkilerinin yalnızca çevre ülkelerle sınırlı kalmadığını, petrol fiyatları üzerinden bütün dünyada hissedildiğini ifade etti.

Erdoğan, Hürmüz Boğazı’nı “küresel ekonominin adeta atar damarlarından biri” olarak nitelendirerek mevcut gerilimin sona ermesi ve boğazın yeniden güvenli, istikrarlı ve kesintisiz biçimde uluslararası ticarete hizmet etmesi yönündeki beklentisini dile getirdi. Söz konusu hedefin tarafların sağduyulu davranmasına ve diplomasi kanallarının açık tutulmasına bağlı olduğunu ifade etti.

HÜRMÜZ, UKRAYNA VE FİLİSTİN İÇİN DİPLOMASİ MESAJI

Türkiye’nin gerilimin tırmanmasını desteklemediğini kaydeden Erdoğan, bütün taraflarla diyalog kurarak sorunların müzakere yoluyla çözülmesini savunduklarını söyledi. Tarafları aynı masa etrafında buluşturmaya çalıştıklarını ifade eden Cumhurbaşkanı, Hürmüz Boğazı’nın yanı sıra Ukrayna ve Filistin’de de kalıcı çözüm yolunun çatışmadan değil diplomasiden geçtiğini belirtti.

Hürmüz gibi kritik bir su yolunun güvenliğinin sağlanmasında bölge ülkelerine önemli sorumluluk düştüğünü söyleyen Erdoğan, bölgesel sahiplenmenin ve ortak güvenlik anlayışının güçlendirilmesinin boğazın istikrarına katkı sağlayacağını ifade etti. Erdoğan, hedefin Hürmüz Boğazı’nın yeniden güvenli ve istikrarlı normal seyrine dönmesi ve söz konusu durumun kalıcı hale gelmesi olduğunu kaydetti.

SUUDİ ARABİSTAN İLE İLİŞKİLERE “STRATEJİK” TANIMI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki ilişkileri ortak tarih, kardeşlik bağları ve karşılıklı çıkarların şekillendirdiği stratejik bir ilişki olarak nitelendirdi. İki ülkenin yalnızca dost ve kardeş olmadığını, bölgesel barış, istikrar ve refah bakımından önemli sorumluluklar taşıdığını ifade eden Erdoğan, ilişkilerde son dönemde yakalanan ivmeden memnun olduklarını söyledi.

Siyasi diyaloğun güçlendirilmesinin yanında ekonomi, ticaret, yatırım, savunma sanayii, enerji ve turizm alanlarındaki iş birliğinin de geliştirildiğini belirten Erdoğan, Suudi Arabistan ile ilişkilerin dönemsel gelişmeler yerine uzun vadeli ortak menfaatler ve karşılıklı saygı temelinde ele alındığını kaydetti.

TÜRKİYE-SUUDİ ARABİSTAN İŞ BİRLİĞİNDE YENİ ADIMLAR

Bölgenin ciddi sınamalardan geçtiği bir dönemde Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki yakın istişare ve iş birliğinin daha fazla önem kazandığını belirten Erdoğan, Mekke Anlaşması’nın başta savunma olmak üzere iki ülke arasındaki ilişkilerin farklı alanlarda güçlendirilmesine katkı sağlayacağını söyledi.

Türkiye’nin Suudi Arabistan’ın ve diğer bölge ülkelerinin istikrar ve güvenliğine önem verdiğini aktaran Erdoğan, bölgede ortaya çıkan krizlerin özellikle göç ve terör başta olmak üzere etkilerinin bütün ülkeler tarafından hissedildiğini ifade etti. Cumhurbaşkanı, önümüzdeki dönemde Türkiye-Suudi Arabistan ilişkilerini daha ileri seviyeye taşıyacak yeni adımların atılacağını söyledi.

ERDOĞAN’DAN LÜBNAN MESAJI

Lübnan’daki gelişmeleri de değerlendiren Erdoğan, ülkenin Türkiye açısından yalnızca coğrafi olarak yakın değil tarihsel bağların bulunduğu dost ve kardeş bir ülke olduğunu belirtti. Lübnan’ın huzurunun, güvenliğinin ve istikrarının bütün bölge açısından önem taşıdığını ifade eden Cumhurbaşkanı, ülkenin egemenliğinin, siyasi birliğinin ve toprak bütünlüğünün korunması gerektiğini söyledi.

Lübnan’ın iç meselelerinin dış müdahaleler veya askerî yöntemlerle daha karmaşık hale getirilmesine ve ülkenin dış güçlerin rekabet alanına dönüşmesine karşı olduklarını belirten Erdoğan, Lübnan’ın geleceğine yönelik kararları Lübnan halkının kendi iradesiyle alması gerektiğini ifade etti. İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının sona ermesi gerektiğini söyleyen Erdoğan, ülkede ateşkes sağlanması amacıyla yürütülen görüşmeleri olumlu karşıladıklarını kaydetti.

“ARZUMUZ LÜBNAN’IN YENİDEN İSTİKRARA KAVUŞMASI”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Orta Doğu’nun geleceğinin sürekli çatışmalar, yıkımlar ve acılarla şekillenmemesi gerektiğini belirterek bölgenin barış, huzur ve refaha ihtiyacı olduğunu söyledi. Türkiye’nin diplomatik çalışmalarının merkezinde söz konusu yaklaşımın bulunduğunu kaydeden Erdoğan, uzun yıllardır savaş ve çatışmalarla anılan bölgedeki tablonun değiştirilmesi gerektiğini ifade etti.

Türkiye’nin Lübnan’ın yeniden istikrara kavuşmasını, kurumlarının güçlenmesini ve halkının geleceğe güven içerisinde bakabilmesini istediğini söyleyen Erdoğan, ihtiyaç duyulan teknik desteği sağlamaya ve iş birliğini geliştirmeye hazır olduklarını belirtti. Erdoğan, söz konusu iradeyi Türkiye’de ağırlanan Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun ve Başbakan Nevaf Selam’a da aktardıklarını ifade etti.

SURİYE’DEKİ DEĞİŞİM SÜRECİNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Suriye’de yaşanan değişim sürecini Suriye halkının kendi geleceğini belirleme iradesi bakımından tarihî bir dönüm noktası olarak değerlendirdi. Türkiye’nin sürecin başından itibaren Suriye’nin toprak bütünlüğünü, siyasi birliğini ve egemenliğini savunduğunu belirten Erdoğan, ülkede yıllarca devam eden savaş, terör ve istikrarsızlığın bütün bölgeye ağır bedeller ödettiğini söyledi.

