Böylece Suriye, G7’nin 1975 yılında kurulmasından bu yana ilk kez liderler zirvesine katılmış olacak.

DAVET MEKTUBU PARİS’TE TESLİM EDİLDİ

15-17 Haziran tarihlerinde Fransa’nın Évian-les-Bains kentinde gerçekleştirilecek zirveye ilişkin davet mektubunun, Paris’te düzenlenen G7 maliye toplantıları sırasında Suriye Maliye Bakanı Yasir Barnie’ye elden teslim edildiği belirtildi.

Konuya ilişkin resmi açıklama yapılmazken, davetin Fransa’nın ev sahipliğinde gerçekleştirilecek zirve kapsamında iletildiği aktarıldı.

ŞAM YÖNETİMİ “TEDARİK ZİNCİRİ MERKEZİ” VURGUSU YAPACAK

Suriyeli bir yetkili, Şam yönetiminin zirvede ülkenin “potansiyel stratejik tedarik zinciri merkezi” rolünü ön plana çıkarmayı planladığını söyledi.

Yetkiliye göre bu yaklaşım, Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz sonrası alternatif ticaret ve lojistik güzergahlarının önem kazanmasıyla bağlantılı.

İran savaşı sonrasında Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyatların büyük ölçüde durmasının küresel ekonomi üzerinde ciddi baskı oluşturduğu değerlendiriliyor.

SURİYE ULUSLARARASI SİSTEME DÖNMEYE ÇALIŞIYOR

Yaklaşık 14 yıl süren iç savaşın ardından yeniden yapılanma sürecine giren Suriye, ekonomik toparlanma ve uluslararası sisteme yeniden entegrasyon amacıyla diplomatik temaslarını artırıyor.

Hafız Esed ve Beşar Esed dönemlerinde uygulanan yaptırımların önemli bölümünün son dönemde hafifletildiği belirtilirken, yabancı yatırım çekilmesi ve uluslararası bankacılık ilişkilerinin yeniden kurulmasının beklenenden yavaş ilerlediği ifade ediliyor.

BATI İLE TEMASLAR ARTIYOR

Suriye yönetimi son dönemde Batılı ülkelerle diplomatik temaslarını yoğunlaştırdı.

Şam yönetimi kısa süre önce Paris’te düzenlenen G7 finans görüşmelerine de katılmıştı.

Avrupa Birliği’nin ise son dönemde Suriye’nin savunma ve içişleri bakanlıklarını yaptırım listesinden çıkardığı bildirildi.

G7 ZİRVESİ’NDE KÜRESEL GÜNDEM ELE ALINIYOR

G7 Zirvesi, dünyanın en büyük gelişmiş ekonomilerine sahip ülkelerini bir araya getiren G7 grubunun liderler toplantısı olarak düzenleniyor.

Grup; ABD, İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya, Kanada ve Japonya’dan oluşuyor. Avrupa Birliği de zirvelere daimi katılımcı olarak iştirak ediyor.

Her yıl düzenlenen zirvede küresel ekonomi, enerji güvenliği, savaşlar, iklim krizi, ticaret, teknoloji ve uluslararası güvenlik başlıkları ele alınıyor.

G7 zirveleri, Batılı ülkelerin küresel siyasi ve ekonomik yönelimlerini şekillendiren en önemli uluslararası platformlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Konuya yakın iki üst düzey İranlı kaynağın aktardığı bilgilere göre, söz konusu talimat Tahran yönetiminin ABD ile yürüttüğü müzakerelerdeki pozisyonunu sertleştirdi.

İran yönetiminin aldığı kararın, ABD’nin müzakerelerdeki temel taleplerinden biri olan zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına çıkarılması konusunda yeni bir çıkmaz yaratabileceği değerlendiriliyor.

ABD VE İSRAİL’İN TALEPLERİ GÜNDEMDE

İsrailli yetkililer daha önce ABD Başkanı Donald Trump’ın Tel Aviv yönetimine İran’ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına gönderileceği yönünde güvence verdiğini açıklamıştı.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise İran’daki zenginleştirilmiş uranyum tamamen çıkarılmadan savaşın sona ermiş sayılmayacağını ifade etmişti.

Batılı ülkeler uzun süredir İran’ı nükleer silah geliştirmeye çalışmakla suçluyor. Özellikle İran’ın uranyumu yüzde 60 seviyesine kadar zenginleştirmesi, uluslararası kamuoyunda tartışmaların merkezinde yer alıyor.

Nükleer silah üretimi için gerekli seviyenin yaklaşık yüzde 90 olduğu belirtilirken, Tahran yönetimi nükleer silah geliştirme iddialarını reddediyor.

“URANYUM STOKU ÜLKE DIŞINA ÇIKMAMALI”

İranlı kaynaklardan biri, devlet içerisindeki genel yaklaşımın uranyum stokunun ülke dışında tutulmaması yönünde olduğunu söyledi.

Kaynak, “Liderin talimatı ve devlet içindeki genel görüş, zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına çıkmaması yönünde” ifadelerini kullandı.

İran yönetiminin, uranyum stokunun yurt dışına çıkarılmasının ülkeyi gelecekte ABD ve İsrail saldırılarına karşı daha savunmasız bırakacağına inandığı belirtildi.

Beyaz Saray ve İran Dışişleri Bakanlığı ise konuya ilişkin resmi açıklama yapmadı.

ATEŞKES SÜRÜYOR, MÜZAKERELER ZOR İLERLİYOR

Şubat ayında başlayan ABD-İsrail saldırılarının ardından taraflar arasında kırılgan bir ateşkesin sürdüğü ancak müzakerelerde önemli ilerleme sağlanamadığı ifade ediliyor.

Pakistan arabuluculuğunda yürütülen görüşmelerin, ABD’nin İran limanlarına yönelik ablukası ve Tahran yönetiminin Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolü nedeniyle karmaşık hale geldiği belirtiliyor.

İranlı yetkililer, ateşkesin Washington tarafından yeni saldırılar öncesinde “taktik manevra” olarak kullanılabileceğinden endişe duyduklarını dile getiriyor.

“YENİ SALDIRI HAZIRLIĞI” İDDİASI

İran Meclis Başkanı ve baş müzakereci Muhammed Bakır Kalibaf da yaptığı açıklamada ABD’nin yeni saldırılar için hazırlık yaptığını düşündüklerini söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump ise İran’ın anlaşmayı kabul etmemesi halinde yeni saldırılar düzenlemeye hazır olduklarını ancak birkaç gün daha bekleyebileceklerini ifade etmişti.

Taraflar arasında bazı başlıklarda kısmi yakınlaşma sağlandığı belirtilse de, İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun geleceği ve uranyum zenginleştirme hakkının tanınması talepleri temel anlaşmazlık konuları arasında yer alıyor.

UAEA: 440 KİLOGRAM URANYUM STOKU BULUNUYORDU

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın verilerine göre İran’ın elinde saldırılar öncesinde yüzde 60 seviyesinde zenginleştirilmiş yaklaşık 440 kilogram uranyum bulunuyordu.

Bu stokun ne kadarının saldırılardan sonra korunduğunun net olarak bilinmediği belirtiliyor.

UAEA Başkanı Rafael Grossi, mart ayında yaptığı açıklamada uranyum stokunun büyük bölümünün İsfahan’daki tünel komplekslerinde bulunduğunu düşündüklerini söylemişti.

Ajans ayrıca uranyumun bir bölümünün Natanz nükleer tesisinde tutulduğunu değerlendiriyor.

İran yönetimi ise yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyumun bir kısmının tıbbi çalışmalar ve Tahran’daki araştırma reaktörü için gerekli olduğunu savunuyor.

Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi üyesi Thomas Massie, Kentucky’de yapılan Cumhuriyetçi Parti ön seçiminde rakibi Ed Gallrein’e karşı yarıştı. Resmi olmayan sonuçlara göre seçimi Gallrein kazandı.

Associated Press’in aktardığı sonuçlara göre Gallrein oyların yaklaşık yüzde 55’ini alırken, Massie’nin oy oranı yüzde 45 civarında kaldı.

TRUMP’IN DESTEKLEDİĞİ ADAY KAZANDI

Eski ABD donanma komandosu olan Ed Gallrein, seçim sürecinde ABD Başkanı Donald Trump’ın açık desteğini aldı.