Suriye’de yeni bir dönemin başladığını kaydeden Erdoğan, sürecin kalıcı barışa, istikrara ve yeniden imara zemin hazırlamasını istediklerini ifade etti. Türkiye’nin güvenliğini tehdit edecek yapıların Suriye’nin kuzeyinde veya ülkenin başka bölgelerinde varlık göstermesine izin vermeyeceklerini belirten Erdoğan, Suriye’nin toprak bütünlüğü kadar Türkiye’nin millî güvenliğinin de önem taşıdığını vurguladı.

ARALIK 2024’TEN SONRA SURİYE’DE YENİ DÖNEM

Erdoğan, Suriye’nin Aralık 2024’ten itibaren güvenlik koşullarının iyileştirilmesi, ekonomik kalkınma zemininin oluşturulması ve toplumsal uzlaşının sağlanması yönünde mesafe katettiğini söyledi. Bölgesel sahiplenmenin ve Suriye hükümetinin arkasında oluşturulan bölgesel desteğin söz konusu süreçte rol oynadığını belirtti.

Suriye hükümetinin bölgesel ve uluslararası toplumla ilişkilerini geliştirerek sürdürülebilir istikrar ve güvenlik gündemine odaklandığını ifade eden Erdoğan, ülkenin yeni çatışmaların dışında kalma yönünde ilerlediğini söyledi. Suriye’nin normalleşmesinin artık bütün bölge açısından stratejik önem taşıyan bir konu olduğunu belirten Cumhurbaşkanı, ülkenin istikrarsızlık yerine bağlantısallık ve kalkınma projeleriyle anılmaya başladığını kaydetti.

TÜRKİYE SURİYE İÇİN BÖLGESEL VE ULUSLARARASI ORTAKLARLA ÇALIŞACAK

Türkiye’nin Suriye’nin istikrarı, yeniden ayağa kalkması ve bölgesel barışın güçlendirilmesi için sorumluluk almaya devam edeceğini belirten Erdoğan, bölgesel ve uluslararası ortaklarla iş birliği içerisinde hareket etme iradesine sahip olduklarını ifade etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Suriye’de açılan yeni dönemin yeni çatışmalar ve acılar yerine barış, kardeşlik, egemenlik ve ortak gelecek anlayışıyla şekillenmesi gerektiğini söyledi. Mülakat boyunca bölgesel sorunların çözümünde ortak güvenlik, yerel sahiplenme, diyalog ve diplomasi vurgusunu öne çıkaran Erdoğan, Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nı da söz konusu yaklaşımın kurumsal adımlarından biri olarak tanımladı.

FİDAN’IN TRABLUS TEMASLARI SÜRÜYOR

Resmi temaslarda bulunmak üzere Libya’ya giden Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın ziyaret programındaki görüşmeler başkent Trablus’ta gerçekleştiriliyor. Fidan’ın temasları kapsamında Libya Ulusal Birlik Hükümeti’nin üst düzey isimleriyle bir araya gelmesi, ziyaretin diplomatik gündemini oluşturuyor.

Bakan Fidan, Trablus’taki programı çerçevesinde ilk olarak Libya Ulusal Birlik Hükümeti Başbakanı Abdülhamid Dibeybe ile görüşme gerçekleştirdi. Görüşmenin ardından temaslarını sürdüren Fidan, bu kez Dibeybe’nin Ulusal Güvenlik Danışmanı İbrahim Dibeybe ile görüştü.

İBRAHİM DİBEYBE İLE BİR ARAYA GELDİ

Hakan Fidan ile İbrahim Dibeybe arasındaki görüşme, Libya’daki resmi temaslar kapsamında gerçekleştirildi. İbrahim Dibeybe, Libya Ulusal Birlik Hükümeti Başbakanı Abdülhamid Dibeybe’nin Ulusal Güvenlik Danışmanı olarak görev yapıyor.

Fidan’ın İbrahim Dibeybe ile yaptığı görüşme, aynı gün içerisinde Libya Ulusal Birlik Hükümeti yönetimiyle gerçekleştirilen diplomatik temasların devamı niteliğinde oldu. Görüşmeye ilişkin paylaşılan bilgilerde ele alınan konuların ayrıntılarına yer verilmedi.

BAŞBAKAN DİBEYBE İLE GÖRÜŞMENİN ARDINDAN YENİ TEMAS

Dışişleri Bakanı Fidan’ın İbrahim Dibeybe ile görüşmesi, Libya Ulusal Birlik Hükümeti Başbakanı Abdülhamid Dibeybe ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yapıldı. Fidan böylece Trablus’taki programı kapsamında Libya yönetimindeki farklı isimlerle temaslarını sürdürdü.

Libya’nın başkentindeki diplomasi trafiği, Türkiye ile Libya arasındaki üst düzey temasların bir parçası olarak gerçekleşirken Fidan’ın ziyaret programında Libya Ulusal Birlik Hükümeti yetkilileriyle yapılan görüşmeler öne çıktı.

Trump, daha sonra gazetecilerin konuya ilişkin sorularını yanıtlarken uçak değişikliğinin kendi kararı olmadığını ve Gizli Servis ile ordunun güvenlik talimatlarına uyduğunu söyledi. ABD Başkanı, operasyon sırasında bindiği diğer uçağın da güvenlik bakımından uygun olduğunu belirtirken, kendisinin bulunduğu uçağın hedef alınma riskinin daha yüksek olabileceğini düşündüğünü ifade etti.

“GİZLİ SERVİS VE ORDU NE DERSE ONU YAPARIM”

Trump, uçak değiştirme kararının kişisel inisiyatifiyle alınmadığını belirterek güvenlik protokolünün Gizli Servis ve ABD ordusu tarafından yönetildiğini açıkladı. ABD Başkanı, kendisine farklı bir uçakla seyahat etmesinin söylendiğini ve verilen talimata uyduğunu ifade ederken kullanılan alternatif uçağın da güvenlik açısından uygun olduğunu söyledi. Washington Post’un aktardığı bilgilere göre operasyon, Trump’ın seyahat güzergâhının ve bulunduğu uçağın mümkün olduğunca gizli tutulmasını amaçlayan geniş kapsamlı tedbirlerden oluştu.

Trump açıklamasında, “Bu tamamen Gizli Servis'e bağlı. Ben sadece onlar ne diyorsa ona uyarım. Dolayısıyla Gizli Servis ve ordunun yönlendirmesine uyarım. Benden farklı bir uçakla gitmemi istediler, o da güvenlik açısından eşdeğer bir seçenekti” ifadelerini kullandı.

“BİR TEHDİT VARDI, FAZLA SORU SORMADIM”

ABD Başkanı, güvenlik birimlerinin kendisine yönelik bir tehdit bulunduğunu değerlendirdiğini belirterek operasyon sırasında ayrıntılı sorular sormadığını söyledi. Trump, yalnızca İran kaynaklı değil farklı kaynaklardan da sürekli tehdit aldığını ifade ederken güvenlik görevlilerinin yönlendirmelerini yerine getirdiğini aktardı. Temmuz ayındaki Türkiye ziyaretinin hemen ardından yaptığı açıklamalarda da İran’ın hedef listesinde üst sıralarda bulunduğunu söylemişti.

Trump, “Bunu yapmamı istediler, ben de yaptım. Ne derlerse onu yaparım. Sanırım bir tehdit vardı. Bu konuda pek fazla soru sormadım. Çok fazla tehdit alıyorum” sözleriyle güvenlik operasyonuna ilişkin değerlendirmesini aktardı.

TÜRKİYE’DEN AYRILIŞTA GİZLİ OPERASYON

Trump’ın Türkiye’den ayrılışı sırasında uygulanan güvenlik planının ayrıntıları Washington Post’un 10 Ağustos 2026 tarihli haberinde ortaya çıktı. Habere göre Beyaz Saray’ın kamuoyuna yaptığı açıklamalar Trump’ın Air Force One ile seyahat ettiği izlenimini verirken ABD Başkanı farklı bir uçakla gizlice Türkiye’den ayrıldı. Operasyon sırasında Air Force One’ın havalanması, Trump’ın hangi uçakta bulunduğu konusunda hedef şaşırtmaya yönelik planın parçası oldu.

Washington Post’un 11 Ağustos tarihli devam haberinde Trump’ın havaalanında görünmeden diğer uçağa ulaştırılabilmesi için ikram operasyonunda kullanılan ekipmanlardan yararlanıldığı aktarıldı. Gazeteciler, Beyaz Saray personeli ve destek ekibinin önemli bölümü ise Air Force One’da kaldı. Trump daha sonra operasyonun olağanüstü niteliğini küçümseyen açıklamalar yaptı ve güvenlik birimlerinin talimatlarını yerine getirdiğini söyledi.

UÇAK DEĞİŞİKLİĞİNDE İRAN TEHDİDİ GÜNDEMDEYDİ

Türkiye’deki NATO Zirvesi sırasında ABD ile İran arasındaki gerilim de devam ediyordu. Trump, 8 Temmuz’da Türkiye’den ayrılırken yaptığı ilk açıklamalarda iki uçak kullanılmasının İran kaynaklı güvenlik endişeleriyle bağlantılı olduğunu reddetmiş, aynı konuşmada sürekli tehdit aldığını ve İran’ın hedef listesinde ilk sırada bulunduğunu söylemişti. Washington Post’un daha sonra yayımladığı haber ise gizli uçuş planının İran tehdidi nedeniyle uygulandığını ortaya koydu.

Trump’ın dönüş yolculuğunda eski Air Force One uçaklarından birini kullanması da daha önce gündeme gelmişti. 9 Temmuz tarihli Washington Post haberinde Trump’ın Türkiye’den dönüş yolculuğunun bir bölümünde son anda uçak değiştirdiği ve iki başkanlık uçağının İngiltere’deki RAF Mildenhall üssünde durduğu bildirilmişti.

İRAN BAĞLANTILI SUİKAST DOSYALARI

Trump’a yönelik İran bağlantılı suikast iddiaları daha önce ABD yargı makamlarının soruşturmalarına da konu oldu. ABD Adalet Bakanlığı, İran Devrim Muhafızları Ordusu ile bağlantılı olduğu belirtilen Pakistan vatandaşı Asif Merchant’ın 2024 yılında ABD topraklarında bir siyasetçi veya hükümet yetkilisine yönelik suikast planı kapsamında suçlandığını açıkladı. Merchant Temmuz 2024’te gözaltına alınırken federal kolluk kuvvetleri saldırı gerçekleşmeden planı engelledi.

Dosyadaki hukuki süreç daha sonraki dönemde de devam etti. ABD Adalet Bakanlığı, 6 Mart 2026’da federal jürinin Merchant’ı kiralık cinayet planı ve ulusal sınırları aşan terör eylemi gerçekleştirmeye teşebbüs suçlarından mahkûm ettiğini açıkladı. Bakanlık açıklamasında Merchant’ın İran Devrim Muhafızları Ordusu adına faaliyet gösterdiği ve 2024’te siyasi suikastlar organize etmek amacıyla ABD’ye gönderildiği belirtildi.

FARHAD SHAKERI HAKKINDA TRUMP’A YÖNELİK SUİKAST SUÇLAMASI

ABD Adalet Bakanlığı’nın Kasım 2024’te açıkladığı ayrı bir dosyada İran Devrim Muhafızları Ordusu bağlantılı olduğu belirtilen Farhad Shakeri’nin de Donald Trump’a yönelik suikast planıyla görevlendirildiği öne sürüldü. Savcılığın suçlamasına göre İran yönetimiyle bağlantılı Shakeri’den dönemin seçilmiş başkanı Trump’ı takip etmesi ve öldürülmesine yönelik plan hazırlaması istendi.

ABD makamlarının yürüttüğü soruşturmalar, İran kaynaklı tehditlerin Trump’ın güvenlik planlamasında uzun süredir dikkate alınan başlıklardan biri olduğunu gösterdi. Trump’ın Türkiye’den dönüşünde uygulanan gizli uçuş planı da Temmuz 2026’da ABD ile İran arasındaki yüksek gerilimin devam ettiği dönemde gerçekleştirildi.