Trump, seçimden önce sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Thomas Massie’yi sert sözlerle eleştirmiş ve seçmenlere Gallrein’e destek çağrısında bulunmuştu.

Trump paylaşımında, “Cumhuriyetçi Parti’nin uzun tarihindeki en kötü Kongre üyesi Thomas Massie’dir. O bir aptaldır. Yarın, salı günü onu görevden alın” ifadelerini kullanmıştı.

MASSIE İSRAİL POLİTİKALARINI ELEŞTİRİYORDU

Thomas Massie, Kongre’de İsrail politikalarına yönelik eleştirileri ve ABD’nin savaşlara dahil olmasına karşı tutumuyla öne çıkan isimler arasında yer alıyordu.

Massie ayrıca Epstein dosyalarının tamamının kamuoyuna açıklanmasını savunuyordu.

Seçim sürecinde Gallrein’in, İsrail yanlısı gruplardan güçlü mali destek aldığı ifade edildi.

“RAKİBİMİ TEL AVİV’DE BULMAK ZAMAN ALDI”

Seçim sonuçlarının ardından destekçilerine hitap eden Massie, dikkat çeken açıklamalarda bulundu.

Massie, “Daha erken açıklayacaktım ama rakibimi arayıp yenilgiyi kabul etmem gerekiyordu ve Tel Aviv’de Ed Gallrein’i bulmak biraz zaman aldı” dedi.

İsrail lobisinden hiçbir zaman destek almadığını söyleyen Massie, Washington’daki siyasi süreçte oyunun satın alınmaya çalışıldığını savundu.

Massie, “Onlar 14 yıl boyunca Washington’da oyumu satın almaya çalıştılar ama başaramadılar. Yarış neden bu kadar pahalıya mal oldu? Çünkü koltuğu satın almaya karar verdiler ve bu iş onlar için gerçekten pahalıya mal oldu” ifadelerini kullandı.

KASIM AYINDA KONGRE YARIŞINA GİRECEK

Ön seçimi kazanan Ed Gallrein, kasım ayında yapılacak Kongre ara seçimlerinde Kentucky’den Cumhuriyetçi Parti’nin adayı olarak yarışacak.

ABD’de Kongre ara seçimleri öncesinde Cumhuriyetçi Parti içinde Trump’a yakın isimlerin etkisinin sürdüğü değerlendirmeleri yapılıyor.

Washington yönetimi, ek birliklerin hangi bölgelerden kaydırılacağına veya sevkiyatın nasıl gerçekleştirileceğine ilişkin ayrıntı paylaşmadı.

TRUMP’TAN “NAWROCKI” VURGUSU

Donald Trump, kararını Truth Social platformu üzerinden yaptığı açıklamayla duyurdu.

Trump, paylaşımında Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki ile olan ilişkisine dikkat çekerek, “Gururla desteklediğim Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki’nin başarılı seçimi ve kendisiyle olan ilişkimiz temelinde, ABD’nin Polonya’ya ek 5 bin asker göndereceğini duyurmaktan memnuniyet duyuyorum” ifadelerini kullandı.

NATO GERİLİMİNDE YUMUŞAMA MESAJI

Karar, son dönemde ABD ile NATO üyeleri arasında yaşanan gerilimin ardından geldi.

Trump, daha önce NATO üyelerini sert şekilde eleştirmiş, Avrupa ülkelerinin savunma yükümlülüklerini yeterince yerine getirmediğini savunmuştu. ABD Başkanı zaman zaman Washington yönetiminin NATO’nun karşılıklı savunma yükümlülüklerine bağlı kalıp kalmaması gerektiğini sorgulayan açıklamalar yapmıştı.

Trump ayrıca Hürmüz Boğazı’nın açılması konusunda NATO üyelerinin yeterli destek vermediğini öne sürmüştü.

RUBIO’DAN İSPANYA’YA ELEŞTİRİ

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da NATO müttefiklerine yönelik eleştirilerde bulundu.

Rubio, İran savaşı sürecinde ABD’nin İspanya’daki üsleri kullanmasına izin verilmemesinden dolayı Washington yönetiminin rahatsız olduğunu söyledi.

İspanya’yı doğrudan hedef alan Rubio, “İspanya gibi ülkeler ABD’nin bu üsleri kullanmasına izin vermiyor. O zaman neden NATO’dasınız? Bu çok yerinde bir soru” ifadelerini kullandı.

Rubio, NATO’daki diğer bazı ülkelerin ise ABD’ye destek verdiğini belirterek konunun müttefikler arasında görüşülmesi gerektiğini söyledi.

POLONYA’DAN ABD’YE DESTEK MESAJLARI

Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, son dönemde yaptığı açıklamalarda ABD’nin Avrupa güvenliği açısından temel garanti unsuru olmaya devam ettiğini savunmuştu.

Trump yönetiminin Polonya’ya yönelik yeni asker sevkiyatı kararı, Washington ile Varşova arasındaki askeri iş birliğinin güçlendirilmesi yönünde yeni bir adım olarak değerlendiriliyor.

Trump, İran’ın elindeki yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyuma ilişkin bir soruya da yanıt verdi. ABD Başkanı, “Uranyumu biz alacağız, ona ihtiyacımız yok, muhtemelen aldıktan sonra da imha edeceğiz ama onların elinde kalmasına izin vermeyeceğiz” ifadelerini kullandı.

ANLAŞMA TASLAĞININ AYRINTILARI PAYLAŞILDI

Trump’ın açıklamalarının ardından Dubai merkezli Al Arabiya televizyonu, taraflar arasında görüşülen nihai anlaşma taslağına ilişkin ayrıntıları yayımladı.

Habere göre taslakta tüm cephelerde koşulsuz ateşkes uygulanması ve tüm askeri operasyonların durdurulması öngörülüyor.

Taslakta ayrıca Basra Körfezi, Hürmüz Boğazı ve Umman Denizi’nde seyrüsefer serbestisinin garanti altına alınması yer alıyor. Anlaşmanın uygulanmasını izlemek ve olası anlaşmazlıkları çözmek amacıyla ortak bir komite kurulmasının planlandığı bildirildi.

YAPTIRIMLARIN KADEMELİ KALDIRILMASI GÜNDEMDE

Taslak metne göre, çözülmemiş konular hakkında en geç yedi gün içerisinde yeni müzakereler başlatılacak.

İran’ın anlaşma şartlarına uyması halinde ABD’nin Tahran yönetimine yönelik yaptırımları kademeli olarak kaldırmasının da anlaşma kapsamında değerlendirildiği belirtildi.

“ANLAŞMAZLIĞIN FARKLARI AZALIYOR”

Al Arabiya’nın haberinin ardından üst düzey İranlı bir yetkili de sürece ilişkin açıklamalarda bulundu.

Yetkili, taraflar arasında henüz nihai bir anlaşmaya varılmadığını ancak anlaşmazlık yaratan konulardaki farkların azaldığını söyledi.

Bununla birlikte yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum ve Hürmüz Boğazı konularının anlaşmaya engel oluşturan başlıklar arasında yer almaya devam ettiğini belirtti.

RUBIO: “OLUMLU SİNYALLER VAR”

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da NATO Dışişleri Bakanları Toplantısı için İsveç’e hareketi öncesinde havalimanında gazetecilerin sorularını yanıtladı.

İran’daki siyasi yapının “parçalanmış” olduğunu savunan Rubio, bu ortamda müzakerelerin sürdüğünü ifade etti.

ABD yönetiminin temel hedefinin İran’ın nükleer silah elde etmesini engellemek olduğunu belirten Rubio, “İyi bir anlaşma her zaman Başkan’ın tercihi olmuştur. Eğer iyi bir anlaşma yapabilirsek bu harika olur. Bunun kesin olarak gerçekleşeceğini söylemek için burada değilim ancak bir anlaşma yapabilmek için elimizden gelen her şeyi yapacağız” dedi.

TRUMP’TAN OĞLUNUN DÜĞÜNÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

Donald Trump, İran ile yaşanan süreç nedeniyle yoğun bir dönemden geçtiğini belirterek oğlu Donald Trump Jr.’ın düğününe katılmaya çalışacağını söyledi.

ABD medyasına göre Donald Trump Jr., hafta sonu Bahamalar’da Bettina Anderson ile evlenecek.

Oval Ofis’te konuşan Trump, “Gitmemi istiyor. Küçük, özel bir tören olacak. Gitmeye çalışacağım” dedi.

İran gündemi nedeniyle zamanlamanın uygun olmadığını belirten Trump, “Kendisine ‘Bu benim için iyi bir zamanlama değil. İran diye bir meselem var ve başka şeyler de var’ dedim” ifadelerini kullandı.

Trump ayrıca savaş sürerken düğüne katılması halinde eleştirileceğini savunarak, “Bu kazanamayacağım bir durum. Gidersem eleştirileceğim, gitmezsem yine eleştirileceğim” değerlendirmesinde bulundu.

Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre, İsrail’de alıkonulan filo katılımcıları Tel Aviv Büyükelçiliği yetkililerinin gözetiminde Ramon Havalimanı’ndan ayrılarak Türkiye’ye hareket etti. Açıklamada, özel uçak seferleriyle 85’i Türk vatandaşı olmak üzere toplam 422 filo katılımcısının Türkiye’ye getirildiği bildirildi.

YARALILAR AMBULANSLARLA TAŞINDI

İstanbul Havalimanı’na inen uçaklardaki aktivistler, VIP Salonu’nda yakınları ve bazı yetkililer tarafından karşılandı. Yaralı olduğu belirtilen bazı aktivistler, havalimanında hazır bekletilen ambulanslarla hastanelere sevk edildi.

Karşılama işlemlerinin ardından aktivistlerin, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında gerekli muayeneler için İstanbul Adli Tıp Kurumu’na götürülmesinin beklendiği öğrenildi.

ÖMER ÇELİK: “İNSANLIĞIN MESAJINI DUYURDULAR”

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik de aktivistleri havalimanında karşılayan isimler arasında yer aldı.

Basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Çelik, Küresel Sumud Filosunun Gazze’ye yönelik uluslararası dikkati artırmak amacıyla yola çıktığını söyledi. Filoyu “insanlık filosu” olarak nitelendiren Çelik, aktivistlerin insanlık adına önemli bir mesaj verdiğini ifade etti.

Çelik, “Bütün kardeşlerimiz insanlık adına, insanlık haysiyeti adına, Gazze’deki soykırıma karşı durmak adına, soykırım şebekesine karşı durmak adına bu yolculuğu gerçekleştirdiler ve insanlığın mesajını duyurdular” dedi.

Aktivistlerin süreçte çeşitli saldırılara maruz kaldığını belirten Çelik, yaralıların ambulanslarla taşındığını ifade etti.

HAKAN FİDAN: “VATANDAŞLARIMIZIN GÜVENLİĞİ İÇİN ÇALIŞIYORUZ”

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da konuya ilişkin sosyal medya hesabından açıklama yaptı.

Fidan, “Küresel Sumud Filosu’na gerçekleştirilen hukuka aykırı müdahale sonucunda alıkonulan vatandaşlarımızın güvenliğini ve ülkemize sağ salim dönüşlerini sağlamak için ilgili tüm kurumlarımızla birlikte çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin Filistin’e desteğinin süreceğini belirten Fidan, Gazze’deki sivillere yönelik insani sorumlulukların yerine getirilmeye devam edileceğini kaydetti.

İSRAİL’İN FİLOYA MÜDAHALESİ

Gazze Şeridi’ne yönelik ablukayı kırmayı amaçlayan Küresel Sumud Filosu 2026 Bahar Misyonu, 29 Nisan gecesi Girit Adası açıklarında İsrail ordusunun müdahalesine uğradı.

Gazze’ye yaklaşık 600 deniz mili uzaklıkta uluslararası sularda gerçekleştirilen müdahalede İsrail ordusu 177 aktivisti alıkoydu.

İsrail ordusu, 18 Mayıs’ta da Gazze’ye doğru seyir halindeki filoya yeni bir müdahalede bulundu. Toplam 50 tekneden oluşan filoda 44 ülkeden 428 aktivistin bulunduğu, son alıkonulanlar arasında 78 Türk vatandaşının yer aldığı belirtildi.

İSRAİL: TÜM AKTİVİSTLER SINIR DIŞI EDİLDİ

İsrail Dışişleri Bakanlığı ise yaptığı açıklamada, filo aktivistlerinin tamamının ülkeden sınır dışı edildiğini duyurdu.

Türk Hava Yolları tarafından gönderilen özel uçaklarla Türkiye’ye getirilen aktivistlerin işlemleri İstanbul Havalimanı’nda devam etti.

Haberde, Washington ile Tel Aviv’in İran’a yönelik stratejisinde farklı yaklaşımlar benimsediği ileri sürüldü. İddiaya göre Trump yönetimi diplomatik çözüm ve kontrollü müzakere sürecine ağırlık verirken, Netanyahu cephesi İran’a karşı daha sert ve güvenlik merkezli bir yaklaşımı savunuyor.

Axios’un aktardığı bilgilere göre görüşmenin ardından Netanyahu’nun “telaşa kapıldığı” ve süreçten rahatsızlık duyduğu öne sürüldü. İsrail yönetiminin özellikle İran’ın nükleer programına ilişkin müzakere seçeneğine temkinli yaklaştığı değerlendiriliyor.

“NİYET MEKTUBU” İDDİASI GÜNDEMİ SARSTI

Haberde yer alan iddialara göre Donald Trump, Netanyahu’ya arabulucuların ABD ile İran arasında imzalanabilecek bir “niyet mektubu” üzerinde çalıştığını iletti.

Söz konusu metnin, İran ile yaşanan çatışmalı süreci resmen sona erdirecek diplomatik zemini oluşturmayı hedeflediği ifade edildi. Taslakta özellikle İran’ın nükleer programı, bölgesel güvenlik başlıkları ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden tam kapasiteyle açılması gibi kritik maddelerin yer aldığı belirtildi.

İddialara göre tarafların üzerinde çalıştığı plan, yaklaşık 30 günlük yoğun bir müzakere sürecini kapsıyor. Bu süreçte teknik heyetlerin karşılıklı görüşmeler yürütmesi ve nihai anlaşma zemininin oluşturulması amaçlanıyor.

NETANYAHU’NUN WASHINGTON PLANI

İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’nun gelişmelerin ardından önümüzdeki haftalarda Washington’a giderek Trump ile yüz yüze görüşmek istediği de öne sürüldü.

İsrail yönetiminin özellikle İran’a yönelik olası yaptırım esnekliği ve bölgedeki askeri denge konularında ABD’den daha net güvence talep ettiği değerlendiriliyor. Tel Aviv’in, İran’ın nükleer kapasitesine ilişkin herhangi bir yumuşamanın uzun vadede güvenlik riskleri doğurabileceği görüşünde olduğu belirtiliyor.

KATAR VE PAKİSTAN DİPLOMASİ TRAFİĞİNDE ÖNE ÇIKTI

Haberde dikkat çeken bir diğer ayrıntı ise Katar ve Pakistan’ın sürece aktif şekilde dahil olması oldu. İddiaya göre iki ülke, bölgedeki diğer arabulucuların katkısıyla “revize edilmiş bir barış metni” üzerinde çalışma yürütüyor.

Bir Arap yetkilinin açıklamasına dayandırılan haberde, Katar yönetiminin son taslak metni İranlı yetkililerle görüşmek üzere bu hafta başında Tahran’a heyet gönderdiği belirtildi.

Pakistan’ın da son dönemde İran ile ABD arasındaki diplomatik trafiği hızlandırmaya yönelik temaslarını artırdığı ifade ediliyor. Bölgesel aktörlerin sürece dahil olması, Orta Doğu’daki gerilimin kontrollü biçimde düşürülmesi çabalarının hız kazandığı şeklinde yorumlanıyor.

İRAN’IN TUTUMU BELİRSİZLİĞİNİ KORUYOR

Tüm diplomatik hareketliliğe rağmen İran yönetiminin söz konusu taslağa nasıl yaklaşacağı henüz netlik kazanmış değil. Haberde, Tahran’ın mevcut pozisyonunda önemli bir değişikliğe gidip gitmeyeceğinin belirsiz olduğu vurgulandı.