2024’TE TRUMP’A İKİ AYRI SALDIRI

Trump, 2024 başkanlık seçimleri sürecinde ABD içinde de iki ayrı ciddi güvenlik olayı yaşadı. Pennsylvania’daki seçim mitinginde düzenlenen silahlı saldırıda Trump kulağından yaralanırken saldırgan güvenlik güçleri tarafından öldürüldü. Florida’da ise Trump’ın golf oynadığı sırada silahlı bir kişinin bulunduğu olayın ardından şüpheli yakalandı. Söz konusu iki olayla İran bağlantılı suikast planları aynı kapsamda değerlendirilmedi; ABD makamlarının kamuoyuna açıkladığı İran bağlantılı dosyalar Merchant ve Shakeri soruşturmaları üzerinden ayrı şekilde yürütüldü.

İRAN’DAN TRUMP’A YÖNELİK TEHDİT MESAJLARI

Trump’a yönelik İran kaynaklı tehditler, 2020 yılının Ocak ayında İran Devrim Muhafızları Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani’nin ABD saldırısında öldürülmesinden sonraki dönemde daha fazla gündeme geldi. İranlı yetkililer ve İran bağlantılı unsurlardan Trump ile görev yaptığı dönemdeki bazı ABD yetkililerine yönelik tehditler gelirken ABD güvenlik kurumları çeşitli suikast planları hakkında soruşturmalar yürüttü.

Temmuz 2026’da Tahran’daki Süleymani sonrası gelişmelerin de etkisiyle Trump karşıtı mesajlar yeniden kamuoyuna yansıdı. Associated Press tarafından aktarılan bir görüntüde İran’daki bir cenaze töreninde “We Will Kill Trump” mesajının yer aldığı bir pankart taşındı. Trump ise İran’ın kendisine yönelik bir suikast gerçekleştirmesi halinde ABD’nin karşılık vermesine ilişkin talimat verdiğini açıkladı.

“BEN GİDERSEM SİZ DE GİDERSİNİZ”

Trump, Türkiye’den dönüş yolculuğunda gazetecilere yönelik açıklamalarında İran’ın hedef listesinde üst sıralarda bulunduğunu söyleyerek kendisine yönelik tehditlere dikkat çekti. Temmuz ayında yaptığı ilk açıklamalarda uçak değişikliğinin güvenlik gerekçesiyle bağlantısını reddetmesine rağmen sürekli tehdit aldığını ifade eden Trump’ın, Ağustos ayında Washington Post’un haberinden sonra Gizli Servis ve ordunun yönlendirmesiyle farklı uçakta seyahat ettiğini doğrulaması operasyonun ayrıntılarını yeniden gündeme taşıdı.

Trump’ın gazetecilerle konuşması sırasında kullandığı “Sürekli onların listesindeki bir numaralı isim olduğumu okuyorum. Ama eğer ben gidersem, siz de gidersiniz, değil mi?” sözleri de Türkiye’den ayrılış sırasında güvenlik tehdidinin konuşulduğu anlardan biri olarak kayıtlara geçti.

FİLİSTİN: GOLAN TEPELERİ SURİYE’NİN AYRILMAZ BİR PARÇASIDIR

Filistin Dışişleri Bakanlığı, Kolombiya’nın İsrail’in işgal altındaki Golan Tepeleri üzerindeki iddiasını tanımasını kınadı. Bakanlık, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada Golan Tepeleri’nin “Suriye’nin ayrılmaz bir parçası” olduğunu belirtti.

Filistin Dışişleri Bakanlığı, Kolombiya hükümetinin tutumunun uluslararası hukukla bağdaşmadığını ifade etti. Açıklamada söz konusu kararın “uluslararası hukukun, Birleşmiş Milletler Şartı’nın ve meşru uluslararası kararların açık bir ihlali” olduğu kaydedildi.

TÜRKİYE KOLOMBİYA’NIN KARARINI KINADI

Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı da Kolombiya’nın İsrail’in işgal altındaki Suriye Golan Tepeleri üzerindeki iddialarını destekleyen kararına tepki gösteren ülkeler arasında yer aldı. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, Golan Tepeleri’nin Suriye’nin ayrılmaz bir parçası olduğu vurgulandı.

Dışişleri Bakanlığı açıklamasında, “Suriye’nin ayrılmaz bir parçası olan Golan Tepeleri’ndeki İsrail işgalini meşrulaştırmaya yönelik Kolombiya tarafından yapılan açıklamayı şiddetle kınıyoruz” ifadelerine yer verildi. Türkiye, İsrail’in Golan Tepeleri dahil olmak üzere Suriye’nin güneyindeki varlığına ilişkin uluslararası topluma da çağrıda bulundu.

Bakanlık, uluslararası toplumun İsrail’in Suriye topraklarındaki işgalinin sona erdirilmesi konusunda sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirtti. Açıklamada, “İsrail’in Golan Tepeleri dahil Suriye’nin güneyindeki işgaline ve ülkenin egemenliğini ve istikrarını hedef alan saldırılarına son verilmesi için uluslararası toplumu üzerine düşeni yapmaya bir kez daha çağırıyoruz” denildi.

KATAR: GOLAN TEPELERİ İŞGAL ALTINDAKİ ARAP TOPRAĞIDIR

Katar da Kolombiya’nın kararına tepki gösteren ülkeler arasına katıldı. Katar Dışişleri Bakanlığı, X üzerinden yaptığı açıklamada ülkenin Golan Tepeleri konusundaki tutumunun değişmediğini bildirdi.

Bakanlık açıklamasında Katar’ın “Golan Tepeleri’nin işgal altındaki Arap toprağı olduğuna ilişkin ilkesel ve değişmez tutumunu” yeniden teyit ettiği belirtildi. İsrail’in uluslararası hukuka uyması ve Golan Tepeleri dahil işgal altında tuttuğu bütün Arap topraklarından çekilmesi gerektiği vurgulandı.

BM GÜVENLİK KONSEYİ'NİN 497 SAYILI KARARINA VURGU

Katar Dışişleri Bakanlığı, açıklamasında Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 1981 tarihli 497 sayılı kararına da dikkat çekti. İsrail’in işgal altındaki Golan Tepeleri konusunda ilgili BM kararlarını görmezden gelmesine yardımcı olunmasının bölgenin hukuki statüsünü değiştirmeyeceği ifade edildi.

Açıklamada, işgal altındaki Golan Tepeleri’nin Arap toprağı olmaya devam ettiği belirtilirken, İsrail’in bölgeye kendi yasalarını, yargı yetkisini ve idaresini uygulama girişimlerinin hükümsüz olduğu kaydedildi. Katar, söz konusu uygulamaların herhangi bir hukuki sonuç doğurmadığını vurguladı.