Uzmanlar, İran’ın özellikle yaptırımların kaldırılması, güvenlik garantileri ve bölgesel nüfuz alanlarına ilişkin somut adımlar görmek isteyeceğini değerlendiriyor. Tarafların ortak zeminde buluşup buluşamayacağı ise önümüzdeki günlerde yapılacak diplomatik temaslarla netleşecek.

Bölgesel güvenlik dengelerini doğrudan etkileyen görüşmelerin son aşamaya geldiği değerlendirilirken, Pakistan yönetiminin diplomatik trafiği hızlandırdığı görülüyor. İran devletine bağlı ISNA tarafından aktarılan bilgilere göre Pakistanlı heyet, Tahran’da üst düzey İranlı yetkililerle kapsamlı görüşmeler gerçekleştiriyor.

Pakistan İçişleri Bakanı Mohsin Naqvi’nin de bir hafta içinde ikinci kez İran’a gitmesi, İslamabad yönetiminin müzakere sürecine verdiği önemi ortaya koydu. Görüşmelerde özellikle güvenlik garantileri, askeri hareketlilik ve anlaşmanın uygulanma mekanizmalarının teknik boyutlarının ele alındığı ifade ediliyor.

TAHRAN TEMASLARI KRİTİK AŞAMAYA DENK GELDİ

İran ile ABD arasında yürütülen dolaylı görüşmelerin uzun süredir Umman ve çeşitli diplomatik kanallar üzerinden sürdüğü biliniyor. Son dönemde artan askeri tansiyon ve karşılıklı tehdit açıklamalarının ardından tarafların daha somut bir çerçevede uzlaşma arayışına yöneldiği değerlendiriliyor.

Tahran’daki görüşmelerin en kritik başlığını ise nihai anlaşma metni oluşturuyor. Diplomatik kaynaklara göre taraflar, özellikle yaptırımların kaldırılması, İran’ın bölgesel güvenlik politikaları ve askeri faaliyetlerin sınırlandırılması konularında ortak zeminde buluşmaya çalışıyor.

TRUMP’TAN “SON AŞAMA” MESAJI

ABD Başkanı Donald Trump da müzakerelere ilişkin yaptığı açıklamada sürecin nihai safhaya ulaştığını söyledi. Joint Base Andrews’ta konuşan Trump, İran yönetiminden “yüzde 100 net ve eksiksiz yanıtlar” beklediklerini ifade etti.

Washington yönetimi diplomatik çözümün öncelikli seçenek olduğunu vurgularken, görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanması ihtimaline karşı askeri seçeneklerin de masada tutulduğu mesajını verdi. Açıklamalar, küresel piyasalarda ve enerji sektöründe yakından takip edildi.

PİYASALAR VE BÖLGE ÜLKELERİ SÜRECİ İZLİYOR

İran ile ABD arasında olası bir uzlaşmanın Orta Doğu’daki güç dengelerini yeniden şekillendirebileceği değerlendiriliyor. Özellikle enerji piyasaları, Hürmüz Boğazı çevresindeki askeri hareketlilik ve yaptırımların geleceği nedeniyle gelişmeleri anbean takip ediyor.

Pakistan’ın yürüttüğü diplomatik girişimlerin başarıya ulaşması halinde, bölgedeki askeri tansiyonun düşmesi ve ekonomik risklerin azalması bekleniyor. Ancak müzakerelerin henüz tamamen sonuçlanmaması nedeniyle tarafların temkinli tutumunu koruduğu belirtiliyor.

ABD ile Küba arasında gerilim yeniden yükselirken, ABD donanmasına ait USS Nimitz uçak gemisi Karayipler’e konuşlandırıldı.

Gelişme, ABD Adalet Bakanlığı’nın eski Küba Devlet Başkanı Raul Castro hakkında “ABD vatandaşlarını öldürmek amacıyla komplo kurmak” suçlamasıyla iddianame hazırladığı yönündeki haberlerin ardından geldi.

Amerikan basınında yer alan haberlere göre, iddianamenin 1996 yılında “Brothers to the Rescue” isimli örgüte ait iki sivil uçağın düşürülmesi olayıyla bağlantılı olduğu belirtildi.

NIMITZ UÇAK GEMİSİ KARAYİPLER’E GÖNDERİLDİ

ABD Güney Kuvvetler Komutanlığı, USS Nimitz Uçak Gemisi Taarruz Grubu’nun Karayipler’e ulaştığını açıkladı.

Açıklamada, uçak gemisinin yanında destroyer ve destek gemilerinin de bulunduğu belirtildi. Görev grubunda F/A-18 Super Hornet savaş uçakları ile çeşitli hava unsurlarının yer aldığı kaydedildi.

ABD basınında yer alan değerlendirmelerde, konuşlandırmanın Trump yönetiminin Küba üzerindeki baskısını artırma stratejisinin bir parçası olduğu ifade edildi.

TRUMP’TAN AÇIKLAMA

ABD Başkanı Donald Trump, Raul Castro hakkındaki süreçle ilgili yaptığı açıklamada Küba’daki gelişmelerin yakından takip edildiğini söyledi.

Trump, Küba konusunda “güç gösterisi” yapıldığını ancak bunun doğrudan askeri müdahale anlamına gelmediğini ifade etti. Amerikan yönetiminin bölgede birkaç gün boyunca askeri varlığını sürdüreceği bildirildi.

KÜBA YÖNETİMİ SUÇLAMALARI REDDEDİYOR

Küba yönetimi ise Raul Castro hakkında hazırlanan iddianame iddialarını reddetti.

Küba tarafı, suçlamaların “uydurma” olduğunu ve ülkeye yönelik baskıyı artırmayı amaçladığını savundu.

ABD’nin son dönemde Küba’ya yönelik ekonomik ve diplomatik baskıyı artırdığı, enerji ve ticaret alanlarında da yeni yaptırımlar uyguladığı belirtiliyor.

1996’DAKİ UÇAK KRİZİ YENİDEN GÜNDEMDE

ABD’de hazırlanan iddianamenin merkezinde, 1996 yılında Florida merkezli “Brothers to the Rescue” grubuna ait iki uçağın Küba savaş uçakları tarafından düşürülmesi olayı yer alıyor.

Olayda dört kişinin hayatını kaybettiği belirtilirken, Washington yönetimi saldırının uluslararası hava sahasında gerçekleştiğini savunuyor. Küba yönetimi ise uçakların hava sahasını ihlal ettiğini öne sürüyor.

Görüşmede Orta Doğu’daki çatışma süreci, İran ile ateşkesin uzatılması, Suriye’deki gelişmeler ve Lübnan’daki durum başta olmak üzere birçok başlık ele alındı. Erdoğan ayrıca NATO Ankara Zirvesi hazırlıklarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

İRAN’LA ATEŞKESİN UZATILMASI GÜNDEMDEYDİ

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığının açıklamasında, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bölgede devam eden çatışma sürecinde ateşkesin uzatılması kararını olumlu bir gelişme olarak gördüğünü ifade ettiği belirtildi.

Açıklamada Erdoğan’ın, ihtilaflı konularda makul bir çözümün mümkün olduğuna inandığını ve ortaya konulan yapıcı girişimlere Türkiye’nin desteğinin süreceğini vurguladığı kaydedildi.

SURİYE VE LÜBNAN MESAJI

Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmede, Suriye’de istikrar ortamının kalıcı hale gelmesinin bölge açısından önemli olduğunu ifade etti. Türkiye’nin Suriye’ye yönelik desteğinin aralıksız süreceğini belirten Erdoğan, Lübnan’daki durumun kötüleşmesinin önüne geçilmesi gerektiğini dile getirdi.

Görüşmede bölgesel güvenlik ve diplomatik temasların sürdürülmesinin önemine ilişkin değerlendirmeler de yapıldı.

NATO ANKARA ZİRVESİ HAZIRLIKLARI ELE ALINDI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, NATO Ankara Zirvesi hazırlıklarının sürdüğünü belirterek zirvenin başarılı şekilde gerçekleştirilmesi amacıyla çalışmaların devam ettiğini ifade etti.

Görüşmede Türkiye ile ABD arasındaki diplomatik temasların sürdürülmesi konusunda karşılıklı değerlendirmelerde bulunuldu.

TRUMP’TAN ERDOĞAN’A İLİŞKİN AÇIKLAMA

ABD Başkanı Donald Trump, telefon görüşmesine ilişkin yaptığı açıklamada Cumhurbaşkanı Erdoğan için “Erdoğan çok iyi bir müttefik. Kendisiyle çok güzel bir görüşmem oldu. İnsanlar ona çok saygı gösteriyor.” ifadelerini kullandı.

Trump, Netanyahu’nun kendi taleplerine uyacağını belirterek, “İsrail Başbakanı Netanyahu ne istersem onu yapacak” dedi.

ABD Başkanı, bölgede devam eden gerilim ve çatışmalara ilişkin değerlendirmelerinde Hürmüz Boğazı’nın önemine de dikkat çekti. Küresel enerji ticareti açısından kritik konumda bulunan boğazın yeniden açılması gerektiğini ifade eden Trump, “Hürmüz Boğazı’nı derhal açmamız gerekiyor” diye konuştu.

HÜRMÜZ BOĞAZI MESAJI

Trump açıklamasında askeri ve diplomatik süreçlere ilişkin de mesaj verdi. Sürece ilişkin aceleci davranmadığını ifade eden Trump, “Acelem yok, daha az kişinin ölmesini tercih ederim” dedi.

Trump’ın açıklamaları, Orta Doğu’daki güvenlik gerilimi ve enerji piyasalarına ilişkin gelişmelerin yakından takip edildiği bir dönemde geldi. Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin önemli geçiş noktalarından biri olarak uluslararası piyasalarda kritik öneme sahip bulunuyor.

ORTA DOĞU GERİLİMİ YAKINDAN İZLENİYOR

ABD yönetiminin İsrail ile yürüttüğü temaslar ve bölgedeki askeri-diplomatik gelişmeler uluslararası kamuoyu tarafından izlenmeye devam ediyor. Trump’ın Netanyahu’ya ilişkin sözleri ve Hürmüz Boğazı açıklamaları, bölgedeki mevcut gerilime ilişkin değerlendirmelerin sürdüğü süreçte gündeme geldi.

Çin lideri, Rusya ile kurulan stratejik ortaklığın küresel krizler karşısında dengeleyici rol üstlendiğini savunurken, iki ülkenin “uluslararası kaos ortamında sakinleştirici güç” olarak hareket ettiğini söyledi. Şi’nin açıklamaları, Washington yönetiminin son dönemde Asya-Pasifik’te artırdığı siyasi ve askeri etkisine karşı Pekin-Moskova hattının daha görünür hale geldiği değerlendirmelerine yol açtı.

TRUMP ZİYARETİNDEN GÜNLER SONRA GELEN GÖVDE GÖSTERİSİ

Pekin’de düzenlenen resmi törenin zamanlaması uluslararası kamuoyunda ayrıca dikkat çekti. ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin temaslarından yalnızca günler sonra Putin’in aynı başkentte kırmızı halıyla karşılanması, Pekin’in küresel güç dengelerine ilişkin yeni mesajı olarak değerlendirildi.

Askeri bando eşliğinde gerçekleşen törende Çin ve Rusya bayrakları meydanda yan yana dalgalandı. Çocukların ellerinde çiçekler ve iki ülke bayraklarıyla liderleri karşılaması da törendeki sembolik birliktelik vurgusunu güçlendirdi. Şi ile Putin’in tören alanında verdiği görüntüler, iki ülkenin Batı karşısındaki siyasi yakınlaşmasının yeni bir vitrini olarak yorumlandı.

Şİ: “HEGEMONİK AKIMLAR KONTROLDEN ÇIKTI”

Görüşmede en dikkat çeken bölüm ise Şi’nin uluslararası sisteme ilişkin değerlendirmeleri oldu. Çin lideri, “tek taraflı hegemonik akımların kontrolden çıktığını” ifade ederek mevcut küresel düzeni eleştirdi. Açıklamalarda doğrudan ABD’nin adı geçmese de, mesajın Washington yönetimine yönelik olduğu yönünde güçlü değerlendirmeler yapıldı.

Şi ayrıca Rusya ile “kapsamlı stratejik koordinasyonun” artırılması gerektiğini belirterek özellikle enerji, güvenlik ve diplomasi alanlarında iş birliğinin derinleştirilmesi çağrısında bulundu. Çin yönetimi son dönemde Batı ile yaşanan ekonomik ve jeopolitik gerilimler nedeniyle Moskova ile ilişkileri daha kritik bir eksene taşıyor.

İRAN-İSRAİL SAVAŞI VE UKRAYNA DOSYASI MASADAYDI

Yaklaşık 24 saat sürmesi planlanan ziyaret kapsamında iki liderin yalnızca ikili ilişkileri değil, küresel kriz başlıklarını da ele aldığı belirtildi. Görüşmelerde İran-İsrail savaşı, Ukrayna’daki çatışmalar ve enerji güvenliği konuları öne çıktı.

Şi, İran’daki savaşın bir an önce sona ermesi gerektiğini ifade ederek Orta Doğu’daki gerilimin küresel enerji piyasaları ve ticaret hatları üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu söyledi. Pekin yönetiminin özellikle enerji arz güvenliği konusunda yaşanan risklerden endişe duyduğu belirtiliyor.

Ukrayna savaşı konusunda ise Çin’in resmi pozisyonunu koruduğu, ancak Moskova ile stratejik diyaloğun devam ettiği mesajı verildi. Batılı ülkeler uzun süredir Pekin’i Rusya’ya ekonomik ve diplomatik destek sağlamakla suçluyor.

PUTİN ÇİN’E 25’İNCİ KEZ GİTTİ

Putin’in bu ziyareti, Rus liderin Çin’e yaptığı 25’inci resmi ziyaret olarak kayıtlara geçti. Son yıllarda özellikle enerji, ticaret ve savunma alanlarında ilişkilerini derinleştiren iki ülke, 2001 yılında imzalanan “İyi Komşuluk ve Dostane İşbirliği Anlaşması”nın 25’inci yılını da kutluyor.

Uzmanlar, Ukrayna savaşı sonrası Batı yaptırımları nedeniyle Rusya’nın ekonomik açıdan giderek Çin’e daha bağımlı hale geldiğini değerlendiriyor. Özellikle Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle enerji piyasalarında yaşanan sıkışmanın, Pekin ile Moskova arasındaki enerji iş birliğini daha da büyütebileceği ifade ediliyor.

Kremlin’den yapılan açıklamada, Putin ile Şi’nin Rusya ve Çin arasındaki stratejik ortaklığın güçlendirilmesine yönelik konuları ele alacağı ve uluslararası gelişmeler hakkında görüş alışverişinde bulunacağı bildirildi.

Ziyaretin, ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin temaslarından birkaç gün sonra gerçekleşmesi dikkat çekti.

RUSYA-ÇİN STRATEJİK ORTAKLIĞI GÜNDEMDE

Kremlin açıklamasında, iki liderin ikili ilişkilerin yanı sıra önemli bölgesel ve küresel meseleleri değerlendireceği ifade edildi.

Rusya’nın 2022 yılında Ukrayna’ya yönelik saldırılarının ardından Batı ülkeleri tarafından uygulanan yaptırımlar nedeniyle Moskova yönetiminin Pekin ile ilişkilerini daha da geliştirdiği belirtiliyor.

Çin, yaptırım uygulanan Rus petrolünün en büyük alıcılarından biri konumunda bulunurken, Moskova’nın ekonomik açıdan Pekin’e bağımlılığının arttığı değerlendiriliyor.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun da yaptığı açıklamada, Çin ile Rusya arasındaki “kalıcı dostluğu” övdü.

PUTİN: “İLİŞKİLER EŞİ BENZERİ GÖRÜLMEMİŞ DÜZEYDE”

Rusya Devlet Başkanı Putin, Çin halkına yönelik yayımladığı video mesajında, iki ülke arasındaki ilişkilerin “eşi benzeri görülmemiş bir düzeye” ulaştığını söyledi.

Putin, Rusya ile Çin arasındaki ticaret hacminin büyümeye devam ettiğini belirterek, iki ülke arasındaki yakın stratejik ilişkinin küresel ölçekte istikrar sağlayıcı rol oynadığını ifade etti.

Rus lider, “Kimseye karşı ittifak kurmadan barış ve evrensel refah peşindeyiz” dedi.

“SİBİRYA’NIN GÜCÜ 2” BORU HATTI MASADA

Putin ile Şi Jinping arasındaki görüşmelerde enerji iş birliklerinin de gündeme gelmesi bekleniyor.