KOLOMBİYA İSRAİL’İN GOLAN İDDİASINI RESMEN TANIDI

Kolombiya, salı günü İsrail’in Golan Tepeleri üzerindeki egemenlik iddiasını resmen tanıdı. Karar, aşırı sağcı Devlet Başkanı Abelardo de la Espriella’nın göreve başlamasından yalnızca birkaç gün sonra geldi.

Kolombiya’nın aldığı kararın ardından Filistin, Türkiye ve Katar peş peşe açıklamalar yayımlayarak Golan Tepeleri’nin Suriye toprağı olduğunu vurguladı. Açıklamalarda uluslararası hukuk, Birleşmiş Milletler Şartı ve Golan Tepeleri’nin statüsüne ilişkin BM kararlarına bağlı kalınması çağrısı öne çıktı.

ABD BASINI: PANAMA BAYRAKLI GEMİYE ATEŞ AÇILDI

Wall Street Journal'a konuşan ve ismi açıklanmayan ABD'li bir yetkili, bugün erken saatlerde Hürmüz ablukasını delmeye çalıştığı öne sürülen Panama bayraklı bir gemiye müdahale edildiğini ileri sürdü. Yetkili, yaşanan gelişmeyi Trump yönetiminin İran yönetimini ekonomik açıdan sıkıştırmaya yönelik girişimleri kapsamında güvenlik tedbirlerinin artırılması olarak nitelendirdi.

ABD'li yetkilinin aktardığı bilgilere göre İran limanlarına yönelik deniz ablukasının uygulanmasında görevli ABD personeli gemiye uyarıda bulundu. Geminin söz konusu uyarılara uymadığı iddia edilirken, bunun üzerine bir ABD askeri helikopterinin geminin dümen bölümüne ateş açtığı öne sürüldü.

GEMİDE YANGIN ÇIKTI, MÜRETTEBATIN TAHLİYESİ GÜNDEME GELDİ

Olayda herhangi bir can kaybı yaşanıp yaşanmadığına ilişkin ABD'li yetkiliden bilgi verilmedi. Yetkili, saldırının ardından geminin kendi mürettebatını başka bir sivil gemiye aktarmaya çalıştığını da iddia etti.

Denizcilik güvenliği firması Vanguard da günün erken saatlerinde bölgede yaşanan olayla ilgili bilgi paylaştı. Firmanın açıklamasına göre Panama bayraklı "Vela Nova" adlı konteyner gemisi, Pakistan kıyılarından yaklaşık 71 deniz mili uzaklıkta Umman Körfezi'nden batıya doğru seyrettiği sırada bir helikopterden ateşlenen füzeyle vuruldu.

VANGUARD: FÜZE GEMİYE İSABET ETTİ

Vanguard'ın olayla ilgili ilk raporunda füzenin gemiye isabet ettiği ve ardından yangın çıktığı belirtildi. Çıkan yangının daha sonra söndürüldüğü kaydedilirken, gemide bulunan 17 kişilik mürettebatın durumunun iyi olduğu tespit edildi.

ABD'li yetkilinin Wall Street Journal'a aktardığı bilgiler ile Vanguard'ın açıklaması, gemiye yönelik müdahalenin ayrıntıları konusunda farklı ifadeler içerdi. ABD'li yetkili helikopterden geminin dümenine ateş açıldığını ileri sürerken Vanguard, geminin helikopterden ateşlenen bir füzeyle vurulduğunu bildirdi.

RIZAI: HÜRMÜZ BOĞAZI ABD ŞARTLARIMIZI KABUL EDENE KADAR AÇILMAYACAK

Denizde yaşanan gelişmeyle aynı dönemde İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai de Hürmüz Boğazı'nın geleceğine ilişkin açıklamalarda bulundu. Çin Büyükelçisi ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından İran basınına konuşan Rızai, Hürmüz Boğazı'nın ABD'nin İran'ın şartlarını kabul etmesine kadar açılmayacağını ifade etti.

Rızai, ABD'yi Basra Körfezi, Hürmüz Boğazı ve Umman Denizi'nde yaşanan güvenlik sorunlarının kaynağı olmakla suçladı. Washington yönetiminin bölgeyi tehlikeye atan "yasa dışı bir savaş" başlattığını savunan İranlı yetkili, İran'ın taleplerini de sıraladı.

İRAN'DAN ABD'YE ÜÇ BAŞLIKTA TALEP

Muhsin Rızai, ABD'nin savaşı sona erdirmesi gerektiğini söylerken İran'ın bloke edilmiş varlıklarının da serbest bırakılması çağrısında bulundu. Rızai ayrıca Lübnan ve Gazze başta olmak üzere bölgedeki çatışmaların sona erdirilmesi gerektiğini ifade etti.

İranlı yetkili, İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı üzerinden bir güzergah belirlenmesine yönelik olası anlaşmaya da değindi. Rızai, söz konusu ihtimalin Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasına ilişkin daha geniş kapsamlı meselelerden ayrı değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

ÇİN İLE STRATEJİK İLİŞKİLERE VURGU

Rızai, açıklamalarında Çin ile İran arasındaki stratejik ilişkilere de yer verdi. İran ile Çin'in hem Şanghay İşbirliği Örgütü hem de BRICS üyesi olduğuna dikkat çeken Rızai, iki ülkenin aynı uluslararası yapılarda bulunmasının gelecekteki ilişkiler açısından "büyük bir potansiyel" taşıdığını söyledi.

Çin'in Ramazan ayında Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ne sunulan, İran'ın "İran karşıtı" ve "yasa dışı" olarak nitelendirdiği karar tasarısına destek vermemesinden duydukları memnuniyeti de dile getiren Rızai, Pekin ile Tahran arasındaki işbirliğinin önemini vurguladı.

HÜRMÜZ'DE GEMİ MÜDAHALESİ VE ABLUKA AÇIKLAMASI AYNI GÜN GÜNDEME GELDİ

Panama bayraklı Vela Nova adlı gemiye yönelik müdahale iddiası, Hürmüz Boğazı ve Umman Körfezi çevresindeki deniz trafiğini yeniden gündeme taşıdı. ABD tarafı geminin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını delmeye çalıştığını ileri sürerken, İran tarafı Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için Washington yönetiminin Tahran'ın ortaya koyduğu şartları kabul etmesi gerektiğini açıkladı.

Gemiye yönelik müdahaleye ilişkin ABD'li yetkilinin verdiği bilgilerde can kaybına dair herhangi bir açıklama yapılmazken, Vanguard 17 kişilik mürettebatın durumunun iyi olduğunu bildirdi. İran tarafının Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalmasına ilişkin açıklamaları ile denizde yaşanan müdahale, bölgedeki gelişmelerin odağını yeniden boğaz ve çevresindeki deniz güzergahlarına çevirdi.

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, yaptığı yazılı açıklamada Venezuela Dışişleri Bakanı Felix Plasencia ile konsoloslukların yeniden açılması konusunda anlaşmaya vardıklarını bildirdi. Karar, İsrail ile Venezuela arasında yaklaşık 17 yıldır kesintiye uğrayan resmi temaslarda konsolosluk düzeyinde yeni bir sürecin başlamasını sağlayacak.

SAAR VE PLASENCIA ARASINDA GÖRÜŞMELER YAPILDI

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar ile Venezuela Dışişleri Bakanı Felix Plasencia arasında son haftalarda görüşmeler gerçekleştirildi. Görüşmelerin ardından iki ülke vatandaşlarının ihtiyaç duyduğu konsolosluk hizmetlerinin yeniden sunulabilmesi amacıyla taraflar arasında bir koordinasyon mekanizması oluşturulması konusunda uzlaşmaya varıldı.

Kurulması planlanan mekanizmanın, İsrail ve Venezuela vatandaşlarının konsolosluk işlemlerinin yürütülmesini sağlaması hedefleniyor. Böylece diplomatik ilişkilerin kesilmesinden sonra uzun süredir doğrudan verilemeyen konsolosluk hizmetlerinin yeniden başlatılmasının önü açılmış olacak.

DİPLOMATİK İLİŞKİLER 2009 YILINDA KESİLDİ

İsrail ile Venezuela arasındaki diplomatik ilişkiler 2009 yılında sona ermişti. Dönemin Venezuela Devlet Başkanı Hugo Chavez, İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarının ardından İsrail büyükelçisini ülkeden sınır dışı etmişti.

Büyükelçinin sınır dışı edilmesini izleyen süreçte iki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler tamamen kesilmişti. İsrail ve Venezuela, söz konusu tarihten itibaren yaklaşık 17 yıl boyunca diplomatik ilişkilerini yeniden tesis etmedi.

17 YIL SONRA KONSOLOSLUK DÜZEYİNDE TEMAS

İsrail ve Venezuela arasında varılan yeni mutabakat, iki ülkenin 2009'dan sonra konsolosluk düzeyinde yeniden temas kurmasının önünü açtı. Karar doğrudan diplomatik ilişkilerin yeniden kurulmasını değil, iki ülke vatandaşlarına konsolosluk hizmeti verilmesini sağlayacak düzenlemelerin hayata geçirilmesini kapsıyor.

Tarafların üzerinde anlaştığı koordinasyon mekanizmasıyla birlikte İsrail ve Venezuela vatandaşlarının konsolosluk hizmetlerine erişebilmesi amaçlanıyor. Böylece 2009 yılında kesilen ilişkilerin ardından iki ülke arasında yaklaşık 17 yıl sonra konsolosluk alanında yeniden resmi temas kurulacak.

BİNGAZİ’DE TÜMGENERAL FEVZİ EL-MANSURİ’YE BOMBALI SUİKAST

Libya’nın doğusundaki Bingazi kentinde Libya Genel Komutanlığına bağlı Askerî İstihbarat Dairesi Müdürü Tümgeneral Fevzi el-Mansuri bombalı saldırıda hayatını kaybetti. El-Havari bölgesindeki evinin önünde bulunan Mansuri’nin aracına yerleştirilen el yapımı patlayıcı infilak etti. Patlamanın ardından Tümgeneral Mansuri’nin yaşamını yitirdiği bildirildi.

Saldırının sorumluluğunu henüz herhangi bir örgüt üstlenmedi. Libya Genel Komutanlığı olayın ardından taziye mesajı yayımlarken, Genel Komutanlığa bağlı Manevi Rehberlik Dairesi saldırıyı “terörist unsurların umutsuz bir girişimi” olarak nitelendirdi.

ZAVİYE’DE SİLAHLI GRUPLAR ARASINDA ÇATIŞMA ÇIKTI

Bingazi’deki saldırının yaşandığı dönemde Libya’nın batısındaki Zaviye kentinde de silahlı çatışmalar meydana geldi. Güvenlik Tehditleriyle Mücadele Birimi ile 103. Piyade Tugayı arasında çıkan çatışmalarda ölü ve yaralıların olduğu bildirildi.

Çatışmalar nedeniyle bölgedeki sahil yolu ulaşıma kapandı. Güvenlik durumunun kötüleşmesi sırasında bir cezaevinde bulunan bazı mahkûmların da firar ettiği belirtildi. Zaviye’deki çatışmaların ardından bölgede bulunan petrol ve hizmet tesisleri İHA saldırılarının hedefi haline geldi.

4,5 MİLYON LİTRE BENZİN BULUNAN DEPO VURULDU

İHA saldırılarında Brega Petrol Pazarlama Şirketi’ne ait yakıt deposu hedef alındı. İçerisinde yaklaşık 4,5 milyon litre benzin bulunduğu belirtilen deponun saldırının ardından çöktüğü bildirildi.

Saldırıların bir diğer hedefi Zaviye Rafinerisi oldu. Rafineride bulunan nafta tankında delikler meydana gelirken ağır sızıntı oluştu. Bölgedeki su arıtma tesisi de saldırılar nedeniyle hasar gördü.

ULUSAL PETROL KURUMU EN YÜKSEK DÜZEYDE ACİL DURUM İLAN ETTİ

Petrol ve hizmet tesislerinin hedef alınmasının ardından Libya Ulusal Petrol Kurumu bölgede “en yüksek düzeyde acil durum” ilan etti. Karar, Zaviye’deki yakıt deposu ve rafineride meydana gelen hasarın ardından alındı.

Yaklaşık 4,5 milyon litre benzin bulunan deponun çökmesi, Zaviye Rafinerisi’ndeki nafta tankında sızıntı meydana gelmesi ve su arıtma tesisinin zarar görmesi bölgedeki kritik altyapıyı doğrudan etkiledi.