Görüşmelerde, Rusya’dan başlayıp Moğolistan üzerinden Çin’e uzanması planlanan “Sibirya’nın Gücü 2” doğal gaz boru hattı projesinin ele alınacağı öngörülüyor.

Söz konusu hattın, Çin’in Ortadoğu’dan deniz yoluyla gerçekleştirdiği enerji ithalatına kara yolu alternatifi oluşturmasının hedeflendiği belirtiliyor.

İki liderin görüşmelerin ardından ortak bildiri imzalaması bekleniyor.

ORTADOĞU GERİLİMİ VE ENERJİ GÜVENLİĞİ DEĞERLENDİRİLDİ

Uzmanlar, görüşmelerde Ortadoğu’daki gelişmelerin de gündeme gelebileceğini değerlendiriyor.

Asia Society’den Lyle Morris, Rusya’nın Ukrayna’daki savaş nedeniyle Çin’e yaptığı petrol satışlarına bağımlı olduğunu belirterek, Moskova yönetiminin Pekin’in desteğini korumayı amaçladığını ifade etti.

Singapur’daki Nanyang Teknoloji Üniversitesi’nden James Char ise Çin’in küresel ticaret yollarının açık kalmasına önem verdiğini ve Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimin kısa sürede sona ermesini tercih ettiğini söyledi.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da nisan ayında yaptığı açıklamada, Ortadoğu’daki savaşın küresel enerji arzını etkilemesi durumunda Rusya’nın Çin’in enerji ihtiyacını karşılayabileceğini ifade etmişti.

Görüşmede Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, Türkiye’nin bölgedeki çatışma sürecinde ateşkesin korunması ve barışın sağlanması için diplomatik girişimlerini sürdürdüğünü ifade ettiği belirtildi. Erdoğan’ın ayrıca Hürmüz Boğazı’nın bir an önce yeniden açılması gerektiğini vurguladığı kaydedildi.

ERDOĞAN’DAN İSRAİL’E YÖNELİK ULUSLARARASI BASKI VURGUSU

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın görüşmede, İsrail’in bölgede çatışmaların devam etmesini istediğini ve uluslararası hukuk ihlallerini sürdürdüğünü dile getirdiği aktarıldı.

Açıklamaya göre Erdoğan, korsanlık dahil uluslararası hukuk ihlallerine karşı İsrail üzerindeki uluslararası baskının artırılmasının gerekli olduğunu ifade etti.

TÜRKİYE-AB İLİŞKİLERİNİN STRATEJİK ÖNEMİ ELE ALINDI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, bölgede yaşanan gerilimlerin Türkiye ile Avrupa Birliği ilişkilerinin stratejik önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtti.

Erdoğan’ın, özellikle Avrupa’nın güvenlik stratejilerine ilişkin girişimlerde Türkiye’nin yer almasının fayda sağlayacağını ifade ettiği bildirildi. Görüşmede ayrıca Gümrük Birliği’nin güncellenmesi ve Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki iş birliğinin her alanda geliştirilmesinin önemine dikkat çekildi.

VON DER LEYEN: “TÜRKİYE KİLİT ÖNEME SAHİP BİR ORTAKTIR”

Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de görüşmenin ardından açıklamalarda bulundu.

Von der Leyen, Türkiye’nin çalkantılı bir bölgede kilit öneme sahip bir ortak olduğunu belirterek, ticaret yollarının açık tutulması, enerji akışının sürdürülmesi ve tedarik zincirlerinin istikrarlı şekilde işlemesi konularında Türkiye ile Avrupa Birliği’nin ortak çıkarlara sahip olduğunu ifade etti.

AB’nin İran krizinde gerginliğin azaltılması ve diplomatik çözüm girişimlerine yönelik Türkiye’nin çabalarını takdir ettiğini aktaran von der Leyen, görüşmede Doğu Akdeniz ve Kıbrıs meselesinin de ele alındığını bildirdi.

Von der Leyen, Avrupa Birliği’nin Birleşmiş Milletler öncülüğündeki süreci desteklemeye hazır olduğunu kaydetti.

Küresel Sumud Filosu tarafından yapılan açıklamada, filodaki tüm teknelerin İsrail tarafından durdurulduğu belirtilerek, “Yasadışı kaçırılma olayıyla ilgili daha fazla bilgi bekliyoruz. Filistin için durmayacağız” ifadelerine yer verildi.

İsrail’in müdahalesi sonrası filoda bulunan aktivistlerle iletişimin kesildiği aktarılırken, alıkonulan son teknede HAK-İŞ Genel Başkanı Mahmut Arslan’ın da bulunduğu öğrenildi.

İSRAİL ORDUSU TÜM TEKNELERİ DURDURDU

İsrail ordusunun müdahalesiyle Küresel Sumud Filosunda yer alan 70 teknenin tamamının durdurulduğu bildirildi. Filoda bulunan 45 ülkeden 400’den fazla aktivistin alıkonulduğu tahmin edilirken, çok sayıda Türk vatandaşının da İsrail güçleri tarafından gözaltına alındığı belirtildi.

Kriz Masası yetkililerinden edinilen bilgiye göre, İsrail ordusunun uluslararası sularda alıkoyduğu Türk vatandaşlarının sayısı 74’e yükseldi.

ALIKONULAN TÜRK VATANDAŞLARININ İSİMLERİ AÇIKLANDI

İsrail ordusunca alıkonulan Türk vatandaşlarının isimleri Arif Yılmaz, Erol Büyük, Hüseyin Kılıç, Mehmet Harput, Mehmet Sait İspir, Orhan Kara, Rahim Mercan, Abdulmecid Bağçivan, Muhammed Huzeyfe Küçükaytekin, Sinan Akılotu, Abdullah Aydın, Ayhan Samuk, Ercan Tokcan, Eyyüp Dağlı, Mehmet Şirin, Bilali Yıldırım, Fatma Zengin, Sibel Dugan, Ferzan Çiftçi, Ahmet Cenk Aslan, Asrın Fahrettin Tok, Emine Şeyma Denli Yalvaç, Erdem Özveren, Ersoy Önen, Hüseyin Talha Yaman, Mehmet Yıldırım, Enver Öztürk, Hakan Kaya, Hüseyin Yılmaz, Ümmügülsüm Durmuş, Bilal Kıtay, Mirac Üstün, Selçuk Arkın, Haşim Şamil Kısa, Ahmet Söylemez, Ömer Onay, Usame Zarif, Abdullah Saydemir, Fatih Genç, Engin Doğan, Ferhat Çalışye, İbrahim Duran, Muhammed Salih Dallı, Muhammet Hamza Karadayı, Niyazi Deniz, Özkan Özer, Recep Köse, Fatih Varol, Feyzullah Keskin, Onur Şafak Hürufuk, Abdulhamit Yağmurcu, Harun Uyar, İbrahim İshak, Tahsin Ünlü, Veysel Genç, Emrullah Demir, Muhammed Ensar Aslan, Mustafa Güzyaka, Mustafa Şimşek, Tunç Yılmaz, Validin Asaf, Yasin Yalçın, Zeynel Abidin Özkan, Abdullah Harun Albayrak, Baki Öncel, Enes Harman, Erdinç Gülay, Murat Topşir, Özkan Dilmeç, Semih Ensar Bahadır, Ayşenur Levent Albayrak, İhsan Yıldız, Mehmet Şevki Bulut ve Ömer Faruk Narlı olarak açıklandı.

KÜRESEL SUMUD FİLOSU DAHA ÖNCE DE HEDEF ALINMIŞTI

Küresel Sumud Filosunun 2026 Bahar Misyonu kapsamında yürüttüğü yardım girişimi daha önce de İsrail müdahalesine maruz kalmıştı. İsrail ordusu, 29 Nisan gecesi Girit Adası açıklarında, Yunan kara sularına birkaç deniz mili uzaklıktaki bölgede filoya müdahalede bulunmuştu.

Gazze’ye yaklaşık 600 deniz mili uzaklıktaki uluslararası sularda gerçekleşen müdahalede 177 aktivistin alıkonulduğu ve kötü muameleye maruz bırakıldığı açıklanmıştı.

İsrail ordusu, 18 Mayıs’ta da Gazze’ye doğru uluslararası sularda seyir halinde bulunan filoya yeni bir operasyon düzenlemiş ve 39 ülkeden 426 aktivistin yer aldığı teknelerde çok sayıda kişiyi alıkoymuştu.

Küresel Sumud Filosuna yönelik benzer bir müdahale Ağustos 2025’te de yaşanmıştı. İsrail ordusu, 44’ten fazla ülkeden yaklaşık 500 aktivisti taşıyan 40’tan fazla tekneye uluslararası sularda operasyon düzenlemişti.

Görüşmede, bölgedeki son gelişmeler değerlendirildi. Türkiye ile Suriye arasındaki işbirliği ve koordinasyonun güçlendirilmesine yönelik başlıklar ele alındı. İki ülke arasındaki temasların kapsamı ve bölgesel gelişmelerin gündemde olduğu bildirildi.

Şam’daki Halk Sarayı’nda gerçekleştirilen görüşmeye, Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile Suriye Genel İstihbarat Başkanı Hüseyin El-Selame de katıldı.

Temaslarda, güvenlik ve bölgesel gelişmeler başta olmak üzere çeşitli konuların değerlendirildiği öğrenildi.

BÖLGEDEKİ GELİŞMELER GÜNDEMDEYDİ

Görüşmede, bölgedeki son durum ile iki ülke arasında koordinasyonun artırılmasına yönelik başlıkların ele alındığı belirtildi. Türkiye ile Suriye arasındaki temasların sürdürülmesine ilişkin değerlendirmelerin de gündeme geldiği ifade edildi.

Akdeniz’de filoya yönelik baskın haberinin ardından meydanda toplanan binlerce kişi, İsrail’in uluslararası sularda gerçekleştirdiği müdahaleye tepki gösterdi.

Eylem dualarla başlarken, filoda bulunan aktivistlerle canlı bağlantı kuruldu.

FİLOYA MÜDAHALEDE 39 GEMİYE EL KONULDU

Nisan ayında Avrupa’nın çeşitli limanlarından hareket eden Global Sumud Filosu’nun daha önce Girit açıklarında saldırıya uğradığı ve 17 gemi ile yelkenliye el konulduğu belirtildi.

Filonun daha sonra 54 gemi ve yelkenliyle 14 Mayıs’ta Marmaris’ten yeniden hareket ettiği bildirildi.

18 Mayıs sabahı İsrail tarafından yeniden müdahalede bulunulduğu, şu ana kadar filoya ait 39 gemi ve yelkenlinin alıkonulduğu açıklandı.

Filoda bulunan 322 uluslararası aktivistin de gözaltına alındığı ifade edildi.

Öte yandan Libya’dan hareket eden kara konvoyunun da ilerleyişini sürdürdüğü belirtildi.

“DAHA FAZLA GEMİYLE YOLA ÇIKIYORUZ”

Mavi Marmara Özgürlük ve Dayanışma Derneği Başkanı Beheşti İsmail Songür, yaptığı konuşmada İsrail’in daha önce de filoya müdahalede bulunduğunu söyledi.

Songür, Girit açıklarında yaşanan saldırının ardından bazı gemilerin kullanılamaz hale geldiğini ve aktivistlerin bölgeye bırakıldığını ifade etti.

İsrail’in son saldırısında şu ana kadar 39 gemiye el konulduğunu belirten Songür, denizde bulunan 14 geminin ise Gazze’ye doğru ilerlemeyi sürdürdüğünü söyledi.

Songür, her müdahalenin ardından daha fazla gemi ve daha fazla katılımcıyla yeniden yola çıktıklarını ifade etti.

“500’DEN FAZLA OLUŞUM BİR ARAYA GELDİ”

Özgürlük Filosu Koalisyonu Yönetim Kurulu Üyesi Ann Wright, İsrail’in Gazze’deki saldırılarına karşı farklı ülkelerden yüzlerce oluşumun bir araya geldiğini söyledi.

Wright, 54 geminin ablukanın kaldırılması amacıyla denize açıldığını belirterek, Mavi Marmara saldırısında hayatını kaybedenleri andı.

Yapılan müdahalelerde şu ana kadar 35 geminin alıkonulduğunu ifade etti.

“GAZZE’Yİ YALNIZ BIRAKMAYACAĞIZ”

Özgürlük Filosu Endonezya Delegasyonu Üyesi Maimon Herawati, Gazze’de yaşayan insanların yalnız bırakılmayacağını söyledi.

Eğitim-Bir-Sen İstanbul 1 No’lu Şube Başkanı ve Sumud katılımcısı Mükremin Köse de daha önceki filo yolculuğuna katıldığını belirterek, farklı ülkelerden insanların İsrail ablukasını kırmak amacıyla bir araya geldiğini ifade etti.

Hak-İş Genel Sekreter Yardımcısı Av. Hamdi Koçoğlu ise İsrail’in uluslararası sularda gerçekleştirdiği müdahalenin insan hakları ve uluslararası hukuka aykırı olduğunu söyledi.

FİLOYLA CANLI BAĞLANTI KURULDU

Eylem alanından filoda bulunan aktivistlerle canlı bağlantı gerçekleştirildi.

Aktivist ve içerik üreticisi Ömer Aslan, yaptığı konuşmada dünya devletlerine İsrail’in saldırılarına karşı tepki gösterme çağrısında bulundu.

Global Sumud Filosu Yönetim Kurulu Üyesi Ayçin Kantoğlu ise geçen yıl filo yolculuğu sırasında yaşadığı bir olayı anlatarak, Akdeniz’de teknelere gelen kuş ve kelebeklerin kendilerini duygulandırdığını ifade etti.

Üsküdar Meydanı’ndaki protesto, yapılan duanın ardından sona erdi.

ABD basınında yer alan haberlere göre saldırıda, aralarında bir güvenlik görevlisinin de bulunduğu 3 kişi hayatını kaybetti.

San Diego Emniyet Müdürü Scott Wahl, gazetecilere yaptığı açıklamada saldırının ardından iki saldırganın intihar ettiğini belirtti.

Yetkililer, olayın nefret suçu kapsamında soruşturulduğunu açıkladı. Şüphelilerin kimliklerinin henüz belirlenemediği bildirildi.

ÇOCUKLARIN BULUNDUĞU BİNADA SALDIRI

Amerikan-İslam İlişkileri Konseyi (CAIR) tarafından yapılan yazılı açıklamada, saldırıda cami cemaatinden bir kişinin yaşamını yitirdiğinin doğrulandığı ifade edildi.

Açıklamada, saldırı sırasında binada eğitim gören çocukların da bulunduğu ve birden fazla kişinin vurulduğu belirtildi.

Saldırı kınanırken, olay sonrası bölgedeki güvenlik önlemlerinin artırıldığı kaydedildi.

San Diego Polis Departmanı’nın sosyal medya hesabından yapılan paylaşımda saldırganların etkisiz hale getirildiği açıklandı.

SAN DIEGO’LU TÜRK OLAY ANIYLA İLGİLİ KONUŞTU

San Diego’da yaşayan Türk vatandaşı Erbil Atay, saldırıya ilişkin yaşananları anlattı.

İslam Merkezi’nin cami, kültür merkezi ve özel okuldan oluşan bir yerleşke olduğunu belirten Atay, görgü tanıklarının ifadelerine göre iki saldırganın binaya birlikte geldiğini söyledi.

Atay, saldırganlardan birinin güvenlik görevlisiyle konuşurken diğerinin içeride ateş açmaya başladığını aktardı.

Güvenlik görevlisinin başından vurularak hayatını kaybettiğini ifade eden Atay, olay saatinde imamla görüşmesinin bulunduğunu ancak geciktiği için saldırı anında merkezde olmadığını söyledi.

Merkezde uzun süredir güvenlik önlemleri bulunduğunu belirten Atay, okul çevresinde kurşun geçirmez camların yer aldığını ancak son dönemde herhangi bir tehdit alınmadığını ifade etti.

ÖĞRENCİLER KİLİSEYE TAHLİYE EDİLDİ

Saldırı sonrası güvenlik güçlerinin okulda bulunan öğrencileri tahliye ettiği bildirildi.

Öğrencilerin yakın bölgedeki San Diego Clairemont Kilisesi’ne götürüldüğü, velilerin çocuklarını teslim almak için uzun süre bölgede beklediği belirtildi.