DİBEYBE GÜVENLİK VE ASKERÎ YETKİLİLERİ TOPLADI

Zaviye’de yaşanan gelişmelerin ardından Ulusal Birlik Hükümeti Başbakanı Abdülhamid Dibeybe üst düzey askerî ve güvenlik yetkilileriyle acil toplantı gerçekleştirdi. Toplantıda ülkedeki güvenlik durumu ve kritik tesislere yönelik tehditler ele alındı.

Dibeybe, ilgili birimlere tehditlere karşı hazırlık seviyesinin artırılması ve gelişmelere karşı kararlı şekilde müdahale edilmesi talimatını verdi. Toplantı, Zaviye’deki çatışmaların ve petrol tesislerine yönelik İHA saldırılarının ardından gerçekleştirildi.

MERKEZ BANKASI’NDA İSTİFA KARARI DA GÜNDEMDE

Güvenlik ve enerji alanındaki gelişmelerin yanı sıra Libya Merkez Bankası’nda alınan istifa kararı da ülkenin ekonomi gündeminde yer aldı. Paylaşılan bilgilerde istifa eden yetkilinin kimliği, kararın gerekçesi ve istifanın yürürlüğe giriş sürecine ilişkin ayrıntılara yer verilmedi.

Kararda Beşşar Esad’ın kasten öldürme suçundan, Atef Necib’in ise kasten öldürme ve işkence suçlarından sorumlu tutulduğu bildirildi. Esad’ın Suriye dışında bulunması nedeniyle dava gıyabında görülürken, Necib mahkeme salonunda sanık olarak hazır bulundu.

BEŞŞAR ESAD HAKKINDA İDAM KARARI

Şam’daki mahkeme, Beşşar Esad’ı 2011’de Dera’da yaşanan olaylarla bağlantılı olarak kasten öldürme suçundan mahkûm etti. Yargılama, Esad’ın Suriye dışında bulunması nedeniyle gıyaben yürütüldü.

Mahkemenin değerlendirmesinde Dera’da eski yönetim döneminde işlenen suçların insanlığa karşı suç niteliği taşıdığı belirtildi. Karar, Suriye’de eski yönetimin üst düzey isimlerine yönelik yürütülen geçiş dönemi yargılamalarının en dikkat çekici sonuçlarından biri oldu.

ATEF NECİB’E KASTEN ÖLDÜRME VE İŞKENCE SUÇUNDAN CEZA

Eski Dera Siyasi Güvenlik Şubesi Başkanı Atef Necib de davanın sanıkları arasında yer aldı. Mahkeme Necib’i kasten öldürme ve işkence suçlarından mahkûm ederek hakkında idam cezasına hükmetti.

Necib, Beşşar Esad’dan farklı olarak duruşmada mahkeme salonunda hazır bulundu. Eski tuğgeneralin Dera’daki siyasi güvenlik yapılanmasının başında bulunduğu ve 2011’de başlayan protestolara yönelik müdahaleler nedeniyle yargılandığı daha önce açıklanmıştı.

MAHKEME DERA’DAKİ SUÇLARI İNSANLIĞA KARŞI SUÇ SAYDI

Mahkemenin kararında 2011 yılında Dera’da işlenen suçların niteliğine ilişkin değerlendirme de yer aldı. Eski yönetim güçlerinin bölgedeki uygulamalarının insanlığa karşı suç oluşturduğu hükme bağlandı.

Dera, 2011’de Suriye’de hükümet karşıtı protestoların başladığı merkezlerden biri olmuştu. Atef Necib’in başında bulunduğu siyasi güvenlik biriminin protestoların bastırılması sürecindeki rolü, davanın temel unsurları arasında yer aldı.

DAVA 26 NİSAN 2026’DA BAŞLAMIŞTI

Atef Necib ve eski yönetimin diğer üst düzey isimlerine yönelik kamuya açık yargılama 26 Nisan 2026’da Şam’daki Dördüncü Ceza Mahkemesinde başlamıştı. Dava kapsamında Beşşar Esad ve kardeşi Mahir Esad dahil bazı sanıklar gıyaben yargılanırken, Necib mahkemede hazır bulunan başlıca sanıklardan biri olmuştu.

Yargılama, Suriye’de geçiş dönemi adaleti kapsamında eski yönetimin üst düzey yetkililerinin ülke içinde açık mahkemelerde yargılanmasına yönelik ilk önemli süreçlerden biri olarak kayıtlara geçti.

MAHİR ESAD HAKKINDA DA İDAM HÜKMÜ

AP’nin 11 Ağustos 2026 tarihli haberine göre mahkeme yalnızca Beşşar Esad ve Atef Necib hakkında değil, Beşşar Esad’ın kardeşi Mahir Esad hakkında da idam kararı verdi. Beşşar ve Mahir Esad’ın gıyaben yargılandığı bildirildi.

Atef Necib ise karar açıklanırken mahkeme salonunda sanık bölümünde bulundu. Karar, eski yönetim dönemindeki savaş suçları ve insanlığa karşı suçlara ilişkin Suriye içindeki hesap verme süreçlerinin yeni aşamalarından biri oldu.

Trump’ın uçağa binmesinden dakikalar sonra kameraların görmediği tarafta bekleyen bir havaalanı catering aracına geçirildiği ve araçla pistte bulunan daha küçük bir ABD askeri uçağına götürüldüğü bildirildi. Trump’ın gerçek yolculuğunu gerçekleştirdiği uçağın ABD Hava Kuvvetlerine ait C-32A olduğu belirtildi.

TRUMP KAMERALAR ÖNÜNDE AIR FORCE ONE’A BİNDİ

Washington Post’un aktardığı bilgilere göre operasyon, Trump’ın Esenboğa Havalimanı’ndaki ayrılış görüntüleriyle başladı. ABD Başkanı, gazetecilerin ve televizyon kameralarının önünde eski tip mavi-beyaz Air Force One uçağına çıkarak kamuoyunda Türkiye’den söz konusu uçakla ayrılacağı izlenimini oluşturdu.

Daha sonra ortaya çıkan bilgiler ise Trump’ın eski Air Force One’da kalmadığını gösterdi. Washington Post, ABD Başkanı’nın uçağa bindikten birkaç dakika sonra son derece gizli biçimde başka bir araca geçirildiğini bildirdi.

CATERING KAMYONU TRUMP’I TAŞIMAK İÇİN KULLANILDI

Operasyonun en dikkat çekici bölümünü havalimanlarında normal şartlarda uçaklara yemek ve diğer ikram malzemelerini yüklemek amacıyla kullanılan catering kamyonu oluşturdu. Washington Post’a göre Trump, eski Air Force One’dan söz konusu catering aracına gizlice geçirildi.