Atay, öğrencilerin durumlarının iyi olduğunu söyledi.

TRUMP VE NEWSOM’DAN AÇIKLAMA

ABD Başkanı Donald Trump, saldırıya ilişkin kendisine bilgi verildiğini belirterek, “Bu korkunç bir durum.” ifadelerini kullandı.

Trump, olayın dikkatli şekilde inceleneceğini söyledi.

California Valisi Gavin Newsom ise saldırı karşısında “dehşete düştüğünü” belirterek, dini topluluklara yönelik terör ve sindirme eylemlerine müsamaha gösterilmeyeceğini ifade etti.

“İSLAM DÜŞMANLIĞINA YER YOK”

New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani, saldırıyı “Müslüman karşıtı” olarak nitelendirerek tepki gösterdi.

Mamdani, İslam karşıtlığının ülkedeki Müslüman toplulukları tehlikeye attığını söyledi.

San Diego Belediye Başkanı Todd Gloria da saldırıyı kınayarak ibadethaneler için ek güvenlik önlemleri alınacağını açıkladı.

Gloria, San Diego’da nefret ve İslam düşmanlığına yer olmadığını ifade etti.

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, saldırılarda yaşamını yitirenler arasında 18 yaş altı 211 kişi ile 116 sağlık çalışanının bulunduğu belirtildi.

Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun ise İsrail ile devam eden çatışmaların sona erdirilmesi için çaba gösterdiklerini belirterek, “İmkansızı gerçekleştirmeye hazır olduğunu” ifade etti.

İSRAİL’İN SALDIRILARI SÜRÜYOR

Lübnan tarafının açıklamalarına rağmen İsrail’in 17 Nisan’da yürürlüğe giren ateşkese rağmen saldırılarını sürdürdüğü bildirildi.

İsrail ordusu, pazartesi günü Lübnan’ın güneyine yönelik yeni hava saldırıları düzenledi. Hizbullah ise kuzey İsrail’de bulunan bir askeri hedefi vurduğunu açıkladı.

İsrail yönetimi, güneyde yer alan üç köy için yeni tahliye uyarısı yayımladı. Daha sonra kıyı kenti Sur’un dışındaki bir bölge için de benzer çağrı yapıldı.

Lübnan resmi haber ajansı NNA, ülkenin güneyinde art arda İsrail saldırılarının düzenlendiğini aktardı.

İsrail saldırılarında pazar günü yedi kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.

HİZBULLAH’TAN İHA SALDIRISI AÇIKLAMASI

Hizbullah, İsrail’in “Demir Kubbe” hava savunma sistemine ait bir platforma insansız hava aracıyla saldırı düzenlediğini duyurdu.

Grup tarafından yapılan açıklamada, saldırının İsrail’in ateşkes ihlallerine karşılık gerçekleştirildiği ifade edildi.

“SARI HAT” BÖLGESİNDE OPERASYONLAR

İsrail ordusunun, sınırın yaklaşık 10 kilometre kuzeyine uzanan ve “sarı hat” olarak tanımlanan bölgede operasyonlarını sürdürdüğü belirtildi.

Bölgede geniş çaplı yıkımlar gerçekleştirildiği kaydedildi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise pazar günü yaptığı açıklamada, Hizbullah’ın giderek daha fazla kullandığı FPV tipi insansız hava araçlarının etkisiz hale getirilmesinin İsrail’in karşı karşıya olduğu başlıca güvenlik sorunlarından biri olduğunu söyledi.

Bakanlığın açıklamasına göre kuzeydeki Husum kentinde görev yapan yaklaşık 150 Alman askeri, Patriot füze savunma sistemiyle birlikte haziran sonundan eylül ayına kadar Türkiye’de konuşlandırılacak.

Açıklamada, Alman askerlerinin NATO rotasyonu kapsamında bölgede görev yapan Amerikan birliğinin yerini alacağı belirtildi.

ALMANYA’DAN NATO VURGUSU

Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, konuşlandırma kararına ilişkin değerlendirmede bulundu.

Pistorius, “Almanya NATO içinde daha fazla sorumluluk üstleniyor.” ifadelerini kullandı. Alman askerlerinin Türk ve Amerikan ortaklarıyla yakın iş birliği içinde görev yaptığını belirten Pistorius, bunun müttefikler arasındaki koordinasyonun göstergesi olduğunu söyledi.

ABD BİRLİĞİ İRAN GERİLİMİ SONRASI GÖNDERİLMİŞTİ

ABD’ye ait Patriot birliği, Washington ve İsrail’in şubat sonunda İran’a karşı başlattığı savaşın ardından bölgedeki Amerikan müttefiklerine yönelik füze saldırılarına karşı Türkiye’nin savunmasını güçlendirmek amacıyla bölgeye sevk edilmişti.

İran’ın ABD ve İsrail hedeflerine yönelik misilleme saldırılarının sürdüğü dönemde Türk hava sahasına yönelen bazı füzelerin imha edildiği açıklanmıştı.

ALMANYA DAHA ÖNCE DE PATRIOT GÖNDERMİŞTİ

Almanya, daha önce 2013-2015 yılları arasında da Türkiye’ye Patriot hava savunma sistemi konuşlandırmıştı.

Söz konusu görev kapsamında Patriot sistemleri, Suriye sınırındaki hava sahasının korunmasına destek amacıyla kullanılmıştı.

PATRIOT SİSTEMİNİN ÖZELLİKLERİ

Patriot hava savunma sistemi; uçaklara, seyir füzelerine ve taktik balistik füzelere karşı orta ve yüksek irtifada koruma sağlıyor.

1985 yılından itibaren kullanımda olan sistemin yaklaşık 160 kilometre menzilde etkili olduğu belirtiliyor. Çok işlevli radar sistemi sayesinde aynı anda çok sayıda hedefi tespit edip takip edebiliyor.

Mobil yapıya sahip olan Patriot sistemleri, kısa sürede farklı bölgelere taşınarak aktif hale getirilebiliyor. Özellikle PAC-3 füzeleriyle balistik füzelere karşı savunma kapasitesiyle öne çıkıyor.

Adana’daki İncirlik Üssü yakınlarında da NATO görevi kapsamında İspanya’ya ait Patriot PAC-3 bataryaları bulunuyor.

“ÇÖL KAPLANI”NIN OBJEKTİFİNDEN

Medine savunmasındaki kahramanlığı ile tanınan Fahreddin Paşa, halk arasında “Çöl Kaplanı” unvanı ile anılıyor. Paşa'nın çektiği ve koruduğu bu fotoğraflar, dönemin Medine'sine ait mimari yapıları, günlük yaşamı ve kutsal mekanları belgeliyor.

TARİHE TANIKLIK EDEN KARELER

Görüntülerde, Osmanlı askerlerinin Medine'deki varlığı, tarihi yapılar ve Harem-i Şerif çevresindeki günlük yaşam sahneleri yer alıyor. Fotoğrafların büyük bölümü daha önce hiç yayımlanmamıştı.

BİR YÜZYIL SONRA YENİDEN BAKIŞ

109 yıl önce çekilen bu fotoğraflar, hem tarih meraklıları hem de akademisyenler için önemli bir kaynak niteliğinde. Görseller, Osmanlı’nın kutsal topraklardaki son dönem varlığına dair belge olarak değerlendiriliyor.

ABD Başkanı Biden, Kuzey Carolina'da bir konuşma gerçekleştirdi. Konuşması bitince ise herkesin garibine giden bir hareket yaparak boşlukla tokalaşmaya çalıştı.

Sosyal medyada başlatılan "#score4rights2022(Haklar için Skor 2022)" kampanyası ile olimpiyat sporcuları umudu temsil eden hilal (C) işareti yapmaya davet ediliyor. Kampanyanın amacı, Çin'in Doğu Türkistan, Tibet ve Hong Kong’da işlediği insanlık suçlarına dikkat çekmek.

90 bin askerimizin şehit olduğu Sarıkamış Faciası'na ilişkin Rus askerleri tarafından çekilmiş görüntüler.

Aşırı sağcı Yahudiler, İsrail’in başkenti Tel Aviv’de Filistinli tutuklu Hişam Ebu Hevaş’ın yattığı hastane önünde çekim yapmak için bekleyen AA Kameramanı Fayiz Ebu Rumeyle’yi darp etti.