Araç daha sonra pistte başka bir noktada bekleyen ABD Hava Kuvvetlerine ait C-32A tipi uçağa hareket etti. Washington Post’un incelediği materyaller ve ABD’li yetkiliden edindiği bilgiler, catering aracının Trump’ın gerçek uçağa fark edilmeden taşınması amacıyla kullanıldığını ortaya koydu.

TEPSİLER DEĞİL, TRUMP TAŞINIYORDU

Esenboğa’da görüntülenen catering aracının ilk bakışta uçağa yemek ve ikram malzemesi götürdüğü düşünülebilecek olsa da Washington Post’un haberine göre aracın içindeki kritik yolcu Donald Trump’tı. ABD Başkanı, aracın kullanıldığı gizli transferle eski Air Force One’dan ayrılarak diğer uçağa geçti.

Washington Post’un ortaya çıkardığı bilgiler doğrultusunda catering kamyonunun sıradan bir ikram faaliyeti için değil, ABD Başkanı’nın havalimanındaki hareketlerini gizlemek amacıyla güvenlik operasyonunun parçası olarak kullanıldığı anlaşıldı.

AIR FORCE ONE “YEM” OLARAK HAVALANDI

Washington Post’un haberine göre Trump’ın kameralar önünde bindiği eski Air Force One, operasyon sırasında dikkatleri başka yöne çekmek için kullanılan bir “yem” uçağına dönüştürüldü. Gazeteciler ile bazı Beyaz Saray çalışanları da Trump’ın kendileriyle aynı uçakta bulunduğunu düşünerek söz konusu uçakla yolculuğa başladı.

Trump ise aynı sırada daha küçük ve daha az dikkat çekici C-32A tipi ABD askeri uçağıyla Türkiye’den ayrıldı. Associated Press de Washington Post’un haberini aktarırken operasyonun Trump’ın hangi uçakta bulunduğunu gizlemeyi amaçlayan kapsamlı bir yanıltma planı olduğunu bildirdi.

OPERASYONUN NEDENİ İRAN KAYNAKLI SUİKAST TEHDİDİ

Washington Post’un haberinde gizli uçak değişiminin arkasında Trump’a yönelik İran bağlantılı suikast tehdidinin bulunduğu belirtildi. ABD’li güvenlik yetkililerinin tehdidi ciddi değerlendirmesi üzerine başkanın Türkiye’den ayrılışında normal prosedürlerin dışında önlemler uygulandığı aktarıldı.

Operasyonda Trump’ın gerçek uçuş güzergâhı ve hangi uçakta bulunduğu gazetecilerden ve bazı Beyaz Saray çalışanlarından da gizlendi. Beyaz Saray yetkilileri operasyonun ayrıntılarını doğrulamaktan kaçınırken Trump’a yönelik tehditler nedeniyle güvenliği sağlamak için mevcut bütün imkanların kullanıldığını belirtti.

TRUMP C-32A İLE TÜRKİYE’DEN AYRILDI

Trump’ın catering kamyonuyla götürüldüğü uçak, ABD Hava Kuvvetleri envanterindeki C-32A tipi askeri yolcu uçağıydı. Boeing 757 temel alınarak geliştirilen uçak, ABD yönetimi tarafından üst düzey yetkililerin seyahatlerinde kullanılıyor. Washington Post’un haberine göre Trump’ın Ankara’dan sonraki gerçek uçuşu söz konusu uçakla gerçekleştirildi.

Trump Ankara’dan yemek tepsileri ve ikram kamyonuyla ayrıldı🔴👩🏻‍🍳

✈️Trump NATO toplantısından ayrılıp; Esenboğa’da kameraların önünde eski AF1 e bindi.

✈️Sonra kamera açısı dışında diğer tarafta bekleyen Catering - İkram kamyonuna geçti.

✈️Catering Arabası ilerideki Mavi… pic.twitter.com/5iHlPXhsPu

— Selim Atalay (@SelimAtalayNY) August 11, 2026

Eski Air Force One ise Trump’ın içinde bulunduğu izlenimini sürdürerek farklı bir güzergâhta yoluna devam etti. Operasyonun ayrıntıları yaklaşık bir ay boyunca kamuoyuna açıklanmadı.

NATO ZİRVESİ ANKARA’DA YAPILMIŞTI

Donald Trump, Temmuz 2026’da Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi kapsamında Türkiye’ye gelmişti. Zirvede NATO ülkelerinin liderleri ittifakın geleceği, savunma politikaları ve bölgesel güvenlik konularını görüşmüştü.

Trump’ın zirve sonrasında Türkiye’den ayrılışına ilişkin görüntülerde ABD Başkanı’nın eski Air Force One’a bindiği görülmüş, o dönemde kamuoyuna başka bir uçağa geçtiğine ilişkin bilgi verilmemişti. Washington Post’un 10 Ağustos’ta yayımladığı haberle gizli transferin ayrıntıları ortaya çıktı.

“ÇÖL KAPLANI”NIN OBJEKTİFİNDEN

Medine savunmasındaki kahramanlığı ile tanınan Fahreddin Paşa, halk arasında “Çöl Kaplanı” unvanı ile anılıyor. Paşa'nın çektiği ve koruduğu bu fotoğraflar, dönemin Medine'sine ait mimari yapıları, günlük yaşamı ve kutsal mekanları belgeliyor.

TARİHE TANIKLIK EDEN KARELER

Görüntülerde, Osmanlı askerlerinin Medine'deki varlığı, tarihi yapılar ve Harem-i Şerif çevresindeki günlük yaşam sahneleri yer alıyor. Fotoğrafların büyük bölümü daha önce hiç yayımlanmamıştı.

BİR YÜZYIL SONRA YENİDEN BAKIŞ

109 yıl önce çekilen bu fotoğraflar, hem tarih meraklıları hem de akademisyenler için önemli bir kaynak niteliğinde. Görseller, Osmanlı’nın kutsal topraklardaki son dönem varlığına dair belge olarak değerlendiriliyor.

2013 yılında Şam'ın Al-Tadamon semtinde Esed güçleri tarafından 41 sivilin çukura atılıp katledildiği, ardından ateşe verilerek yakıldığı görüntüler ortaya çıktı.

90 bin askerimizin şehit olduğu Sarıkamış Faciası'na ilişkin Rus askerleri tarafından çekilmiş görüntüler.